Logo Media Nauka
Sklep naukowy
polska - ikona

Dorsz, wątłusz
(Gadus morhua)

Dorsz, wątłusz (Gadus morhua) to ryba z rodziny dorszowatych o ogromnym znaczeniu gospodarczym dla człowieka. Ciało jest wydłużone, głowa bardzo duża, pysk zaostrzony. Na grzbiecie znajdują się trzy płetwy. Dorsz ma dwie płetwy odbytowe. Płetwy brzuszne są osadzone przed piersiowymi. Płetwa ogonowa nie posiada wcięcia, a nasada ogona jest wąska. Z podbródka wystaje wąsik czuciowy. Ciało jest szare lub oliwkowe, lekko marmurkowe. Szeroka i jasna linia boczna jest dobrze widoczna. Zwykle jego długość wynosi około 1 m. Tworzy liczne podgatunki, rasy i stada, które mogą się od siebie różnić nawet anatomicznie.

Dorsz, wątłusz (Gadus morhua)
© HelleM - Fotolia.com

Nazwa gatunku
Dorsz, wątłusz (Gadus morhua)
Nazwy obce
angielska: Atlantic cod
niemiecka: Kabeljau
czeska: Treska obecná
francuska: Morue de l'Atlantique
hiszpańska: Bacalao común, bacalao del Atlántico, bacalao de Noruega
Pierwsze opisanie gatunku
Linnaeus, 1758
Obszar występowania
Europa - tak; Polska - tak;
Azja - tak;
Afryka - nie;
Ameryka Północna - tak;
Ameryka Południowa - nie;
Australia - nie;
Antarktyda - nie;
Wielkość
Długość: od 30 cm do 160 cm
Ciężar: do 28.9 kg
Wymiar ochronny
38 cm.
Maksymalna długość życia
20 lat.
Podgatunki
Dorsz atlantycki (Gadus morhua morhua)
Dorsz bałtycki (Gadus morhua collaris)
Dorsz pacyficzny (Gadus morhua macrocephalus)
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Zwierzęta (Animalia)
Typ: Strunowce (Chordata)
Gromada: Ryby kostnoszkieletowe (Osteichtyes)
Rząd: Dorszokształtne (Gadiformes)
Rodzina: Dorszowate (Gadidae)

Występowanie i środowisko

Ryba ta występuje w północnym Atlantyku i Pacyfiku. Jest to ryba zimnolubna. Można ją spotkać na głębokości 150-200 m, a nawet do 500 m.

Tryb życia i zachowanie

To ryba wędrowna. Wędrówka larw i narybku wraz z prądem morskim jest typowo bierna. Młode dorsze aktywnie wędrują w poszukiwaniu pokarmu. Dorosłe osobniki wędrują na tarło z na żerowiska z tarła. To ryba prowadząca stadne życie. Dorsz żyje zwykle 4-13 lat, maksymalnie do 20 lat.

Pożywienie

To drapieżnik. Jest bardzo żarłoczny. Zjada denne bezkręgowce i inne ryby. Przejawia także zachowania kanibalistyczne. Narybek i larwy żywią się planktonem.

Rozmnażanie

To bardzo płodna ryba. Samica w ciągu roku może złożyć nawet 9 milionów jajeczek. Dorsz do rozrodu wymaga słonej wody o temperaturze 5 °C. Tarło odbywa się w głębinach na głębokości około 100 m. Okres tarła przypada od lutego do października, najczęściej jednak w kwietniu i maju. Larwy wylęgają się z jaj po 2-4 tygodniach. Larwy prowadzą pelagiczny tryb życia. Po 3-5 miesiącach są już w stanie samodzielnie polować. Samce osiągają dojrzałość płciowo po 2, samice po 3 latach.

Ochrona i zagrożenia status IUCN - VU

Gatunek ten jest narażony na wymarcie. Ma status VU w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych. Wymiar ochronny dla tego gatunku to 38 cm. W Bałtyku dorsz jest zagrożony wymarciem. Został dla niego określony rozmiar ochronny (38 cm) i czas ochronny (od 1 czerwca do 31 sierpnia).

Ciekawostki

Największe znaczenie dla człowieka ma podgatunek dorsza atlantyckiego (Gadus morhua morhua), zaś w Bałtyku jest to dorsz bałtycki (Gadus morhua collaris). Dorsz to jednocześnie jeden z największych drapieżców, żyjących w Bałtyku. Ryba ta była poławiana już w czasach prehistorycznych.

Zdjęcia i grafiki - galeria


© medianauka.pl, 2015-12-01, GAT-1014


Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
dorsz
 tlo-ikonatlo-ikonatlo-ikonatlo-ikonatlo-ikonatlo-ikonatlo-ikonatlo-ikonatlo-ikona  

Trwa okres rozrodu dorsza (wątłusza).

   tlo-ikonatlo-ikona       

W tym okresie rozród u dorsza jest najbardziej intensywny.

     tlo-ikonatlo-ikonatlo-ikona    

Trwa okres ochronny na połów dorsza.

Pokaż tylko bieżące wydarzenia








Polecamy koszyk



© Media Nauka 2008-2017 r.