Logo Media Nauka
PL

Niedźwiedź brunatny

Niedźwiedź brunatny (Ursus arctos) to chroniony ssak z rodziny niedźwiedzi. Ma masywną budowę ciała, krótką i grubą szyję, małą głowę i oczy i uszy, bardzo silne kończyny. Skóra porośnięta bardzo gęstym futrem w kolorze brązowym, zdarzają się też barwy kremowej i czarnej. Ma bardzo dobry węch i słuch.

Niedźwiedź brunatny (Ursus arctos)
Zdjęcie okazu z ZOO we Wrocławiu © medianauka.pl

Nazwa gatunku
Niedźwiedź brunatny
Nazwa łacińska
Ursus arctos
Nazwy obce
angielska: Brown Bear, Mexican Grizzly Bear, Grizzly Bear
niemiecka: Braunbär
czeska: Medvěd hnědý
francuska: Ours brun
hiszpańska: Oso Pardo
Pierwsze opisanie gatunku
Linnaeus, 1758
Obszar występowania
Europa - tak; Polska - tak;
Azja - tak;
Afryka - nie;
Ameryka Północna - tak;
Ameryka Południowa - nie;
Australia - nie;
Antarktyda - nie;
Niedźwiedź brunatny - mapa występowania na świecieNiedźwiedź brunatny - mapa występowania w Polsce
Wielkość
Długość: od 150 cm do 250 cm
Długość ogona: 16 cm
Ciężar: od 100 kg do 450 kg
Maksymalna długość życia
40 lat.
Podgatunki
Wyróżnia się wiele podgatunków, w tym: niedźwiedzia grizli (U. arctos horribilis)
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Zwierzęta (Animalia)
Typ: Strunowce (Chordata)
Gromada: Ssaki (Mammalia)
Rząd: Drapieżne (Carnivora)
Rodzina: Niedźwiedzie (Ursidae)

Występowanie i środowisko

Eurazja, północna Afryka (Atlas), Ameryka Północna. W Polsce można go spotkać w Tatrach, Bieszczadach i na Babiej Górze. Zamieszkuje trudno dostępne lasy górskie i nizinne.

Tryb życia i zachowanie

Zwykle aktywny głównie w nocy. Dużo wędruje za pokarmem. Dobrze pływa i wspina się po zboczach. Potrafi wspinać się na drzewa, ale tylko gdy jest młody. Potrafi szybko biegać ale krótko.

W listopadzie zapada w sen zimowy, podczas którego nie pobiera pokarmu. Długość snu zależy od ilości zgromadzonego w organizmie tłuszczu i warunków pogodowych. Budzi się zwykle w marcu. Legowisko niedźwiedzia brunatnego to gawra, która znajduje się zwykle w jaskini, jamie skalnej lub wśród gęstych młodników. Niedźwiedź brunatny łatwo się oswaja. Oswojony niedźwiedź może już żyć tylko w zoo albo być odstrzelony.

Zwykle nie atakuje człowieka, chyba że broni młodych, jest ranny lub czuje się zagrożony z innego powodu.

Pożywienie

Jagody, grzyby, żołędzie, zielone części roślin, miód, owady, ryby, żaby, ptaki, jaja, ssaki (od gryzoni po jelenie).

Rozmnażanie

Ruja trwa od kwietnia do czerwca. Ruja dodatkowa zdarza się od lipca do sierpnia. Ciąża trwa 6-9 miesięcy. Samica rodzi w styczniu lub lutym w czasie snu 1-3, rzadko 4-5 ślepych młodych o długości około 25 cm. Młode uzyskują dojrzałość płciową po 2,5-4 latach. Niedźwiedź brunatny rozmnaża się co 2-3 lata.

LC

Ochrona i zagrożenia

Gatunek ten nie jest zagrożony wymarciem. Ma status LC w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych. W Polsce niedźwiedź brunatny znajduje się pod ścisłą ochroną gatunkową. W okresie od 1 listopada do 31 marca obowiązuje także ochrona strefy 500 m od gawry.

Ciekawostki

Jest największym żyjącym drapieżnikiem w Polsce. Ma łagodne usposobienie, nie atakuje człowieka, wręcz go unika, jednakże sprowokowany może być bardzo groźny. Gdy jest głodny potrafi zabić konia.

W 2008 roku było ich w Polsce tylko 90.

Pytania

Jak szybko biega niedźwiedź brunatny?

To niesamowite, ale ten potężny ssak może rozwinąć w biegu prędkość nawet 65 km/h.

Czy niedźwiedź brunatny jest pod ochroną?

Tak. Jest pod ścisłą ochroną gatunkową. Wokół gawry jest także chroniona strefa w odległości 500 m.

Ile żyje niedźwiedź brunatny?

Nasze niedźwiedzie żyją maksymalnie 40 lat. Zwykle jednak od 25 do 35 lat.


Zdjęcia - galeria


© medianauka.pl, 2012-12-16, GAT-179

Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
niedźwiedź brunatny
       

Trwa okres zimowego snu u niedźwiedzia brunatnego.

       

Trwa ruja u niedźwiedzia brunatnego. Lipiec i sierpień to okres dodatkowej rui, która wystepuje tylko czasem.

          

Podczas snu zimowego samicy rodzą się młode niedźwiadki brunatne.

Pokaż tylko bieżące wydarzenia






© Media Nauka 2008-2018 r.