logo

Grzyby

GrzybyGrzyby (Fungi) to królestwo organizmów żywych, zaliczane do eukariontów, zróżnicowane pod względem budowy i przystosowania do środowiska. Poza drożdżami to organizmy wielokomórkowe. Część gatunków jest jadalnych, wiele gatunków zawiera silne trucizny, corocznie powodujące śmiertelne zatrucia ludzi.

Do grzybów zaliczamy około 100 000 gatunków.

Występowanie

To w znakomitej większości organizmy lądowe o zasięgu kosmopolitycznym. Tylko nieliczne gatunki występują w środowisku wodnym. Wszystkie jednak potrzebują wilgotnego podłoża.

Podział systematyczny grzybów

Występuje brak zgodności co do systematyki grzybów. W tej publikacji omawiamy następujące typy, które w literaturze pojawiają się czasem także jako gromady:

Typ Nazwa łacińska Przykłady grzybów Liczba gatunków
Sprzężniaki Zygomycota Rozłożek czerniejący 1000
Workowce Ascomycota Drożdże, mączniak, smardz, trufla 65 000
Podstawczaki Basidiomycota Borowik, podgrzybek, rydz, muchomor, gąska, kurka, huba, purchawka, głownia, rdza 30 000

Atlas grzybów

atlas-grzybów

Przegląd systematyczny grzybów


Tryb życia

Grzyby w zależności od gatunku mogą prowadzić różne tryby życia. Są wśród nich:

  • pasożyty,
  • saprofity,
  • symbionty.

Odżywianie

To organizmy cudzożywne. Wydzielają do otoczenia enzymy, które rozkładają martwą materię organiczną na substancje proste, którymi się żywią, wchłaniając je do swoich komórek.

Budowa

W budowie grzybów nie można wyróżnić tkanek. Komórki są ułożone jedna za drugą, tworząc tak zwane strzępki. Wszystkie strzępki tworzą grzybnię. W odróżnieniu od roślin, ściana komórkowa zbudowana jest z chityny, a nie z celulozy.

Część grzybów tworzy owocniki. W naszym klimacie większość gatunków je wytwarza. Owocnik składa się najczęściej z trzonu i kapelusza. Głównym celem powstania takiej struktury jest wytworzenie i rozsianie zarodników.

Poniższa ilustracja przedstawia schemat budowy grzyba kapeluszowego.

Legenda

  1. kapelusz
  2. trzon
  3. pochwa
  4. pierścień
  5. grzybnia
  6. podstawa trzonu
  7. zarodniki, spory
  8. pory
  9. blaszki
  10. rurki
  11. skórka kapelusza
  12. miąższ kapelusza
Budowa grzyba
© VectorMine - stock.adobe.com

Czynności życiowe grzybów

Do czynności życiowych grzybów należą:

  • odżywianie się (grzyby są cudzożywne),
  • oddychanie (tlenowe i beztlenowe),
  • rozmnażanie się (płciowe i bezpłciowe)

Znaczenie grzybów

Dla człowieka i przyrody grzyby mają ogromne znaczenie. Oto wybrane zagadnienia z tego tematu:

  • Grzyby przede wszystkim rozkładają martwą materię organiczną.
  • Grzyby są odpowiedzialne za powstawanie próchnicy w glebie.
  • To źródło pokarmu dla zwierząt i człowieka, wśród nich drożdże mają ogromne znaczenie w przemyśle piwowarskim i piekarniczym.
  • Grzyby często wchodzą w symbiozę z innymi organizmami, w tym z drzewami.
  • Grzyby są stosowane do produkcji lekarstw, w tym penicyliny.
  • Grzyby odpowiadają za wiele chorób roślin, zwierząt i człowieka.
  • Grzyby tworzą plechę porostów.
  • Grzyby odpowiadają za psucie się spożywczych artykułów.

Rozmnażanie grzybów

Grzyby najczęściej rozmnażają się przez zarodniki (spory). Zarodniki mogą powstawać w wyniki bezpłciowych lub płciowych procesów. Strzępki mogą się rozmnażać poprzez koniugację.

Ciekawostki

Wiele organizmów nie jest w stanie samodzielnie istnieć bez grzybów, dzięki symbiozie w jaką wchodzą z grzybami. Wśród takich organizmów są storczyki i wrzos.

Zjawisko współżycia grzybów i roślin, np. drzew, krzewów, to mikoryza.

Nauka o grzybach to mykologia (mikologia).


Pytania

Pytania

Czy grzyb to roślina?

Nie. Grzyby stanowią odrębne królestwo organizmów żywych. Zaznaczyć należy, że kiedyś uznawano grzyby za rośliny.

Czy wszystkie grzyby wytwarzają owocniki?

Nie.

Jakie choroby wywołują grzyby?

U ludzi są to następujące choroby:

  • grzybica
    • grzybica powierzchniowa skóry, błony śluzowej, paznokci
    • grzybica układowa, atakująca układy wewnętrzne
  • kandydoza

U roślin można wyróżnić następujące choroby:

  • głownia
  • śnieć
  • rak ziemniaka
  • zaraza ziemniaczana
  • buławinka czerwona
  • rdza źdźbłowa



© medianauka.pl, 2021-01-17, ART-3968

 


Powiązane quizy

Quiz
Grzyby niejadalne - nazwy
Przedszkole
Liczba pytań: 18
Quiz
Jadalny czy niejadalny?
Przedszkole
Liczba pytań: 24
Quiz
Jadalny czy niejadalny?
Przedszkole
Liczba pytań: 24
Quiz
Jadalny czy niejadalny?
Przedszkole
Liczba pytań: 20
Quiz
Grzyby trujące - nazwy
Przedszkole
Liczba pytań: 25
Quiz
Grzyby jadalne - nazwy
Przedszkole
Liczba pytań: 25
Wysyp zarodników

Wysyp zarodników

Barwa wysypu zarodników jest szczególnie ważna przy identyfikacji gatunków grzybów. To jedna z podstawowych cech w klasyfikacji taksonów.

Jak postępować przy zatruciu grzybami?

Jak postępować przy zatruciu grzybami?

Zatrucie grzybami może bardzo niebezpieczne dla zdrowia i życia. Jak postępować w takim przypadku? Jak udzielić choremu pomocy?

Co to jest huba? Czy jest jadalna?

Co to jest huba? Czy jest jadalna?

Czy huby to wyodrębniony takson z królestwa grzybów? Czy to grzyby jadalne, czy też trujące? Do czego wykorzystuje się huby?

Grzyby marynowane w occie

Grzyby marynowane w occie

Grzybki marynowane w occie to doskonały sposób na zachowanie smaku grzybów na długi czas. Marynowanie w occie nadaje grzybom specyficzny smak. Stają się doskonałą przekąską i dodatkiem do innych potraw.

Jak suszyć grzyby?

Jak suszyć grzyby?

Suszenie grzybów to jeden ze sposobów ich konserwowania, bardzo popularny wśród grzybiarzy. Suszenie nadaje grzybom nie tylko trwałość, ale dodaje im także aromatu i nie pozbawia ich przy tym wartości odżywczych.

Jak zbierać grzyby?

Jak zbierać grzyby?

Czy przy grzybobraniu należy się kierować jakimiś zasadami? Czy wykręcać grzyby, czy też ścinać je nożykiem? Używać kosza czy reklamówki? Oto garść porad dla grzybiarzy.

Mikoryza

Mikoryza

Mikoryza jest to zjawisko współżycia grzybów z korzeniami, a nawet nasionami roślin naczyniowych.

Gdzie na grzyby? Występowanie i mapa grzybów

Gdzie na grzyby? Występowanie i mapa grzybów

Gdzie się najlepiej wybrać na grzyby? Kiedy? W jakiej części Polski szukać? Nie wystarczy się wybrać zwyczajnie do lasu. Trzeba wiedzieć jeszcze kiedy i gdzie.

Grzyby trujące

Grzyby trujące

Grzyby mogą zabić. Najgroźniejsze są muchomory, a wśród nich muchomor sromotnikowy i jadowity. dlatego zbieranie grzybów jest dla ludzi odpowiedzialnych.

Grzyby jadalne

Grzyby jadalne

Grzyby spożywa się od niepamiętnych czasów. Są elementem składowym wielu przepisów. Są zwykle dodatkiem do potraw, przyprawą, która nadaje specyficzny smak i zapach sosom, jajecznicy, bigosowi, sałatkom.




Bibliografia

Wykaz całej bibliografii dla wszystkich artykułów opublikowanych w niniejszym serwisie znajduje się w odnośniku w stopce. Poniżej znajduje się wykaz publikacji, które w szczególności były wykorzystywane w przygotowaniu niniejszego artykułu:

  • Pod redakcją Alicji i Jerzego Szweykowskich - Słownik botaniczny, ISBN 83-214-1305-6, Wiedza Powszechna 2003
  • Campbell, Reece, Urry, cain, wasserman. Minorsky, Jackson - Biologia, ISBN 978-83-7510-392-2, REBIS 2013
  • Solomon, Berg, Martin, Villee - Biologia, ISBN 83-7073-090-6, MULTICO Oficyna wydawnicza 1996
  • Zespół autorów (Czechowski, Gajewski, Garbaczewska, Nowakowski, Starck, Skwarło-Sońta, Trojan) - Biologia, ISBN 83-09-01027-3, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne 1989
  • Hans E.Laux - Atlas grzybów jadalnych i trujących, ISBN 978-83-7773-304-2, RM 2014
  • Markus Fluck - Atlas grzybów - oznaczanie zbiór użytkowanie, 978-83-7175-858-4, Delta 2015




Polecamy w naszym sklepie

Grzyby lecznicze
Kolorowe skarpetki Kostka
Mapa świata Puzzle
Atlas grzybów - kieszonkowy
Atlas grzybów - ponad 200 polskich gatunków
Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© ® Media Nauka 2008-2021 r.