
Rozchodnik
Rozchodnik (Sedum) to rodzaj dwuliściennych roślin z rodziny gruboszowatych, do którego zaliczamy około 600 gatunków, z czego w Polsce około 15 gatunków. Aż 100 gatunków to rośliny ozdobne.
To rośliny jednoroczne, dwuletnie lub wieloletnie.
Występowanie
Rozchodniki rosną w górach półkuli północnej. To także często spotykane rośliny ozdobne w przydomowych skalniakach i rabatach.
Morfologia
Łodyga jest u nasady często zdrewniała.
Liście są skrętoległe, mięsiste, często tworzące kuliste różyczki.
Kwiaty są najczęściej pięciokrotne, czasem cztero- lub 6-9-krotne.
Owoc to wielonasienny mieszek.
Gatunki
Wykaz gatunków, które zostały opisane w naszym serwisie:
- Sedum rubrotinctum
- rozchodnik biały (Sedum album) PL
- rozchodnik brodawkowaty (Sedum dasyphyllum) PL
- rozchodnik Forstera (Sedum forsterianum) PL
- rozchodnik kaukaski (Sedum spurium) PL
- rozchodnik lubczykowy (Sedum anacampseros) PL
- rozchodnik Maksimowicza (Sedum aizoon) PL
- rozchodnik mieszańcowy (Sedum hybridum) PL
- rozchodnik okazały (Hylotelephium spectabile) PL
- rozchodnik ostry (Sedum acre) PL
- rozchodnik ościsty (Sedum reflexum) PL
- rozchodnik purpurowy (Sedum telephium) PL
- rozchodnik Siebolda (Sedum sieboldii)
- rozchodnik siny (Sedum hispanicum) PL
- rozchodnik skalny (Sedum montanum) PL
- rozchodnik sześciorzędowy (Sedum sexangulare) PL
- rozchodnik wielki (Sedum maximum) PL
Inne gatunki
- rozchodnik alpejski (Sedum alpestre) PL
- rozchodnik wąskolistny (Sedum amplexicaule)
- rozchodnik angielski (Sedum anglicum)
- rozchodnik czarniawy (Sedum atratum) PL
- rozchodnik Bayleya (Sedum baileyi)
- Sedum bracteatum
- Sedum brissemoretii
- rozchodnik naskalny (Sedum cauticola)
- rozchodnik czerwonokropkowy (Sedum erythrostictum)
- Sedum euxinum
- rozchodnik Ewersa (Sedum ewersii)
- rozchodnik karpacki (Sedum fabaria) PL
- rozchodnik kwiecisty (Sedum floriferum)
- Sedum lucidum
- rozchodnik lydyjski (Sedum lydium)
- rozchodnik Morgana (Sedum morganianum)
- rozchodnik Neviusa (Sedum nevii)
- rozchodnik tępolistny (Sedum obtusifolium)
- rozchodnik żółtawy (Sedum ochroleucum)
- rozchodnik oregoński (Sedum oreganum)
- Sedum pachyphyllum
- rozchodnik włosisty (Sedum pilosum)
- rozchodnik wielołodygowy (Sedum pluricaule)
- rozchodnik topololistny (Sedum populifolium)
- rozchodnik pierwiosnkowaty (Sedum primuloides)
- rozchodnik rozłogowy (Sedum sarmentosum) PL
- rozchodnik nicejski (Sedum sediforme)
- rozchodnik rojnikowaty (Sedum sempervivoides)
- rozchodnik łopatkowaty (Sedum spathulifolium)
- rozchodnik wąskopłatkowy (Sedum stenopetalum)
- rozchodnik miłosny (Sedum telephium)
- rozchodnik owłosiony (Sedum villosum) PL
Kalendarz przyrody
Poniższy kalendarz zawiera wszystkie gatunki, które nie znalazły się w opisie żadnego rodzaju. Każdy rodzaj zawiera niezależny kalendarz przyrody.
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | Opis |
| ● | ● | ● | Kwitnie rozchodnik biały. | |||||||||
| ● | ● | ● | Kwitnie rozchodnik brodawkowaty (gęstolistny). | |||||||||
| ● | ● | ● | Kwitnie rozchodnik Forstera. | |||||||||
| ● | Nawożenie startowe minimalne – rozchodnik kaukaski jako roślina ubogich stanowisk nie potrzebuje nawożenia; przy wyjątkowo jałowych glebach cienka warstwa kompostu raz na kilka lat wystarczy; przenawożenie azotem powoduje bujny miękki wzrost podatny na gnicie i mróz. | |||||||||||
| ◂ | ● | Pierwsze sadzonki pędowe. | ||||||||||
| ● | Podział kęp. | |||||||||||
| ● | Wiosenne porządkowanie. | |||||||||||
| ● | Ślimaki przy wilgotnych stanowiskach – rozchodnik przy suchym i słonecznym stanowisku omijany przez ślimaki; przy stanowiskach wilgotnych i cienistych możliwe uszkodzenia; właściwy dobór stanowiska eliminuje problem. | |||||||||||
| ● | Sadzenie zakupionych roślin z pojemnika. | |||||||||||
| ● | ● | ● | Podlewanie zbędne – rozchodnik kaukaski nie wymaga podlewania nawet przy kilkutygodniowej suszy; przy glebach przepuszczalnych i słonecznym stanowisku roślina całkowicie samowystarczalna; podlewanie tylko przy wyjątkowo ekstremalnej suszy powyżej 6–8 tygodni bez opadów. | |||||||||
| ● | ● | Deadheading po kwitnieniu – usuwanie przekwitłych kwiatostanów poprawia estetykę i zapobiega samosiewaniu; ciąć tuż poniżej kwiatostanu pozostawiając mięsiste liście przykwiatowe; bez deadheadingu rozchodnik obsiewia się i może tworzyć liczne ale zazwyczaj słabsze siewki. | ||||||||||
| ● | Letnie cięcie porządkujące – przy nadmiernym rozrastaniu się przycinać pędy wychodzące poza przeznaczoną przestrzeń; rozchodnik szybko regeneruje po cięciu; latem cięcie stymuluje odrost zwartych nowych pędów; przycięte fragmenty jako sadzonki. | |||||||||||
| ● | ● | Kwitnie rozchodnik kaukaski. | ||||||||||
| ● | ● | Sadzenie i podział kęp pod koniec miesiąca – sierpień możliwy termin sadzenia i podziału przy intensywnym podlewaniu po zabiegu; jednak lepiej poczekać do września lub wiosny; przy kilkuletnich kępach podział odmładza roślinę i poprawia zwartość. | ||||||||||
| ● | ● | ● | Kwitnie rozchodnik lubczykowy. | |||||||||
| ● | ● | Kwitnie rozchodnik Maksimowicza. | ||||||||||
| ● | ● | ● | Kwitnie rozchodnik mieszańcowy. | |||||||||
| ● | Cięcie starych łodyg. | |||||||||||
| ● | Optymalny termin podziału kęp. | |||||||||||
| ● | Nawożenie. | |||||||||||
| ● | ● | Sadzenie sadzonek ze szkółek. | ||||||||||
| ● | Monitorowanie pod kątem ślimaków. | |||||||||||
| ● | Opcjonalne szczypanie wierzchołków przy odmianach podatnych na wyleganie. | |||||||||||
| ● | Ściółkowanie żwirem lub kamyczkami. | |||||||||||
| ● | ● | Pielenie wokół roślin. | ||||||||||
| ◂ | ▸ | Monitorowanie pod kątem mszyc na wierzchołkach pędów. | ||||||||||
| ◂ | ▸ | Chelsea chop. | ||||||||||
| ● | Rozmnażanie przez sadzonki pędowe. | |||||||||||
| ● | Obserwacja barwy liści. | |||||||||||
| ● | Ostatni termin na sadzonki pędowe. | |||||||||||
| ● | Nawożenie. | |||||||||||
| ● | Obserwacja pod kątem mączniaka prawdziwego. | |||||||||||
| ● | Uzupełnienie ściółki żwirowej pod roślinami przed jesienią. | |||||||||||
| ● | ● | Kwitnie rozchodnik okazały. | ||||||||||
| ● | Lustracja kęp. | |||||||||||
| ● | ● | Optymalny termin sadzenia jesiennego. | ||||||||||
| ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | Zimozielona mata rozchodnika ostrego przez cały rok. |
| ● | ● | ● | ● | ● | ● | ● | Pobieranie sadzonek pędowych dla rozmnożenia. | |||||
| ● | ● | Wiosenne porządkowanie i ewentualne strzyżenie maty. | ||||||||||
| ● | ● | ● | ● | Sadzenie rozchodnika ostrego z pojemnika. | ||||||||
| ● | ● | ● | ● | ● | ● | Podlewanie absolutnie zbędne przez cały sezon. | ||||||
| ● | ● | ● | Kwitnienie rozchodnika ostrego. | |||||||||
| ● | ● | ● | ● | Kontrola ekspansji i letnie strzyżenie opcjonalne. | ||||||||
| ● | ● | ● | ● | Kwitnie rozchodnik ościsty. | ||||||||
| ● | ● | Kwitnie rozchodnik purpurowy. | ||||||||||
| ● | ● | Kwitnie rozchodnik siny. | ||||||||||
| ● | ● | ● | Kwitnie rozchodnik sześciorzędowy. | |||||||||
| ● | ● | Kwitnie rozchodnik wielki. |
Zobacz nasz kalendarz ogrodnika. Śledź postęp prac w swoim ogrodzie.
Filmy
Bibliografia
Wykaz całej bibliografii dla wszystkich artykułów opublikowanych w niniejszym serwisie znajduje się w odnośniku w stopce. Poniżej znajduje się wykaz publikacji, które w szczególności były wykorzystywane w przygotowaniu niniejszego artykułu:
- Lucjan Rutkowski - Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej, ISBN 978-83-01-14342-8, PWN SA 2004
- Beata Grabowska, Tomasz Kubala - Encyklopedia bylin t. I i II, ISBN 978-83-7506-845-0, Zysk i S-ka 2011
- Pod redakcją Alicji i Jerzego Szweykowskich - Słownik botaniczny, ISBN 83-214-1305-6, Wiedza Powszechna 2003
- Praca zbiorowa - Botanica ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, ISBN 3-8331-1916-0, Könemann 2005
- Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając - <em>Vascular plants of Poland a checklist</em>. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski., ISBN: 83-85444-38-6, W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Science 1995
© medianauka.pl, 2020-08-09, RODZAJ-137/20676
Data aktualizacji artykułu: 2024-10-11





