Logo Serwisu Media Nauka
polska - ikona

Grab pospolity, grab zwyczajny
Carpinus betulus

Grab pospolity, grab zwyczajny (Carpinus betulus L.) to drzewo z rodziny leszczynowatych, tworzący dolną warstwę drzewostanu w bardzo wielu naszych lasach. To podstawowy gatunek grądów. Jako rośliny ozdobne są sadzone następujące odmiany:

  • 'Columnaris' - osiąga do 10 m wysokości, z regularną jajowatostożkową koroną;
  • 'Fastigiata' - osiąga 15 m wysokości (na zdjęciu w galerii);
  • 'Foliis Argenteovariegatis Pendula' - doratsa do 8 m z biało upstrzonymi liśćmi (patrz zdjęcie w galerii);
  • 'Frans Fontaine' - dorasta do 10 m o wąskokolumnowym pokroju;
  • 'Pendula' - dorasta do 8 m i nawet 10 m szerokości;

To jedno z nalepszych gatunków szpalerowych.

Grab pospolity, grab zwyczajny (Carpinus betulus)
Okaz z Arboretum w Wojsławicach. © medianauka.pl

Nazwa systematyczna
Grab pospolity, grab zwyczajny
Carpinus betulus L.
Nazwy obce
angielska: Common hornbeam
niemiecka: Hainbuche
czeska: Habr obecný
hiszpańska: Carpe blanco
Obszar występowania
Europa - tak; Polska - tak;
Azja - tak;
Afryka - nie;
Ameryka Północna - nie;
Ameryka Południowa - nie;
Ameryka Środkowa - nie;
Australia - nie;
Antarktyda - nie;
Grab pospolity, grab zwyczajny - mapa występowania w Polsce
Wielkość
Wysokość: 2900 cm
Maksymalna długość życia
300 lat.
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Rośliny (Plantae)
Klad: Naczyniowe
Klad: Nasienne
Klasa: Okrytonasienne, okrytozalążkowe
Rząd: Bukowce (Fagales)
Rodzina: Leszczynowate (Corylaceae)

Występowanie i środowisko

Grab pospolity występuje od środkowej części Europy po Kaukaz, w Azji Mniejszej. W Polsce jest pospolitym drzewem na niżu, choć spotykany jest na terenie całego kraju. Górna granica występowania to 600 m n.p.m. Drzewo to znosi doskonale cień. Nie ma dużych wymagań glebowych. Nie lubi terenów suchych, nazbyt podmokłych i zbyt kwaśnych.

Grab żyje 100-120 lat, choć najstarszy okaz ma 300 lat. Owoce dojrzewają w październiku. Grab kwitnie w okresie od kwietnia do maja.

Morfologia i anatomia

Osiąga wysokość zwykle 20 m (maksymalnie 29 m). Pierśnica zwykle osiąga 60 cm (okazy największe 120 cm).

Pień jest dość krótki, korona miotlasta, gęsta (gałęzie wznoszą się ukośnie do góry). U podstawy pień jest zwykle pofalowany. Kora jest gładka, popielata, z podłużnymi pasami.

Liście osiągają długość do 12 cm, są typu eliptycznego lub wąskojajowatego, są zaostrzone, zaś zaokrąglone u nasady, ich brzeg jest podwójnie piłkowany. Młode liście mają delikatne owłosienie, które później widać jedynie w okolicach nerwów na spodzie. Nerwy boczne są równoległe. Suche liście pozostają nierzadko do wiosny na drzewie.

Kwiaty są zebrane w kłosowate kwiatostany. Męskie to kotki, zwisające w dół, kwiaty żeńskie zaś są wzniesione w górę.

Owoc to płaski orzeszek posiadający trójklapowe skrzydełko.

Rozmnażanie

To gatunek jednopienny o rozdzielnopłciowych kwiatach. Jest to roślina wiatropylna.

Ochrona i zagrożenia

Nie wymaga ochrony.

Ciekawostki

To jedyny przedstawiciel grabów, jaki żyje w Polsce.

Zdjęcia i grafiki - galeria


© medianauka.pl, 2017-08-13, GAT-4488





Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
grab pospolity
   tlo-ikonatlo-ikona       

Kwitnie grab pospolity.

Pokaż tylko bieżące wydarzenia


Parametry

Kolory kwiatów

zielony kwiat
Grupa roślin

Drzewo
Stanowisko

stanowisko nasłonecznione, widnepółcieńcień
Środowsko

Rośliny leśne
Użytek

ogrodowe


Polecamy koszyk



© Media Nauka 2008-2017 r.