Logo Media Nauka

PL

Zaskroniec zwyczajny

Zaskroniec zwyczajny (Natrix natrix) to rodzimy gad z rodziny węży właściwych. Grzbiet jest ciemnozielony lub brązowozielony. Za głową i za okolicą skroniową po obu stronach znajduje się charakterystyczna żółta lub pomarańczowa, półksiężycowata plama. Strona brzuszna jest jasna z przodu i czarna z tyłu. Brak wyraźnego dymorfizmu płciowego poza długością ciała u dorosłych osobników (samica ma większe rozmiary). Poza tym samce są bardziej smukłe. Zaskroniec nie jest jadowity.

Zaskroniec zwyczajny (Natrix natrix)
© iStock / Vitaliy Pakhnyushchyy

Występowanie i środowisko

Spotykamy go w Europie, Azji zachodniej, Azji Mniejszej i Środkowej oraz w Afryce. W Polsce jest dość pospolity i można go spotkać najczęściej w niedalekiej odległości od zbiorników wodnych. Obecny na terenie całego kraju.

Tryb życia i zachowanie

Preferuje środowiska w pobliżu zbiorników wodnych. Świetnie pływa i nurkuje. Zimuje gromadnie w różnych zakamarkach. Jest aktywny za dnia. Aktywnie poluje na zdobycz, którą chwyta zębami. Nie oplata się wokół zdobyczy.

Pożywienie

Żywi się głównie płazami. Zjada te gatunki płazów, które są w danej okolicy najbardziej liczne. Tylko grzebiuszka ziemna nie stanowi z płazów rodzimych pokarmu tego węża. Rzadko zjada też ryby i jaszczurki. Nie poluje na kijanki.

Rozmnażanie

Gody rozpoczynają się w kwietniu, zwykle w maju. bywa że zapłodnienie odbywa się jesienią, samica w takim przypadku zimuje z zapłodnionymi jajami. Jaja zwykle są składane w czerwcu i lipcu w ilości 9-28 sztuk o rozmiarach 1,5x2,8 cm. Młode wylęgają się od sierpnia do jesieni.

LC

Ochrona i zagrożenia

Gatunek ten nie jest zagrożony wymarciem. Ma status LC w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych. W Polsce jest objęty całkowitą ochroną prawną.

Ciekawostki

Jeżeli się schwyta do ręki zaskrońca, wydziela z okolic kloaki białą, cuchnącą ciecz.

Zaskroniec zwyczajny jest najbardziej pospolitym wężem w Polsce i jednocześnie w Europie.

Zaskroniec dość łatwo się oswaja. Je wtedy z ręki i nie broni się za pomocą wystrzykiwania cieczy kloakalnej.

Pytania

Jak odróżnić żmiję od zaskrońca?

  1. Zaskroniec przede wszystkim posiada charakterystyczne żółte lub pomarańczowe plamy po obu stronach głowy w okolicy skroni. Plam tych nie posiada żmija.
  2. Głowa żmii jest mocniej wyodrębniona z całego ciała niż głowa zaskrońca.
  3. Ciało żmii ma bardziej masywną budowę i zwykle żmija jest nieco mniejsza. Zaskroniec jest bardziej smukły.
  4. Wreszcie żmija posiada charakterystyczny zygzak na wierzchniej stronie ciała. To jednak może być mylące, bo u odmian melanistycznycyh zygzak jest ledwo widoczny.

Czy zaskroniec jest jadowity?

Zaskroniec nie jest jadowity. Jedynym jadowitym wężem w Polsce jest żmija zygzakowata.

Co zaskroniec je?

Zaskroniec zjada głównie płazy, ale też ryby i jaszczurki.

Co zagraża zaskrońcowi?

Największym zagrożeniem dla zaskrońca jest człowiek, który myli go często ze żmiją zygzakowatą i ze strachu zabija go bezmyślnie. To człowiek jest też przyczyną zanikania naturalnych siedlisk i zanieczyszczenia środowiska. Nierzadko wąż ten ginie pod kołami różnych pojazdów lub na skutek koszenia traw. Przyczyną śmierci są też ataki naszych psów i kotów.

Gad ten ma też naturalnych wrogów. Poluje na niego na przykład: gadożer, bocian biały, myszołów.


Zdjęcia - galeria

Filmy


© medianauka.pl, 2013-04-07, GAT-411
Data aktualizacji artykułu: 2018-01-26



Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
Zaskroniec zwyczajny
     

Trwa sen zimowy zaskrońca zwyczajnego

         

Trwa okres godowy zaskrońca zwyczajnego

          

Trwa składanie jaj przez samicę zaskrońca zwyczajnego

          

Z jaj wylęgają się młode zaskrońce zwyczajne

    

Trwa okres aktywności życiowej zaskrońca zwyczajnego

Pokaż tylko bieżące wydarzenia



Pokrewne gatunki gadów

ikonaGniewosz plamisty
Coronella austriaca
ikonaLiścionos madagaskarski
Langaha madagascariensis
ikonaNorowiec zwyczajny
Pituophis catenifer
ikonaWąż długonosy
Rhinoceros boulengeri
ikonaWąż Eskulapa
Zamenis longissimus
ikonaWąż obrożny
Diadophis punctatus
ikonaWąż ostronosy
Ahaetulla nasuta
ikonaWąż pończosznik
Thamnophis sirtalis
ikonaWąż szuflonosy
Chionactis occipitalis
ikonaWąż śmierdziel
Elaphe carinata
ikonaWąż śmigły
Philodryas baroni
ikonaWąż tajwański
Orthriophis taeniurus, Elaphe taeniura
ikonaWąż trawny
Opheodrys aestivus
ikonaWąż zbożowy
Elaphe guttata
ikonaZaskroniec igliwiowy
Pituophis melanoleucus
ikonaZaskroniec rybołów
Natrix tessellata




Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© Media Nauka 2008-2019 r.