Logo Media Nauka

Ciekawostki o płazach

Gromadzimy w tym miejscu wszelkie interesujące informacje dotyczące świata płazów. Niektóre z nich są zaskakujące, inne niezwykle interesujące. Świat płazów nie jest dokładnie zbadany. Nawet w dzisiejszych czasach wciąż odkrywamy nowe, zadziwiające fakty, które sprawiają, iż radość odkrywania świata wciąż jest niczym nie ograniczona.

Czy można oddychać bez płuc i skrzeli?

Tak. Niektóre salamandry amerykańskie nie mają płuc ani skrzeli. Oddychają wyłącznie za pomocą skóry i błony śluzowej jamy gębowej!

Dziwne dźwięki

Samce chińskiej żaby Amolops tormotus potrafią emitować niesłyszalne dla człowieka ultradźwięki (podobne wydają delfiny i nietoperze). Żaby te żyją w pobliżu wodospadów, gdzie huk spadającej wody zagłusza dźwięki o słyszalnej dla człowieka częstotliwości.

Co robią żaby, aby było je lepiej słychać?

Część płazów bezogonowych wchodzi do rur, szczelin skalnych lub betonowych, które działają jak tuba i dopiero wówczas wydają swoje odgłosy. Samce w ten sposób ułatwiają sobie kontakt z potencjalną partnerką. Żaby potrafią też wydawać odgłosy spod wody.

Jak daleko skacze żaba?

żaba dalmatyńska

Niektóre gatunki płazów bezogonowych potrafią skakać na odległość trzydziestokrotności ich długości. To tak, jakby człowiek skakał na odległość ponad 50 metrów.

Dla przykładu żaba dalmatyńska, zwana także zwinką, która występuje w Europie i na kilku stanowiskach w Polsce, potrafi skoczyć na odległość 2 m i na wysokość 1 m!

Czy płazy są trujące?

Płazy bywają trujące i to bardzo. Oto kilka ciekawostek ze świata płazów na ten temat.

drzewołaz plamisty

Drzewołaz plamisty, zamieszkujący lasy deszczowe Ameryki Południowej jest tak jadowity, że zawarta w nim trucizna może zabić 2200 dorosłych ludzi! Indianie wykorzystują tę truciznę do zatruwania strzał.

drzewołaz złocistyIndianie używają schwytane drzewołazy złociste do zatruwania strzał. Działają w okrutny sposób. Nawlekają żabkę na koniec kija i trzymają nad ogniem. Pod wpływem wysokiej temperatury tkanki skóry kurczą się i trucizna wycieka do naczynia. Tak uzyskana trucizna poddawana jest fermentacji, po czym macza się w niej koniec strzał. Trucizna jest bardzo silna. Małpa lub ptak trafione taką strzałą natychmiast padają martwe. Duże zwierzęta i człowiek trafiony tak spreparowaną strzałą też mogą umrzeć. Co interesujące, zjedzenie tak upolowanych zwierząt nie wywołuje żadnych ujemnych skutków zdrowotnych.

aga

Największa ropucha świata - aga, zwana kururu jest również mocno jadowita. Jadowite są też kijanki i skrzek. Psy, koty i inne zwierzęta zdychają przy próbie połknięcia lub ugryzienia ropuchy agi. Znane są przypadki śmiertelne wśród ludzi po spożyciu skrzeku jako namiastki kawioru.

Jednak najbardziej trującym płazem na świecie jest liściołaz złocisty (straszliwy). Jad tego drzewołaza jest tak toksyczny, że pies zdycha, gdy tylko poliże kartkę papieru, po której żabka ta wcześniej przeszła, a strzały, których groty zaimpregnowano w tej truciźnie zachowują swoje właściwości przez dwa lata!


Ciekawe strategie obronne

Większość gatunków lądowych z rodziny ambystom strzela w obronie ogonem jak batem.

żaba pomidorowaŻaba pomidorowa, mocno przestraszona, nadyma się, a gdy napastnik chce wziąć ją do pyska, ta wydziela bardzo kleistą substancję, która może skleić pysk lub oczy agresora.

Czy płazy żyją pod ziemią?

Tak. Niektóre gatunki grzebiuszkowatych, żyjące na pustynnych terenach, żyją pod ziemią, a na powierzchnię wychodzą jedynie na dwa tygodnie w roku.

Wiele gatunków żyje w norach. Dla przykładu gatunek Chiasmocleis ventrimaculata z rodziny żab wąskopyskich żyje w norach wraz z jadowitymi pająkami tarantulami.

Rzadkie płazy

Gatunek lisciożaby azjatyckiej Leptolalax sungi znany jest jedynie z pięćdziesięciometrowego odcinka strumienia w Azji.

Czy płazy mogą zmieniać kolor skóry jak kameleon?

Niektóre rzekotki potrafią zmienić barwę ciała w zależności od koloru otoczenia, temperatury i nastroju płaza.

Zwierzęta laboratoryjne

żaba szponiastaŻaba szponiasta w latach 1930-1940 była wykorzystywana do przeprowadzania ... testów ciążowych w wielu uprzemysłowionych krajach świata. Młodej samicy wstrzykiwano mocz kobiety, która podejrzewała ciążę. Jeśli w ciągu 24 godzin od tego zabiegu żabka złożyła skrzek, to oznaczało, że kobieta jest w ciąży. Zwierzę w ten sposób reagowąło na hormony obecne w moczu kobiety.

Czy płazy są aktywne zimą podczas mrozów?

Niektóre gatunki rzekotek (Hyla versicolor i Pseudacris crucifer) mają dużą ilość glicerolu w tkankach, co pozwala uodpornić się na zimno. Rzekotki te są aktywne nawet w ujemnych temperaturach.

Czy płazy są agresywne?

żaba olbrzymia bucząca

Niektóre gatunki nawet bardzo. Argentyńska żaba rogata atakuje wszystko, co się znajdzie w pobliżu i się rusza. Jej ugryzienie jest bolesne nawet dla człowieka.

Inny przykład agresywnej żaby to afrykańska żaba bucząca, która toczy walki terytorialne z innymi samcami podczas godów, potrafi zaatakować i pożreć niewielkie zwierzę, które ją zaatakowało, natomiast podczas opieki nad potomstwem samiec potrafi przestraszyć nawet lwa. Młode żaby buczące są również agresywne i żarłoczne do tego stopnia, że posuwają się do kanibalizmu.

Wielkość płazów

Największą ropuchą na świecie jest ropucha aga, zwana kururu. Długość jej ciała osiąga 24 cm, a masa dochodzi do 1,5 kg.

Ropucha szara, która występuje dość pospolicie także w naszym kraju, to największy płaz bezogonowy Europy, a jej kijanki są jednocześnie najmniejszymi kijankami tej grupy zwierząt w Europie.

Największym przedstawicielem żab zielonych jest żaba śmieszka.

Największym płazem ogoniastym w Polsce jest salamandra plamista.

Czy kijanka może być większa od żaby?

grzebiuszka ziemnaTak. Dla przykładu kijanka przedstawiciela polskiego płaza bezogonowego z rodziny grzebiuszkowatych - grzebiuszki ziemnej - jest dwa razy dłuższa od osobnika dorosłego. Długość kijanki tego gatunku może wynieść nawet 18 cm, gdy po przeobrażeniu samica może osiągnąć długość maksymalnie 8 cm. Podczas II wojny światowej we Włoszech kijanki grzebiuszek stanowiły pożywienie ludzi. Przyrządzano je jak zwykłe ryby.

Inną ciekawostką dotyczącą grzebiuszek ziemnych jest to, że potrafi zakopać się na głębokość nawet 2 m pod powierzchnię ziemi!

Czy płazy opiekują się potomstwem?

Afrykański gatunek żaby o nazwie żaba olbrzymia bucząca przejawia instynkt "tacierzyński". Samiec nie tylko opiekuje się skrzekiem, ale także i kijankami. Gdy zbiornik wysycha samiec potrafi przekopać rowek o długości 15 metrów do innego zbiornika, aby kijanki mogły przeżyć. Podczas opieki jest tak agresywny, że potrafi przestraszyć dużego drapieżnika.

Europejski gatunek - pętówka babienica (Alytes obstetricans) również przejawia podobny instynkt. Samiec opiekuje się jajami i nosi je na sobie przez 4-6 tygodni. Co ciekawe to nie samce walczą o względy samic, a samice walczą o samców. Jest to wyjątkowe zachowanie w świecie płazów.


© medianauka.pl, 2013-08-23, ART-2125




 




© Media Nauka 2008-2018 r.