Logo Serwisu Media Nauka

Gekony (Gekkonidae)

Gekony (Gekkonidae) to rodzina gadów, która liczy dziś 900 gatunków w 90 rodzajach. To druga po scynkach najliczniejsza rodzina gadów. W Polsce nie żyją gatunki z tej rodziny gadów. Wyróżniamy 4 podrodziny: Eublepharinae (22 gatunki), Diplodactylinae, Gekkoninae, Sphaerodactylinae.

Wygląd

To małe jaszczurki o długości około 15 cm. Gekony mają cienką, aksamitną skórę pokrytą małymi, miękkimi łuskami. Często występują różnego rodzaju twory skórne. To jedyne jaszczurki które mają na kończynach struktury, które pełnią rolę przylg. Dzięki nim gekony mogą poruszać się pionowo po idealnie gładkich powierzchniach. Gatunki aktywne w dzień są kolorowe, aktywne w nocy są szare.

Gatunki

Wykaz wszystkich opublikowanych artykułów tematycznych.


Felsuma standingaFelsuma standinga (Phelsuma standingi)

Felsuma standinga to dość duż gekon, największy z rodzaju Phelsuma, zamieszkujący Madagaskar.


Gekon domowyGekon domowy (Hemidactylus frenatus)

Gekon domowy (Hemidactylus frenatus) to gatunek jaszczurki z rodziny gekonów, często spotykany w ludzkich domostwach.


Gekon lamparci, gekkon lamparciGekon lamparci, gekkon lamparci (Eublepharis macularius)

To jedyna jaszczurka z rodziny gekonów, która ma ruchome powieki.


Gekon madagaskarskiGekon madagaskarski (Phelsuma madagaskariensis grandis)

Gekon madagaskarski to jaszczurka o jaskrawozielonym ciele z czerwonymi plamami na grzbiecie i głowie. To jeden z większych gekonów.


Gekon orzęsionyGekon orzęsiony (Rhacodactylus ciliatus)

Gekon orzęsiony to gad z Nowej Kaledonii pokryty charakterystycznymi wypustkami i wyposażony w chwytny, zakończony "poduszeczką" ogon.


Nazwa rodziny
Gekony (Gekkonidae)
Występowanie
Cały świat.
Liczba gatunków na świecie
900
Liczba gatunków w Polsce
0
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Zwierzęta (Animalia)
Typ: Strunowce (Chordata)
Gromada: Gady (Reptilia)
Rząd: Łuskonośne (Squamata)
Rodzina: Gekony (Gekkonidae)
Długość ciała
Długość: 17 mm - 40 cm, najczęściej 15 cm. Masa ciała: do 600 g
Najmniejszy gatunek
(Sphaerodactylus parthenopion)
Największy gatunek
Gekon olbrzymi (Rhacodactylus leachianus)

Inne gatunki

  • Aeluronyx seychellensis
  • Gekon pazurzasty (Coleonyx variegatus)
  • Cyrtodactylus louisadensis
  • Diplodactylus spinigerus
  • Eublepharis macularius
  • Toke (Gekko gecko)
  • Gonatodes albogularis
  • Hoplodactylus delcourti †
  • Nephrurus asper
  • Oedura coggeri
  • Oedura tryoni
  • Gekon płetwonogi (Palmatogecko rangei)
  • Phelsuma cepediana
  • Gekon olbrzymi (Rhacodactylus leachianus)
  • Gekon żyworodny (Rhacodactylus trachyrhynchus)
  • Gekon karłowaty (Sphaerodactylus bromeliarum)
  • Sphaerodactylus parthenopion
  • Gekon murowy (Tarentola mauritanica)

Występowanie i środowisko

Występują na wszystkich kontynentach świata poza Antarktydą. Największa różnorodność występuje w strefie tropikalnej i subtropikalnej. Kilka gatunków żyje w klimacie alpejskim.

Tryb życia i zachowanie

Gekony jako jedyne jaszczurki wydają odgłosy, które przypominają ich nazwę. Mogą upodabniać się do otoczenia. Czasem żyją gromadnie. Potrafią przywiązywać się do miejsca. Większość gekonów jest aktywna w nocy, o świcie i o zmroku.

Morfologia i anatomia

Między palcami występują niewielkie błony. W kręgosłupie kręgi posiadają trzony dwuwklęsłe, co świadczy o występowaniu resztek struny grzbietowej. Głowa jest duża, podobnie duże są oczy. Źrenica może się zwężać. U części gatunków nie występują ruchome powieki, oczy zakrywają jak u węży okulary. Gekony mają długi ogon, jest magazynem tłuszczu. Ogon może być odrzucany i podlega regeneracji u większości gatunków.

Rozmnażanie

Znakomita większość jest jajorodna. Przedstawiciele podrodziny Eublepharinae składają 2 skórzaste jaja. O płci młodego gekona nierzadko decyduje temperatura w jakiej rozwijał się zarodek. Gekkoninae, Sphaerodactylinae składają jaja o twardych skorupkach.

Pożywienie

Podstawę ich pożywienia stanowią owady i pająki. Dość często gekony są kanibalami. Większe gatunki polują na małe kręgowce. Toke atakuje węże. Niektóre gekony dietę uzupełniają nektarem i pyłkiem kwiatowym.

Ochrona i zagrożenia

Brak danych.

Ciekawostki

Gekony to jedyne jaszczurki wydające odgłosy. To także jedyna grupa jaszczurek, której większość gatunków jest aktywa w nocy.

W strefie tropikalnej i subtropikalnej gekony stanowią częsty element domowej fauny.

Najciekawszą jednak cechą gekonów jest niezwykła umiejętność wspinania się po całkowicie gładkich powierzchniach, co umożliwiają im specyficzne narządy czepne.

Zdjęcia i grafiki - galeria


© medianauka.pl, 2014-01-05, RODZ-75



Polecamy koszyk



© Media Nauka 2008-2017 r.