Skąposzczety (Oligochaeta)

Skąposzczety (Oligochaeta) to gromada pierścienic, która liczy dziś około 3000 gatunków na świecie, a w Polsce około 210.

Wygląd

Ciało skąposzczetów jest wydłużone i obłe. Można wyodrębnić w jego budowie zespół głowowy, tułów i odcinek ogonowy. Kolorystyka ciała to biel, czerwień, brunatny, fiolet.

Gatunki

Wykaz wszystkich opublikowanych artykułów tematycznych.

dżdżownica ziemnaDżdżownica ziemna (Lumbricus terrestris)

To nasza największa i najbardziej pospolita z krajowych dżdżownic.


Nazwa typu
Skąposzczety (Oligochaeta)
Występowanie
Cały świat.
Liczba gatunków na świecie
3000
Wielkość
Długość ciała od 1 mm do 3 m.
Systematyka
Domena: eukarionty
Królestwo: zwierzęta
Typ: pierścienice
Gromada: skąposzczety

Rodziny

Do rzędu skąposzczetów zaliczamy takie rodziny jak:

  • rurecznikowate (Tubificidae)
  • wazonkowce (Enchytraeidae)
  • dżdżownice (Lumbricidae)

Występowanie i środowisko

To zwierzęta żyjące na całym świecie. Są obecne w morzach (rzadko), wodach śródlądowych oraz w glebie, w wilgotnych miejscach. Znacznie więcej gatunków żyje na lądzie.

Tryb życia i zachowanie

Zwierzęta te poruszają sie pełzając lub przeciskając substrat przez swoje ciało.

Morfologia i anatomia

Zwierzęta te osiagaja rozmiary od 1 mm do 3 m. Ciało ma budowę segmentową (złożoną z pierścieni, widocznych na zewnątrz). Może liczyć od kilku do kilkuset segmentów. Segmanetacja przejawia sie także w budowie wewnętrznej. Skąposzczety nie posiadają w swojej budowie zewnętrznej żadnych czułków, wąsów, przydatków. Skóra jest wyposażona w drobne szczecinki.

Przewód pokarmowy ma prostą budowę. Zaczyna się od otworu gębowego, potem jest jelito, które przewęża się w przegrodach segmentów i kończy sie odbytem.

Układ krwionośny jest typu zamkniętego, można w nim wyróżnić naczynie grzbietowe i brzuszne, które są ze sobą połączone naczyniami okrężnymi. Są też sploty naczyniowe i zatoki krwionośne.

Na system nerwowy składają się zwoje nadprzełykowe, obrączka nadprzełykowa, obrączka okołoprzełykowa oraz łańcuch nerwów brzusznych.

Włoski czuciowe pełnią funkcję narządów dotyku. W przedniej części ciała są także rozmieszczone receptory zmysłu chemicznego.

Wzrost odbywa się przez wytwarzanie nowych segmentów w tylnej części ciała.

Rozmnażanie

Pierścienice są obupłciowe (obojnactwo). Zapłodnienie jest krzyżowe. Dwa osobniki wymieniają się nasieniem. Organy płciowe złożone są z dwóch lub jednej pary jąder oraz położonych niedaleko jajników. Rozwój zwykle jest prosty. Gdy skąposzczet staje się dojrzały płciowo, w określonej części ciała pojawia się tak zwane siodełko (zgrubienie nabłonka). Siodełko ma znaczenie podczas kopulacji oraz tworzy osłonę dla jaj. Siodełko wydziela śluz, który łączy ze sobą kopulujące osobniki. Jaja składane są w charakterystycznych kokonach. Zapłodnienie zachodzi dopiero w kokonie.

Wybrane gatunki rozmnażają się przez podział ciała z regeneracją brakujących części ciała.

Pokarm

Pierścienice odżywiają się resztkami organicznymi. Są tu też pasożyty zewnętrzne i wewnętrzne zwierząt (bardzo rzadko).

Znaczenie

Niektóre gatunki (na przykład dżdżownica) odgrywają ogromną role w procesie spulchniania i mineralizacji gleby.

Ciekawostki

Największym przedstawicielem tej gromady zwierząt jest wielka dżdżownica australijska, która może mierzyć nawet trzy metry długości ciała!

Skąposzczety mają duże zdolności do regeneracji utraconych części ciała.

Galeria zdjęć i grafik



© medianauka.pl, 2016-11-15, ART-3294

 



Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© Media Nauka 2008-2018 r.