Logo Media Nauka

Układ okresowy

 
1
2
3
4
5
6
7
1
H
Li
Na
K
Rb
Cs
Fr
2
Be
Mg
Ca
Sr
Ba
Ra
3
Sc
Y
57-71
*
89-103
**
4
Ti
Zr
Hf
Rf
5
V
Nb
Ta
Db
6
Cr
Mo
W
Sg
7
Mn
Tc
Re
Bh
8
Fe
Ru
Os
Hs
9
Co
Rh
Ir
Mt
10
Ni
Pd
Pt
Ds
11
Cu
Ag
Au
Rg
12
Zn
Cd
Hg
Cn
13
B
Al
Ga
In
Tl
Nh
14
C
Si
Ge
Sn
Pb
Dl
15
N
P
As
Sb
Bi
Mc
16
O
S
Se
Te
Po
Lv
17
F
Cl
Br
I
At
Ts
18
He
Ne
Ar
Kr
Xe
Rn
Og


* Lantanowce
La
Ce
Pr
Nd
Pm
Sm
Eu
Gd
Tb
Dy
Ho
Er
Tm
Yb
Lu


** Aktynowce
Ac
Th
Pa
U
Np
Pu
Am
Cm
Bk
Cf
Es
Fm
Md
No
Lr

Zaznacz wybrany pierwiastek

Nazwa:
Symbol:
Liczba atomowa:
Masa atomowa:
Okres:
Grupa:
Blok:
Charakter chemiczny:
Stan skupienia:
Wartościowość:
Elektroujemność:
Rozmieszczenie elektronów:
Konfiguracja elektronowa:

Promień atomu:
Rok odkrycia:
Temp. topnienia:
Temp. wrzenia:


Tablica Mendelejewa

Układ okresowy pierwiastków, tablica Mendelejewa jest to uporządkowane zestawienie wszystkich pierwiastków chemicznych. Pierwiastki chemiczne są tu uporządkowane według rosnącej liczby atomowej. Liczba atomowa określa liczbę protonów w jądrze atomu. Określa także liczbę elektronów w atomie w stanie obojętnym. To kluczowa wielkość określająca właściwości chemiczne danego pierwiastka. Liczba ta jest jednocześnie kolejnym numerem pierwiastka w tym uporządkowaniu.

Elektrony w atomach są umiejscowione na kolejnych powłokach o ściśle określonej maksymalnej liczbę elektronów, jaka może się na nich zmieścić. Kolejne powłoki są zajmowane przez elektrony dopiero po całkowitym zapełnieniu powłok o mniejszej energii. Zjawisko to wynika z zakazu Pauliego. Na jednym orbitalu mogą znajdować się najwyżej dwa elektrony o rożnym spinie. Elektrony powłoki walencyjnej (zewnętrznej) są najsłabiej związane z atomem.

Każdy rząd tablicy to tak zwany okresu kładu. Kolumny układu tworzą grupy. Kolejny numer okresu układu okresowego pierwiastków odpowiada wartości głównej liczby kwantowej n elektronów, które znajdują się na zewnętrznej powłoce atomu. W obrębie jednego okresu powłoka walencyjna jest zajmowana przez kolejne elektrony. Po zapełnieniu całej powłoki następuje przejście do nowego okresu i powstanie kolejnej powłoki elektronowej. Atomy występujące w tych samych okresach mają taką samą liczbę powłok elektronowych, a występujące w tych samych grupach mają taką samą liczbę elektronów na powłokach walencyjnych. Mają więc podobne właściwości chemiczne.

Grupy

LEGENDA
metal alkaliczny
metal ziem alkalicznych
lantanowiec
aktynowiec
metal przejściowy
metal bloku p
półmetal
niemetal
gaz szlachetny
  • Metale alkaliczne (zasadowe) tworzą pierwiastki z pierwszej grupy, poza wodorem. To pierwiastki o bardzo dużej aktywności chemicznej. Reagują gwałtownie w kontakcie z wodą.
  • Metale ziem alkalicznych - pierwiastki drugiej grupy, również aktywne chemicznie, jednak reagują z wodą wolniej i mniej gwałtownie.
  • Metale przejściowe (kolumny od 3 do 12 z wyłączeniem lantanowców i aktynowców. Metale te są używane w przemyśle.
  • Metale, półmetale i niemetale - pierwiastki kolumn od 13 do 17. Niemetale leżą w prawym trójkącie. To świetne izolatory. Metale są zgromadzone w lewym trójkącie. Świetnie przewodzą prąd. Po przekątnej znajdują się pierwiastki, które nazywamy półmetalami. Wśród nich znajdują się półprzewodniki.
  • Fluorowce (halogeny) - pierwiastki z 17-stej grupy układu okresowego, dość niebezpieczne, o dużej aktywności chemicznej, o intensywnym zapachu.
  • Gazy szlachetne - pierwiastki ostatniej grupy układu okresowego. Prawie nigdy nie wchodzą w związki chemiczne między sobą i innymi pierwiastkami.
  • Lantanowce - metale ziem rzadkich, zaczynające się od lantanu, a kończące na lutecie. To pierwiastki o bardzo zbliżonych właściwościach chemicznych.
  • Aktynowce - metale ziem rzadkich, zaczynające się od aktynu, a kończące na lorensie, pierwiastki promieniotwórcze.

Opis i budowa naszej tablicy

Na początku tego artykułu znajduje się dynamiczny układ okresowy pierwiastków. Na poszczególnych miejscach w tablicy znajdują się tylko podstawowe informacje na temat nazwy i symbolu pierwiastka, jego liczby atomowej (przed symbolem) i masy atomowej i wartościowości. Poruszając się po tablicy, podświetla się wskazywany okres i grupa dla danego pierwiastka, nad którym znajduje się wskaźnik myszy (wiersze i kolumny). Kolorami oznaczono charakter chemiczny danego pierwiastka).

układ okresowy - budowa i oznaczenia

Klikając na dany pierwiastek obok tablicy (lub poniżej tablicy, jeżeli korzystasz z niższej rozdzielczości ekranu) zostaną wyświetlone szczegółowe dane o pierwiastku, w tym: wartościowość, nazwa bloku, informację czy dany pierwiastkiem jest metalem, półmetalem, czy niemetalem, stan skupienia, elektroujemność, rozmieszczenie elektronów, konfiguracja elektronowa, promień atomu, rok odkrycia, temperatura topnienia i wrzenia w kelwinach.

Pytania

Czy układ okresowy pierwiastków jest zamknięty?

Nie. Wciąż dokonujemy odkryć nowych pierwiastków, głównie sztucznie wytworzonych w laboratoriach.

Tablica Mendelejewa PDF
rozpoznawanie gadów

Pobierz kolorowy układ okresowy pierwiastków chemicznych w formacie PDF do wydruku , klikając na powyższą grafikę.


© medianauka.pl, 2020-05-03, ART-3766

 





Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© Media Nauka 2008-2020 r.