Logo Media Nauka
PL

Świstak

Świstak (Marmota marmota) to duży gryzoń z rodziny wiewiórkowatych. Ciało pokryte gęstym futrem w kolorze z wierzchu szarożółtawym, spód jaśniejszy, ogon i wierzch głowy prawie czarne. Objęty jest ochroną. Świstaki tatrzańskie są mniejsze od świstaków alpejskich.

Świstak (Marmota marmota)
© Mariusz Niedzwiedzki - Fotolia.com

Występowanie i środowisko

Alpy, Tatry. Żyje wysoko w górach na halach. W Tatrach świstaki można spotkać w okolicy Morskiego Oka, Doliny Pięciu Stawów, Hali Gąsienicowej. Zamieszkuje trudno dla człowieka dostępne miejsca. Zamieszkuje zbocza gór na wysokości 1500-3000 m n.p.m.

Tryb życia i zachowanie

Żyje w koloniach po kilkanaście osobników. Tworzą podziemne tunele stanowiące zimowe schronienie. Długość tych tuneli może sięgać kilkudziesięciu metrów. Cała kolonia pod ziemią gromadzi się w wyściełanej sianem dużej komorze. Świstaki zapadają w sen zimowy. Trwa on od października do kwietnia. Podczas gdy część osobników żeruje, kilka obserwuje teren. Zaniepokojony świstak wydaje głośny gwizd, ostrzegający pozostałe osobniki kolonii.

Wiosną, gdy budzą się ze snu zimowego, świstaki odbywają dalekie wędrówki w poszukiwaniu pokarmu.

Są to zwierzęta aktywne w dzień, zwłaszcza w porach najcieplejszych.

Morfologia i anatomia

Podczas snu zimowego przemiana materii ulega znacznemu zahamowaniu. Temperatura ciała spada do 8 °C. Kończyny świstaka są krótkie i dobrze umięśnione. Ogon stanowi 1/4 długości ciała. Kończyny przednie mają po 4 palce, tylne mają po 5 palców. Pysk na końcu oraz stopy nie są owłosione.

Pożywienie

Podstawą diety jest trawa i zioła, bulwy, kłącza.

Rozmnażanie

Okres godowy rozpoczyna się w kwietniu. Ciąża trwa 33-35 dni. Samica rodzi zwykle 3-8 młodych. Młode dojrzewają płciowo po 3-4 latach.

LC

Ochrona i zagrożenia

Gatunek ten nie jest zagrożony wymarciem. Ma status LC w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych. Gatunek ten nie jest zagrożony wyginięciem. Ma kategorię LC w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych. W Polsce gatunek ten jest objęty całkowitą ochroną.

Ciekawostki

Górale polowali na świstaki ze względu na sadło stosowane niegdyś w medycynie ludowej.

Głos świstaka to gwizdanie i świstanie - stąd jego nazwa.

Pytania

Kiedy jest Dzień Świstaka i co to znaczy?

Dzień Świstaka to święto obchodzone każdego roku w dniu 2 lutego w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie, którego bohaterem jest świstak amerykański (świszcz). Jeżeli w tym dniu zwierzę zobaczy swój cień i nie wraca (jeśli poranek jest słoneczny) podczas wabienia go z norki, zwiastuje to jeszcze sześć tygodni zimy. Jeżeli jest pochmurno lub mgliście, to oznacza, że wiosna jest już blisko. Przepowiednia ta sprawdza się w około 50% przypadków. W praktyce oznacza to zupełny przypadek. "Dzień Świstaka" to także dość znany film amerykański (komedia), w którym wyżej opisane święto - ten sam dzień - przytrafia się głównemu bohaterowi wielokrotnie. W języku potocznym przyjęło się więc okreslać tym mianem powtarzający się, nudnawy dzień.


Zdjęcia - galeria


© medianauka.pl, 2012-12-30, GAT-222

Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
świstak
     

Trwa sen zimowy świstaka

           

Trwają gody świstaków

           

Na świat przychodzą młode świstaki.

      

Trwa okres aktywności życiowej świstaka

Pokaż tylko bieżące wydarzenia






© Media Nauka 2008-2018 r.