Logo Media Nauka
PL

Jesion wyniosły

Jesion wyniosły (Fraxinus excelsior) to drzewo z rodziny oliwkowatych, podobne do gatunku o nazwie jesion pensylwański. Ekspansywny jesion pensylwański różni się od jesionu wyniosłego omszonymi pędami, jego pąki są brązowe, a nie czarne, a liście przebarwiają się na żółto. Ponadto skrzydlaki mają węższe skrzydła, orzeszki zaś są kuliste.

Jesion wyniosły (Fraxinus excelsior)
© tunedin - Fotolia.com

Nazwa systematyczna
Jesion wyniosły
Fraxinus excelsior L.
Nazwy obce
angielska: Common Ash
niemiecka: Gemeine Esche
czeska: Jasan ztepilý
francuska: Frêne élevé
hiszpańska: Fresno norteño,​ fresno común, fresno de hoja ancha
Obszar występowania
Europa - tak;
Polska - tak;
Azja - tak;
Afryka - nie;
Ameryka Północna - nie;
Ameryka Południowa - nie;
Ameryka Środkowa - nie;
Australia - nie;
Antarktyda - nie;
Wielkość
Wysokość: 3000 cm
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Rośliny (Plantae)
Klad: Naczyniowe
Klad: Nasienne
Klasa: Okrytonasienne, okrytozalążkowe
Rząd: Jasnotowce (Lamiales)
Rodzina: Oliwkowate (Oleaceae)

Występowanie i środowisko

Jesion wyniosły rośnie w Europie, Azji. U nas jest pospolity w całym kraju. W górach rośnie do wysokości 1100 m n.p.m. Rośnie w lasach liściastych. Sadzony także w ogrodach i parkach jako drzewo ozdobne. Lubi podłoże wilgotne, o obojętnym odczynie. Lubi też światło.

Kwitnie w okresie od końca kwietnia do maja. Jesion wyniosły żyje nawet 200-300 lat.

Morfologia i anatomia

Osiąga wysokość zwykle 15-30 m, maksymalnie 40m.

Pień jest dość gruby, pierśnica osiąga maksymalnie 227 cm, zwykle około 100 cm..

Liście są duże (40 cm), nieparzystopierzaste, złożone z 5-15 listków. Listki jajowatolancetowate, zaostrzone. Mają długość 4-10 cm. Pąki są czarne, nakrzyżległe. Liście z wierzchu są zielone, a od spodu nieco jaśniejsze z nerwami wypukłymi, a nerw główny jest owłosiony. Na jesień liście pozostają zielone.

Kwiaty są pozbawione okwiatu. Ją jedno- i obupłciowe.

Owoce to skrzydlaki, zawierające spłaszczone orzeszki z długimi skrzydełkami (4 cm) zebrane w owocostany.

Kora u młodych drzew jest zielonoszara, cienka. U drzew starszych ciemnoszara i lekko spękana.

Rozmnażanie

To drzewo wiatropylne.

Ochrona i zagrożenia

Gatunek ten bliski zagrożenia wymarciem. Ma status NT w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych.

Ciekawostki

Wyłącznie z drzewa jesionowego robi się kije do hurlingu - sportu narodowego Irlandii.

Zbiory i zastosowanie

To roślina lecznicza. Kora oraz liście zawierają związki kumarynowe, kwasy organiczne i garbniki, a liście zawierają ponadto flawonoidy i fenolokwasy. Roślinę tę wykorzystuje się do mieszanek ziołowych żółciopędnych, na reumatyzm i wzdęcia.

Nasiona stanowią składnik pokarmu dla papug.

Zdjęcia - galeria


© medianauka.pl, 2018-08-11, GAT-5719



Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
jesion wyniosły
          

Kwitnie jesion wyniosły.

Pokaż tylko bieżące wydarzenia


Parametry

Kolor kwiatów

Brak danych
Grupa

drzewo
Stanowisko

nasłonecznione
półcień
Środowsko

leśne
Użytek

rośliny ogrodowe
roślina lecznicza




© Media Nauka 2008-2018 r.