Logo Media Nauka

Biedronkowate

Biedronkowate, boże krówki (Coccinellidae) to rodzina owadów, która liczy dziś około 4000 gatunków. W Polsce stwierdzono 76 gatunków z tej rodziny owadów.

Wygląd

Biedronki to owady, których ciało ma zwykle kształt połówki kuli. Najczęściej ubarwienie jest czerwone lub żółte w czarne kropki. W tropikach można spotkać owady ubarwione na niebiesko lub zielono. Biedronki mają krótkie czułki.

Gatunki

Wykaz wszystkich opublikowanych artykułów tematycznych.


Biedronka azjatyckaBiedronka azjatycka PL

Harmonia axyridis

Biedronka azjatycka, arlekin (Harmonia axyridis) to chrząszcz z rodziny biedronkowatych, który u nas jest gatunkiem inwazyjnym. Ubarwienie bardzo zmienne. Nierzadko tworzą grupy złożone z tysięcy osobników.


Biedronka dwukropkaBiedronka dwukropka PL

Adalia bipunctata

To bardzo rozpoznawalny przedstawiciel rodziny biedronkowatych. Ma półkulisty kształ ciała, czerwone pokrywy skrzydłowe z dwoma czarnymi kropkami. Znana jest też odmiana czarna.


Biedronka dziesięciokropkaBiedronka dziesięciokropka PL

Adalia decempunctata

Biedronka dziesięciokropka (Adalia decempunctata) to przedstawiciel biedronkowatych w Polsce, występujący w różnych odmianach barwnych, zwykle z dziesięcioma plamkami na pokrywach skrzydłowych.


Biedronka łąkowaBiedronka łąkowa PL

Coccinula quatuordecimpustulata

To bardzo mała, osiągająca około 3 mm długości biedronka, spotykana na suchych łąkach i nieużytkach. Pokrywy i przedplecze są czarne z lekko różowymi lub żółtymi plamami, które czasem zlewają się.


Biedronka mączniakówkaBiedronka mączniakówka PL

Thea vigintiduopunctata

Biedronka mączniakówka ma żółte, pękate ciało oraz 22 czarne kropki, usytuowane na całym ciele. W odróżnieniu od innych biedronek żywi się mączniakami. Ciało pękate, charakterystyczne dla wszystkich biedronkowatych.


Biedronka oczatkaBiedronka oczatka PL

Anatis ocellata

Oczatka to największy przedstawiciel rodziny biedronkowatych w naszym kraju. Osiąga długość 9 mm. Kolor pokryw skrzydłowych jest czerwonawy z charakterystycznymi 8-10 czarnymi plamkami z jasną obwódką. Przedplecze jest czarne z białymi plamami.


Biedronka siedmiokropkaBiedronka siedmiokropka PL

Coccinella septempunctata

Biedronka siedmiokropka (Coccinella septempunctata) to najbardziej pospolity w Europie przedstawiciel tej rodziny. Ma półkulisty kształt ciała, czerwone pokrywy skrzydłowe z siedmioma czarnymi kropkami. Larwa jest szara z żółtymi plamami.


Gałecznik czteroplamekGałecznik czteroplamek PL

Brumus quadripustulatus, Exochomus quadripustulatus

Gałecznik czteroplamek (Brumus quadripustulatus) to krajowa, bardzo mała biedronka, lśniąco czarna, z czterema ciemnoczerwonymi plamami, w tym jedną parą plam w kształcie przecinków.


WrzeciążkaWrzeciążka PL

Propylea quatuordecimpunctata

Wrzeciążka (Propylea quatuordecimpunctata) to jedna z najbardziej pospolitych biedronek w kraju. Ma charakterystyczną szachownicę na ciele, czasem zdarzają się formy ubarwione inaczej. Czubek głowy ma kolor żółty.


Nazwa rodziny
Biedronkowate (Coccinellidae)
Występowanie
Biedronkowate - mapa występowania w Polsce
Liczba gatunków na świecie
4000
Liczba gatunków w Polsce
74
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Zwierzęta (Animalia)
Typ: Strunowce (Chordata)
Gromada: Owady (Insecta)
Rząd: Chrząszcze (Coleoptera)
Rodzina: Biedronkowate (Coccinellidae)
Długość ciała
Długość: do 10 mm
Największy gatunek w Polsce
Najmniejszy gatunek w Polsce
Skulik przędziorkowiec (Stethorus punctillum)

Inne gatunki

  • Aphidecta obliterata
  • Calvia quatuordecimguttata
  • Czerwonka trzynastokropkowa (Hippodamia tredecimpunctata)
  • Hippodamia variegata
  • Oenopia conglobata
  • Psyllobora vigintiduopunctata
  • Pterostichus cupreus
  • Pterostichus lepidus
  • Pterostichus macer
  • Pterostichus metallicus
  • Pterostichus oblongopunctatus
  • Pterostichus pilosus
  • Pterostichus vulgaris
  • Sospita vigintiguttata
  • Skulik przędziorkowiec (Stethorus punctillum)
  • Owełnica lucernianka (Subcoccinella quatuordecimpustulata)

Występowanie i środowisko

Owady te są obecne w całej Polsce. Są wszędzie tam, gdzie można znaleźć mszyce i czerwce. Można je spotkać praktycznie wszędzie, w ogrodach, na łąkach, w ludzkich osiedlach, na plażach i wydmach, w lasach, parkach, na polach uprawnych.

Tryb życia i zachowanie

Zimują osobniki dorosłe. Gdy owady te czują się zagrożone, mogą schować czułki i odnóża.

Morfologia i anatomia

Brak danych.

Rozmnażanie

Samice składają jaja wiosną na spodzie liści albo w korze drzew. Larwy prowadzą wolny tryb życia (w świecie chrząszczy taki tryb życia prowadzą jeszcze tylko stonkowate). Larwy również polują na mniejsze owady. Przed przepoczwarzeniem się larwy końcem odwłoka przyklejają się do podłoża. Owady dorosłe na początku nie mają plam. Na ogół w ciągu roku pojawia się jedno pokolenie, rzadziej dwa. Cykl rozrodczy trwa kilka tygodni.

Pożywienie

Biedronki odżywiają się mniejszymi owadami, głównie mszycami i czerwcami, a także roztoczami. Część gatunków odżywia się pokarmem roślinnym lub grzybami.

Ochrona i zagrożenia

Ze względu na zjadanie mszyc, to pożyteczne dla człowieka owady. Sześć gatunków uznaje się za gatunki rzadkie w naszym kraju i uznaje się je za zagrożone wyginięciem.

Ostatnio obserwuje się na niebywałą skalę ekspansję biedronki azjatki w Europie i Ameryce. Owad ten wypiera rodzime gatunki ze swoich środowisk.

Ciekawostki

Ubarwienie biedronek wskazuje, że są to owady trujące. Ich hemolimfa jest toksyczna dla innych owadów, odstrasza też ptaki. To dzięki temu owady te mogą prowadzić otwarty tryb życia nawet w postaci larwalnej.

Jedna biedronka siedmiokropka może zjeść dziennie 240 mszyc!

Zdjęcia - galeria



© medianauka.pl, 2015-02-04, RODZ-241


Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
biedronka dwukropka
        

Okres, w którym można często spotykać biedronkę dwukropkę.

    

Okres, w którym biedronka dwukropka występuje w skupiskach w ukryciu w celu przezimowania.

Pokaż tylko bieżące wydarzenia


© Media Nauka 2008-2018 r.