Logo Media Nauka
PL

Przylaszczka pospolita, trojanek

Przylaszczka pospolita, trojanek (Hepatica nobilis) to wieloletnia roślina lecznicza i trująca z rodziny jaskrowatych, częściowo zimozielona. To gatunek wskaźnikowy starych lasów. Bywa także uprawiana w ogrodach jako roślina ozdobna.

Przylaszczka pospolita, trojanek (Hepatica nobilis)
© artesiawells - Fotolia.com

Nazwa systematyczna
Przylaszczka pospolita, trojanek
Hepatica nobilis Schreber
Nazwy obce
angielska: Liverleaf
niemiecka: Leberblümchen
czeska: Jaterník podléška
francuska: Anémone hépatique, hépatique noble, hépatique à trois lobes
Obszar występowania
Europa - tak;
Polska - tak;
Azja - tak;
Afryka - nie;
Ameryka Północna - tak;
Ameryka Południowa - nie;
Ameryka Środkowa - nie;
Australia - nie;
Antarktyda - nie;
Wielkość
Wysokość: 20 cm
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Rośliny (Plantae)
Klad: Naczyniowe
Klad: Nasienne
Klasa: Okrytonasienne, okrytozalążkowe
Rząd: Jaskrowce (Ranunculales)
Rodzina: Jaskrowate (Ranunculaceae)

Występowanie i środowisko

Przylaszczka pospolita występuje prawie w całej Europie, na Dalekim Wschodzie, a także w Ameryce Północnej. W Polsce roślina ta jest spotykana na terenie całego kraju, ale w górach rzadziej. Występuje w lasach i zaroślach. Preferuje stanowiska półcieniste, suche, gleby o odczynie obojętnym lub zasadowym, gleby wapienne.

Kwitnie w okresie od marca do maja.

Morfologia i anatomia

Osiąga wysokość 5-20 cm.

Liście są za młodu owłosione srebrzyście, trójklapowe, na długich ogonkach, sercowate u nasady, całobrzegie, skórzaste, z wierzchu zielone, od spodu nabiegłe fioletem i czerwienią.

Kwiaty są pojedyncze, na długich szypułkach, najczęściej niebieskie, rzadziej białe lub fioletowe, z licznymi pręcikami i zalążniami. Pod kwiatami znajdują się 3 jajowate listki.

Owoc to niełupka zakończona krótkim dzióbkiem, wyposażona w elajosom. Owoce są rozsiewane przez mrówki.

Kłącze jest krótkie, pokryte łuskami.

Rozmnażanie

To roślina owadopylna.

Ochrona i zagrożenia

Trojanek znajduje się pod ścisłą ochroną.

Ciekawostki

To roślina trująca, ma piekący smak.

Zbiory i zastosowanie

Ziele jest surowcem leczniczym. Wykazuje działanie moczopędne, żółciopędne oraz wykrztuśne. Niegdyś napary stosowano w leczeniu dziąseł i ropiejących ran.

Zdjęcia - galeria


© medianauka.pl, 2018-09-29, GAT-4842



Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
przylaszczka pospolita
         

Kwitnie przylaszczka pospolita.

Pokaż tylko bieżące wydarzenia


Parametry

Kolor kwiatów

niebieski kwiatbiały kwiatfioletowy kwiat
Grupa

bylina
Stanowisko

nasłonecznione
półcień
Środowsko

leśne
Użytek

zioła
roślina lecznicza
Ochrona

Gatunek pod ścisłą ochroną
Jadalność

Gatunek trujący




© Media Nauka 2008-2018 r.