Szczerbatek

Szczerbatek (Rhogogaster) Szczerbatek (Rhogogaster spp.) to owad z rodziny pilarzowatych. W Polsce występują trzy gatunki bliźniacze, które bardzo trudno od siebie odróżnić. W zasadzie nie jest to możliwe tylko na podstawie zdjęcia. Są to następujące gatunki (tak zwane gatunki bliźniacze):

szczerbatek zielony (Rhogogaster viridis),
szczerbatek punktowany (Rhogogaster punctulata),
Rhogogaster chlorosoma.

Ciało wszystkich opisywanych tutaj gatunków jest zielone z delikatnym, czarnym rysunkiem. Oczy są ciemne. Na głowie znajduje się ciemny rysunek w kształcie litery "omega". Skrzydła układają się podczas spoczynku wzdłuż ciała. Mają żółtawy lub brązowy odcień.

Szczerbatek zielony ma bardziej intensywny odcień zieleni na odwłoku oraz ciemną linię biegnącą przez odwłok.

Występowanie

Szczerbatki są obecne na terenie całego kraju. Najbardziej pospolity jest szczerbatek zielony. Błonkówki te preferują zakrzewienia, łąki na skrajach lasów, lasy, tereny zwykle w bliskiej odległości od wody.

Tryb życia

To owady o dziennej aktywności.

Rozmnażanie

Samice składają jaja na różnych roślinach. Larwa rozwija się 2-3 tygodnie.

Pożywienie

Larwy żywią się liśćmi różnych drzew i krzewów. Imagines są drapieżne. Polują na drobne owady, które zjadają na liściu w spoczynku.

Ochrona i zagrożenia

Gatunki te nie są zagrożone wymarciem.

Ciekawostki

Stwierdzono, że szczerbatek zielony poluje na larwy stonki ziemniaczanej.

Gatunki

Wykaz gatunków, które zostały opisane w naszym serwisie:

Opisy poszczególnych gatunków pojawią się wkrótce. Poniżej lista gatunków z tego rodzaju.

Inne gatunki

Rhogogaster chlorosoma
szczerbatek punktowany (Rhogogaster punctulata)
szczerbatek zielony (Rhogogaster viridis)

Uprawa

Czynności i właściwości	Opis
Odczyn gleby	Gleba kwaśna do lekko kwaśnej — bezwzględny wymóg! Nie rośnie przy pH powyżej 7,0 pH 6.5-0.0
Właściwości gleby	Głęboka (min. 80–100 cm), kwaśna, przepuszczalna, piaszczysto-próchnicza lub gliniasto-piaszczysta, umiarkowanie wilgotna. Nie znosi gleb wapiennych, zasadowych, podmokłych i ciężkich gliniastych.
Trudność uprawy	Uprawa i pielęgnacja trudna i wymagająca.
Nawożenie	Nawóz do roślin kwasolubnych wiosną (marzec–kwiecień) + nawóz potasowy w czasie kwitnienia i zawiązywania owoców (czerwiec–sierpień). Nie stosuj nawozów zasadowych i wapna!
Podlewanie	Młode drzewa (1–5 lat): regularnie / Dorosłe: toleruje suszę — podlewaj w ekstremalnie suche okresy (lipiec–sierpień krytyczne dla jakości orzechów)
Mrozoodporność	Umiarkowana — dorosłe drzewa do –20°C / Młode drzewa (do 4 lat) wrażliwsze — do –15°C / Odmiany hybrydowe nieco odporniejsze.
Stanowisko	Pełne słońce (min. 6–8h dziennie), osłonięte od silnych wiatrów, kwaśna gleba — bezwzględny wymóg! Unikaj zagłębień terenu (przy
Rozstawa	10–15 m (las/park — pełnowymiarowe) / 6–8 m (sad kasztanowy) / 4–5 m (odmiany szlachetne szczepione).
Przyrost roczny	40–80 cm rocznie (szybki!) — dorasta do 20–30 m wysokości i podobnej szerokości korony
Dodatkowe informacje	<ul> <li><strong>Kwaśna gleba to absolutna podstawa</strong> — kasztan jadalny nie rośnie na glebach wapiennych i zasadowych (pH powyżej 7,0). Chloroza i zamieranie na glebach zasadowych jest nieuchronne. Sprawdzaj pH regularnie!</li> <li><strong>Minimum 2 drzewa</strong> — kasztan jest samoniepłodny. Bez drugiego drzewa innej odmiany owoców nie będzie. Oba drzewa muszą kwitnąć jednocześnie.</li> <li><strong>Rak kasztanowca</strong> (Cryphonectria parasitica) to choroba grzybowa, która zdziesiątkowała kasztany jadalne w Ameryce Północnej i jest poważnym zagrożeniem w Europie Południowej. W Polsce ryzyko mniejsze, ale obserwuj korę — pomarańczowoczerwone wrzody to sygnał alarmowy.</li> <li><strong>Zbieraj natychmiast po opadnięciu</strong> — kasztany leżące na mokrej ziemi pleśnieją w ciągu 2–3 dni. Codzienne zbieranie w sezonie zbiorów jest konieczne.</li> <li><strong>Grube rękawice przy zbiorach</strong> — okrywy kasztana mają bardzo ostre, twarde kolce. Praca bez rękawic nie jest wskazana.</li> <li><strong>Test wodny</strong> — przed przechowywaniem i gotowaniem wrzuć kasztany do wody. Pływające = puste lub robaczywe — wyrzuć.</li> <li><strong>Wrażliwość na mróz</strong> — kasztan jadalny jest mniej mrozoodporny niż kasztan zwykły (Aesculus). Młode drzewa w Polsce wymagają ochrony na zimę przez pierwsze 3–4 lata. Dorosłe znoszą mrozy do –20°C</li> <li><strong>Cierpliwości</strong> — pierwsze plony z sadzonek szczepionych po <strong>3–5 latach</strong>, z siewek po <strong>8–15 latach</strong>. Pełne plonowanie od <strong>15–20 roku</strong>. To inwestycja na pokolenia!</li> </ul>

Galeria zdjęć

W galerii publikujemy dodatkowe zdjęcia i grafiki.

Autor: © Krzysztof Trawiński - medianauka.pl