Logo Serwisu Media Nauka

Systematyka ssaków

Systematyka ssaków pozwala nam przyporządkować gatunki (podstawowe jednostki systematyczne obejmujące wszystkie osobniki zdolne do nieograniczonego krzyżowania się, tworząc populację) do poszczególnych jednostek systematycznych wyższego rzędu. Taki podział ma na celu uporządkowanie wspólnych cech różnych zwierząt lub roślin. Każdy gatunek oznaczony jest dwuczłonową nazwą łacińską: pierwszy człon jest nazwą rodzaju, drugi jest nazwą gatunku w obrębie rodzaju.

Systematyka ssaków ma na celu odzwierciedlenie pokrewieństwa między nimi. Gatunki łączy się w rodzaje, rodzaje w rodziny, rodziny w rzędy, rzędy w gromady (lub klasy w przypadku roślin), te ostatnie w wprzypadku zwierząt w typy. Aby podkreślić bliższe pokrewieństwo niektórych grup systematycznych stosuje się także dodatkowe kategorie jak: podrodziny, podrzędy, kohorty, szczepy, podgromady, podtypy itp.

Poniżej przedstawiono systematykę ssaków wraz z linkami do istniejących artykułów w niniejszym serwisie. Gatunki wymieniono w kolejności alfabetycznej. Nie jest to pełna statystyka. Gatunki wymarłe oznaczono znakiem †.

  • Gromada: Ssaki (Mammalia)
    • Rząd: Walenie (Cetacea)
      • Rodzina: Wieloryby fałdowce (Balaenopteridae)
        • Gatunek: Płetwal karłowaty (Balaenoptera acutorostrata)
        • Gatunek: Sejwal (Balaenoptera borealis)
        • Gatunek: Płetwal błękitny (Balaenoptera musculus)
        • Gatunek: Finwal (Balaenoptera physalus)
        • Gatunek: Humbak, długopłetwiec (Megaptera novaeangliae)
      • Rodzina: Delfinowate (Delphinidae)
        • Gatunek: Tonin (Cephalorchynchus heavisidei)
        • Gatunek: Delfin czarnogłowy, delfin Commersona (Cephalorhynchus commersonii)
        • Gatunek: Delfin zwyczajny, delfin pospolity (Delphinus delphis) ikona-polska
        • Gatunek: Grindwal (Globicephala melaena)
        • Gatunek: Risso (Grampus griseus)
        • Gatunek: Delfin białooki (Lagenorhynchus acutus)
        • Gatunek: Delfin białonosy (Lagenorhynchus albirostris)
        • Gatunek: Delfin ciemny (Lagenorhynchus cruciger)
        • Gatunek: Delfin płaszczowy (Lissodelphis peroni)
        • Gatunek: Delfin krótkogłowy (Orcaella brevirostris)
        • Gatunek: Orka, miecznik (Orcinus orca)
        • Gatunek: Delfin amazoński (Sotalia fluviatilis)
        • Gatunek: Delfin pręgoboki (Stenella coeruleoalbus)
        • Gatunek: Delfin długonosy (Steno bredanensis)
        • Gatunek: Butlonos, delfin butelkonosy (Tursiops truncatus) ikona-polska
      • Rodzina: Delfiny słodkowodne (Iniidae)
        • Gatunek: Inia (Inia geoffrensis)
        • Gatunek: Delfin chiński (Lipotes vexillifer)
        • Gatunek: Suzu, delfin gangesowy, susuka (Platanista gangetica)
        • Gatunek: Delfin mały, delfin La Platy (Pontoporia blainvillei)
      • Rodzina: Morświny (Phocoenidae)
      • Rodzina: Kaszaloty (Physeteridae)
        • Gatunek: Kaszalot mały, kaszalot karłowaty, kogia (Kogia breviceps)
        • Gatunek: Kaszalot, potwal (Physeter macrocephalus)
    • Rząd: Nietoperze (Chiroptera)
      • Rodzina: (Craseonycteridae)
        • Rodzina: (Emballonuridae)
          • Rodzina: (Furipteridae)
            • Rodzina: (Hipposideridae)
              • Rodzina: (Megadermatidae)
                • Rodzina: (Molossidae)
                  • Rodzina: Nagogrzbietowe (Mormoopidae)
                    • Rodzina: (Mystacinidae)
                      • Rodzina: (Myzopodidae)
                        • Rodzina: Lejkouche (Natalidae)
                          • Rodzina: (Noctilionidae)
                            • Rodzina: (Nycteridae)
                              • Rodzina: (Phyllostomidae)
                                • Rodzina: Rudawkowate (Pteropodidae)
                                • Rodzina: Podkowcowate (Rhinolophidae)
                                  • Gatunek: Asellia tridens
                                  • Gatunek: Podkowiec duży (Rhinolophus ferrumequinum) ikona-polska
                                  • Gatunek: Podkowiec mały (Rhinolophus hipposideros) ikona-polska
                                  • Gatunek: Rhinolophus philippinensis
                                • Rodzina: (Rhinopomatidae)
                                  • Rodzina: (Thyropteridae)
                                  • Rząd: Latawce, skóroskrzydłe, latające lemury, kolugo (Dermoptera)
                                    • Rodzina: Lotokoty, kolugo (Cynocephalidae)
                                      • Gatunek: Cynocephalus volans
                                      • Gatunek: Lotokot malajski (Galeopterus variegatus, Cynocephalus variegatus)
                                  • Rząd: Szczerbaki (Edentata)
                                    • Rodzina: Leniwce trójpalczaste (Bradypodidae)
                                      • Gatunek: Leniwiec grzywiasty (Bradypus torquatus)
                                      • Gatunek: Leniwiec trójpalczasty (Bradypus tridactylus)
                                      • Gatunek: Leniwiec pstry (Bradypus variegatus)
                                    • Rodzina: Pancerniki (Dasypodidae)
                                      • Gatunek: Pichiciago (Burmeisteria retusa)
                                      • Gatunek: Kabassu (Cabassous unicinctus)
                                      • Gatunek: Pancernik włochaty (Chaetophractus villosus)
                                      • Gatunek: Pancernik karłowaty, mysz pancerna (Chlamyphorus truncatus)
                                      • Gatunek: Peba, pancernik długoogonowy, tatusja (Dasypus novemcinctus)
                                      • Gatunek: Pancernik białowłosy (Euphractus sexcinctus)
                                      • Gatunek: Pancernik olbrzymi (Priodontes maximus)
                                      • Gatunek: Bolita, pancernik kulowaty (Tolypeutes tricinctus)
                                      • Gatunek: Pancernik mały (Zaedyus pichi)
                                    • Rodzina: Leniwce (Megalonychidae)
                                  • Rząd: Owadożerne (Insectivora)
                                    • Rodzina: Złotokrety (Chrysochloridae)
                                      • Rodzina: Jeżowate (Erinaceidae)
                                        • Gatunek: Gołyszek (Echinosorex gymnurus)
                                        • Gatunek: Jeż wschodni (Erinaceus roumanicus) ikona-polska
                                        • Gatunek: Jeż uszaty (Hemiechinus auritus)
                                        • Gatunek: Hylomys suillus
                                      • Rodzina: Almiki (Solenodontidae)
                                        • Rodzina: Ryjówkowate (Soricidae)
                                          • Gatunek: Ryjówka amerykańska (Blarina brevicauda)
                                          • Gatunek: Crocidura russula
                                          • Gatunek: Rzęsorek rzeczny (Neomys fodiens) ikona-polska
                                          • Gatunek: Ryjówka średnia (Sorex caecutiens) ikona-polska
                                          • Gatunek: Ryjówka etruska (Suncus etruscus)
                                        • Rodzina: Kretowate (Talpidae)
                                          • Gatunek: Gwiazdonos północnoamerykański (Condylura cristata)
                                          • Gatunek: Desman rosyjski (Desmana moschata)
                                          • Gatunek: Desman pirenejski (Galemys pyrenaicus)
                                          • Gatunek: Talpa caeca
                                          • Gatunek: Kret europejski (Talpa europaea) ikona-polska
                                        • Rodzina: Tenrekowate, kretojeże (Tenrecidae)
                                      • Rząd: Zajęczaki (Lagomorpha)
                                        • Rodzina: Zającowate (Leporidae)
                                          • Gatunek: Lepus americanus
                                          • Gatunek: Zając polarny (Lepus arcticus)
                                          • Gatunek: Zając wielkouchy (Lepus californicus)
                                          • Gatunek: Lepus capensis
                                          • Gatunek: Zając szarak (Lepus europaeus) ikona-polska
                                          • Gatunek: Lepus saxatilis
                                          • Gatunek: Zając bielak (Lepus timidus) ikona-polska
                                          • Gatunek: Zajączek błotny (Nesolagos netscheri)
                                          • Gatunek: Królik dziki, królik europejski (Oryctolagus cuniculus) ikona-polska
                                          • Gatunek: Pentolagos furnessi
                                          • Gatunek: Królik skalisty (Pronolagus crassicaudatus)
                                          • Gatunek: Romerolagus diazi
                                          • Gatunek: Tapeti (Sylvilagus brasiliensis)
                                          • Gatunek: Królik karłowaty (Sylvilagus idahoensis)
                                        • Rodzina: Szczekuszkowate (Ochotonidae)
                                          • Gatunek: Szczekuszka północna (Ochotona alpina)
                                          • Gatunek: Szczekuszka duryjska (Ochotona daurica)
                                          • Gatunek: Ochotona hyperborea
                                          • Gatunek: Szczekuszka malutka (Ochotona pusilla)
                                          • Gatunek: Ochotona rufescens
                                      • Rząd: Torbacze (Marsupialia)
                                        • Rodzina: Oposy karłowate (Burramyidae)
                                          • Rodzina: Zbójniki (Caenolestidae)
                                            • Rodzina: Dydelfowate (Didelphidae)
                                              • Gatunek: Japok (Chironectes minimus)
                                              • Gatunek: Dydelf północny, opos, oposum (Didelphis marsupialis)
                                              • Gatunek: Oposik popielaty (Marmosa cinerea)
                                              • Gatunek: Oposik brazylijski (Marmosa emiliae)
                                            • Rodzina: Kangurowate (Macropodidae)
                                              • Gatunek: Drzewiak ciemny, kangur drzewny (Dendrogalus ursinus)
                                              • Gatunek: Kangur olbrzymi (Macropus canguru, Macropus giganteus)
                                              • Gatunek: Kangur górski (Macropus robustus)
                                              • Gatunek: Walabia Bennetta, kangur Bennetta (Macropus rufogriseus)
                                              • Gatunek: Kangur rudy (Macropus rufus)
                                              • Gatunek: Kangur pręgowany, pazurogon jedwabisty (Onychogalea unguifera)
                                              • Gatunek: Skalniak żółtonogi, kangur skalny (Petrogale xanthopus)
                                              • Gatunek: Poturu, kanguroszczur (Potorous tridactylus)
                                              • Gatunek: Pademelon (Thylogale thetis)
                                            • Rodzina: (Microbiotheriidae)
                                              • Rodzina: (Notoryctidae)
                                                • Rodzina: Jamraje (Peramelidae)
                                                  • Rodzina: Lotopałanki (Petauridae)
                                                    • Rodzina: Pałankowate (Phalangeridae)
                                                    • Rodzina: (Phascolarctidae)
                                                      • Gatunek: Koala (Phascolarctos cinereus)
                                                    • Rodzina: Ostronogi (Tarsipedidae)
                                                      • Rodzina: Workowce drapieżne (Thylacinidae)
                                                        • Rodzina: (Thylacomyidae)
                                                          • Rodzina: Wombaty, niedźwiedzie workowate (Vombatidae)
                                                            • Gatunek: Wombat szerokogłowy (Lasiorhinus latifrons)
                                                            • Gatunek: Wombat tasmański (Vombatus ursinus)
                                                        • Rząd: Stekowce (Monotremata)
                                                          • Rodzina: Dziobaki (Ornithorhynchidae)
                                                            • Gatunek: Dziobak (Ornithorhynchus anatinus)
                                                          • Rodzina: Kolczatkowate (Tachyglossidae)
                                                            • Gatunek: Kolczatka australijska (Tachyglossus aculeatus)
                                                            • Gatunek: Kolczatka tasmańska (Tachyglossus setosus)
                                                            • Gatunek: Prakolczatka (Zaglossus bruijni)
                                                        • Rząd: Łuskowce (Pholidota)
                                                          • Rodzina: Pangoliny (Manidae)
                                                            • Gatunek: Pangolin gruboogonowy (Manis crassicaudata)
                                                            • Gatunek: Manis culionensis
                                                            • Gatunek: Pangolin pięciopalczasty (Manis pentadactyla)
                                                            • Gatunek: Łuskowiec stepowy (Phataginus temminckii)
                                                            • Gatunek: Phataginus tetradactyla
                                                            • Gatunek: Łuskowiec nadrzewny (Phataginus tricuspis)
                                                            • Gatunek: Pangolin olbrzymi (Smutsia gigantea)
                                                        • Rząd: Płetwonogie (Pinnipedia)
                                                          • Rodzina: Morsy (Odobenidae)
                                                            • Gatunek: Mors (Odobenus rosmarus)
                                                          • Rodzina: Uchatkowate, uszatki (Otariidae)
                                                            • Gatunek: Kotik afrykański, uchatka karłowata (Arctocephalus pusillus)
                                                            • Gatunek: Kotik zwyczajny (Callorhinus ursinus)
                                                            • Gatunek: Uchatka grzywiasta, lew morski Stellera (Eumetopias jubatus)
                                                            • Gatunek: Uchatka australijska (Neophoca cinerea)
                                                            • Gatunek: Otaria, uchatka patagońska (Otaria flavescens)
                                                            • Gatunek: Uchatka Hooker'a (Phocarctos hookeri)
                                                            • Gatunek: Uchatka kalifornijska, lew morski (Zalophus californianus)
                                                          • Rodzina: Foki (Phocidae)
                                                            • Gatunek: Kapturnik, foka kapturowa (Cystophora cristata)
                                                            • Gatunek: Foka wąsata, foka brodata (Erignathus barbatus)
                                                            • Gatunek: Foka szara (Halichoerus grypus) ikona-polska
                                                            • Gatunek: Foka pręgowana, kajgulik (Histriophoca fasciata)
                                                            • Gatunek: Lampart morski (Hydrurga leptonyx)
                                                            • Gatunek: Foka Weddela (Leptonychotes weddellii)
                                                            • Gatunek: Krabojad (Lobodon carcinophaga)
                                                            • Gatunek: Słoń morski, mirunga (Mirounga leonina)
                                                            • Gatunek: Mniszka śródziemnomorska (Monachus monachus)
                                                            • Gatunek: Mniszka hawajska (Monachus schauinslandi)
                                                            • Gatunek: Foka karaibska (Monachus tropicalis †)
                                                            • Gatunek: Foka Rossa (Ommatophoca rossii)
                                                            • Gatunek: Foka grenlandzka (Pagophilus groenlandicus)
                                                            • Gatunek: Phoca largha
                                                            • Gatunek: Foka pospolita, pies morski (Phoca vitulina) ikona-polska
                                                            • Gatunek: Foka kaspijska (Pusa caspica)
                                                            • Gatunek: Foka obrączkowana, nerpa (Pusa hispida) ikona-polska
                                                            • Gatunek: Foka bajkalska (Pusa sibirica)
                                                        • Rząd: Gryzonie (Rodentia)
                                                          • Rodzina: Szynszyloszczury (Abrocomidae)
                                                            • Rodzina: Wiewiórolotki (Anomaluridae)
                                                              • Rodzina: Sewele (Aplodontidae)
                                                                • Rodzina: Kretoszczury (Bathyergidae)
                                                                  • Gatunek: Kretoszczur (Georychus capensis)
                                                                  • Gatunek: Golec (Heterocephalus glaber)
                                                                • Rodzina: Bobry (Castoridae)
                                                                  • Gatunek: Bóbr europejski (Castor fiber) ikona-polska
                                                                  • Gatunek: Bóbr kanadyjski (Castro canadensis)
                                                                • Rodzina: Szynszylowate (Chinchillidae)
                                                                • Rodzina: Chomikowate (Cricetidae)
                                                                  • Gatunek: Chomik europejski (Cricetus cricetus) ikona-polska
                                                                  • Gatunek: Myszoskoczka (Gerbillus gerbillus)
                                                                  • Gatunek: Grzywak (Lophiomys imhausti)
                                                                  • Gatunek: Suwak (Meriones tamariscinus)
                                                                  • Gatunek: Chomik syryjski (Mesocricteus auratus)
                                                                  • Gatunek: Cokor ałtajski (Myospalax myospalax)
                                                                  • Gatunek: Nowik (Neotoma floridana)
                                                                  • Gatunek: Ryżak (Oryzomys palustris)
                                                                  • Gatunek: Piaskówka (Pammomys obesus)
                                                                  • Gatunek: Myszak (Peromyscus leucopus)
                                                                  • Gatunek: Chomik dżungarski (Phodopus sungorus)
                                                                  • Gatunek: Bawełniak (Sigmodon hispidus)
                                                                • Rodzina: Gundie (Ctenodactylidae)
                                                                  • Gatunek: Gundia (Ctenodactylus gundi)
                                                                  • Gatunek: Ctenodactylus vali
                                                                • Rodzina: Tukotuki (Ctenomyidae)
                                                                  • Rodzina: Aguti (Dasyproctidae)
                                                                    • Gatunek: Paka (Cuniculus paca)
                                                                    • Gatunek: Paka górska (Cuniculus taczanowskii)
                                                                    • Gatunek: Aguti oliwkowy (Dasyprocta azarae)
                                                                    • Gatunek: Aguti złocisty (Dasyprocta leporina)
                                                                    • Gatunek: Akuczi (Myoprocta acouchy)
                                                                  • Rodzina: Pakarany (Dinomyidae)
                                                                    • Rodzina: Kolczaki (Echimyidae)
                                                                      • Rodzina: Goffery (Geomyidae)
                                                                        • Gatunek: Goffer (Geomys bursarius)
                                                                        • Gatunek: Orthogeomys grandis
                                                                        • Gatunek: Goffernik kretowaty (Thomomys talpoides)
                                                                      • Rodzina: Popielicowate (Gliridae)
                                                                        • Gatunek: Koszatka (Dryomys nitedula)
                                                                        • Gatunek: Żołędnica (Eliomys quercinus) ikona-polska
                                                                        • Gatunek: Popielica, plich (Glis glis) ikona-polska
                                                                        • Gatunek: Orzesznica (Muscardinus avellanarius) ikona-polska
                                                                        • Gatunek: Selewinka (Selevinia betpakdalaensis)
                                                                      • Rodzina: Szczuroskoczkowate, szczuroskoczki (Heteromyidae)
                                                                        • Rodzina: Kapibary (Hydrochoeridae)
                                                                          • Gatunek: Kapibara (Hydrochoerus hydrochaeris)
                                                                        • Rodzina: Jeżozwierze (Hystricidae)
                                                                          • Gatunek: Jeżatka afrykańska (Atherurus africanus)
                                                                          • Gatunek: Atherurus macrourus
                                                                          • Gatunek: Jeżozwierz afrykański (Hystrix cristata)
                                                                          • Gatunek: Jeżozwierz indyjski (Hystrix indica)
                                                                          • Gatunek: Trichys lipura
                                                                        • Rodzina: Myszowate (Muridae)
                                                                          • Gatunek: Mysz polna (Apodemus agrarius) ikona-polska
                                                                          • Gatunek: Mysz leśna (Apodemus flavicollis) ikona-polska
                                                                          • Gatunek: Mysz małooka (Apodemus microps)
                                                                          • Gatunek: Mysz zaroślowa (Apodemus sylvaticus) ikona-polska
                                                                          • Gatunek: Arvicanthis niloticus
                                                                          • Gatunek: Wielkoszczur (Cricetomys gambianus)
                                                                          • Gatunek: Bobroszczur (Hydromys chrysogaster)
                                                                          • Gatunek: Badylarka (Micromys minutus) ikona-polska
                                                                          • Gatunek: Mysz domowa (Mus musculus) ikona-polska
                                                                          • Gatunek: Szczur drzewny (Phloeomys cunningi)
                                                                          • Gatunek: Proamys natalensis
                                                                          • Gatunek: Rattus exulans
                                                                          • Gatunek: Szczur wędrowny (Rattus norvegicus) ikona-polska
                                                                          • Gatunek: Szczur śniady (Rattus rattus) ikona-polska
                                                                          • Gatunek: Rhabdomys pumilio
                                                                        • Rodzina: Nutriowate (Myocastoridae)
                                                                          • Gatunek: Nutria (Myocastor coypus)
                                                                        • Rodzina: Koszatniczki, koszatniczkowate (Octodontidae)
                                                                          • Gatunek: Koszatniczka (Octodon degus)
                                                                          • Gatunek: Spalacopus cyanus
                                                                        • Rodzina: (Petromyidae)
                                                                          • Rodzina: Wiewiórkowate (Sciuridae)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka biała (Callosciurus finlaysonii)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka trójbarwna (Callosciurus prevostii)
                                                                            • Gatunek: Piesek preriowy, nieświszczuk (Cynomys ludovicianus)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka palmowa (Funambulus palmarum)
                                                                            • Gatunek: Assapan (Glaucomys volans)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka gambijska (Heliosciurus gambianus)
                                                                            • Gatunek: Bobak (Marmota bobak)
                                                                            • Gatunek: Świstak (Marmota marmota) ikona-polska
                                                                            • Gatunek: Świszcz (Marmota monax)
                                                                            • Gatunek: Taguan (Petaurista petaurista)
                                                                            • Gatunek: Polatucha, wiewiórka latająca (Pteromys volans)
                                                                            • Gatunek: Jelarang (Ratufa bicolor)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka rudobrzucha (Sciurus aureogaster)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka szara (Sciurus carolinensis)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka pospolita (Sciurus vulgaris) ikona-polska
                                                                            • Gatunek: Suseł moręgowany (Spermophilus citellus) ikona-polska
                                                                            • Gatunek: Suseł perełkowany (Spermophilus suslicus) ikona-polska
                                                                            • Gatunek: Burunduk (Tamias sibiricus)
                                                                            • Gatunek: Pręgowiec amerykański (Tamias striatus)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka czikari (Tamiasciurus douglasii)
                                                                            • Gatunek: Wiewiórka ziemna (Xerus erythropus)
                                                                          • Rodzina: Selewinki (Seleviniidae)
                                                                            • Rodzina: Ślepce (Spalacidae)
                                                                            • Rodzina: Szczecińce (Thryonomyidae)
                                                                              • Rodzina: Smóżkowate (Zapodidae)
                                                                              • Rząd: Tupajowate, ryjówki nadrzewne (Scandentia)
                                                                                • Rodzina: Tupajowate, wiewiórecznikowate (Tupaiidae)
                                                                                  • Gatunek: Dendrogale murina
                                                                                  • Gatunek: Ptilocercus lowei
                                                                                  • Gatunek: Tupaja, wiewiórecznik (Tupaia glis)
                                                                                  • Gatunek: Tupaia montana
                                                                              • Rząd: Syreny (Sirenia)
                                                                                • Rodzina: Diugonie (Dugongidae)
                                                                                  • Gatunek: Diugoń (Dugong dugon)
                                                                                  • Gatunek: Krowa morska (Hydrodamalis gigas †)
                                                                                • Rodzina: Manaty (Manatidae)
                                                                                  • Gatunek: Manat rzeczny (Trichechus inunguis)
                                                                                  • Gatunek: Manat, brzegowiec (Trichechus manatus)
                                                                                  • Gatunek: Manat afrykański (Trichechus senegalensis)
                                                                              • Rząd: Mrówniki (Tubulidentata)
                                                                            © Media Nauka 2008-2017 r.