Logo Serwisu Media Nauka

Trąbowce (Proboscidea)

Trąbowce (Proboscidea) to rząd ssaków, obejmujący dziś tylko jedną rodzinę z zaledwie dwoma gatunkami, będącymi jednocześnie największymi ssakami lądowymi na świecie. W Polsce w stanie dzikim nie mamy przedstawicieli tego rzędu. W epoce lodowcowej żyły na terenie naszego kraju mamuty. Dziś żyją na świecie tylko słonie afrykańskie i indyjskie. Dziś najbliżej spokrewnione z trąbowcami są góralki i syreny.

Słonie (Elephantidae)

Słonie (Elephantidae) to rodzina ssaków, która liczy dziś 2 gatunki w 2 rodzajach. Wymarłe gatunki to mastodonty i mamuty.

Gatunki

Wykaz wszystkich opublikowanych artykułów tematycznych.

Mamut, mamut włochaty, mamut właściwy, mamut wielkiMamut, mamut włochaty, mamut właściwy, mamut wielki (Mammuthus primigenius †) ikona-polska

Mamut to wymarły ssak z rodziny słoniowatych. Od słonia odróżniało go owłosienie całego ciała, małe uszy oraz dłuższe, dochodzące do 4 m siekacze, zakręcone spiralnie.


Słoń afrykańskiSłoń afrykański (Loxodonta africana)

Słoń afrykański największy z rodziny słoni. Ma bardzo duże uszy, długą i umięśnioną trąbę, wystające do przodu i ostro zakończone siekacze (ciosy).


Słoń indyjski, słoń azjatyckiSłoń indyjski, słoń azjatycki (Elephas maximus)

Słoń indyjski, zwany też azjatyckim, jest mniejszym słoniem od afrykańskiego, jest też bardziej łagodny. Jest bardzo inteligentny. Ma mniejsze uszy, a trąba zakończona jest jednym wyrostkiem.



Nazwa rzędu
Trąbowce (Proboscidea)
Występowanie
Afryka, Azja.
Liczba gatunków na świecie
2
Liczba gatunków w Polsce
0
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Zwierzęta (Animalia)
Typ: Strunowce (Chordata)
Podtyp: Kręgowce (Vertebrata)
Gromada: Ssaki (Mammalia)
Rząd: Trąbowce (Proboscidea)
Wielkość
Długość głowy i tułowia bez trąby: 3-4 m, długość trąby: 200 cm, ogona: 100-150 cm, wysokość w kłębie: 2-4 m. Masa: 3-7 t.
Największy gatunek
Najmniejszy gatunek

Rodziny

  • Słonie (Elephantidae)

Występowanie i środowisko

Dziś słonie żyją w Afryce i Azji.

Tryb życia i zachowanie

Słonie uwielbiają błotne kąpiele i tarzanie się w pyle, co chroni je przed słońcem, owadami i utratą wody.

U obu gatunków słoni, szczególnie u samców, czasem pojawiają się nieobliczalne zachowania, zwane "szałem" (musth). Słoń może wówczas zabić swoich właścicieli.

Słonie to zwierzęta społeczne. Grupują się w rodziny, którym przewodzi samica.

Słonie wydają dźwięki o niskiej częstotliwości, niesłyszalne dla człowieka.

Morfologia i anatomia

Są one dużymi ssakami kopytnymi. Są zaopatrzone w długą trąbę. Trąba stanowi narząd dotyku, pobierania pokarmu i wody. Powstała w wyniku połączenia górnej wargi i nosa. Słonie nie potrafią w ogóle skakać. Kończyny zakończone są kopytkami. Przednie kończyny są bardziej masywne od tylnych. Słonie mają duże uszy, małe oczy. Skóra jest gruba (2 cm), naskórek pokryty brodawkami, występują rzadkie włosy. W uzębieniu występują charakterystyczne, długie, wystające na zewnątrz ciosy (nie są to kły). Mogą one osiągać długość 3,5 m i ważyć 100 kg.

Ciepłota ciała może być obniżana dzięki uszom o dużej powierzchni. Uszy są dobrze unaczynione. Zwierzę wachlując się, obniża temperaturę ciała.

Mózg dorosłego słonia waży 4,5-5 kg i jest pofałdowany. Płaty czołowe są dobrze rozwinięte.

Układ pokarmowy jest prosty. Jelito cienkie może mieć 35 m długości. Trawienie posiłku trwa dobę. Słonie są w stanie strawić zaledwie 44% zjadanego pokarmu.

Jądra słoni są schowane w jamie brzusznej w okolicy nerek. Prącie może mieć długość nawet 1 metra.

Rozmnażanie

Cykl owulacyjny trwa 12-16 tygodni, okres płodności - kilka dni. Ciąża trwa 20-22 miesięcy. Samica zwykle rodzi 1 młode. Młode ma ciężar średnio 100 kg i wysokość 1 m. Jest od razu samodzielne. Dojrzałość płciową osiągają w wieku 8-13 lat. Samica może karmić młode mlekiem nawet 10 lat. Samica w ciągu całego swojego życia może mieć 7-8 młodych.

Pożywienie

Żywią się wyłącznie roślinami. 18-20 godzin w ciągu doby słoń spędza na poszukiwaniu żywności i wody. Zjada dziennie do 150 kg pożywienia i wypija do 140 l wody.

Ochrona i zagrożenia

Zarówno słoń indyjski jak i słoń afrykański są gatunkami zagrożonymi wyginięciem. Masowo słonie zabijano dla kości słoniowej.

Słonie odgrywają dużą rolę w swoim ekosystemie. Nawożą glebę, przenoszą nasiona drzew akacjowych, kopiąc doły powodują gromadzenie si w nich wody deszczowej, z której korzystają także inne gatunki, płoszenie owadów z gęstwiny, i inne.

Ciekawostki

Słonie, szczególnie w Azji wykorzystuje się jako zwierzęta pociągowe, juczne i wierzchowe.

To największe ssaki lądowe na świecie.

Zidentyfikowano aż 352 gatunki trąbowców, z czego 350 wyginęło!

Słonie mają najdłużej trwającą ciążę pośród wszystkich żyjących ssaków.

Galeria zdjęć


© Media Nauka, 2014-01-09, ART-RZAD36






© Media Nauka 2008-2017 r.