Logo Media Nauka

Żubr (Bison bonasus)
Zdjęcie okazu z ZOO we Wrocławiu © Krzysztof Trawiński - medianauka.pl

Żubr

Żubr (Bison bonasus) to ssak z rodziny krętorogich, blisko spokrewniony z amerykańskim bizonem, o bardzo masywnym ciele. Samce są większe i są silniej zbudowane niż samice. Tył ciała znacznie niższy od kłębu, krótka szyja, duże podgardle. Ogon ma na końcu pędzel. Na głowie występują krótkie, masywne rogi. Ich rozpiętość u samców jest większa. Ciało żubra pokryte jest gęstym futrem o kolorze rudym i szarobrunatnym. Wzdłuż brody poprzez podgardle przechodzi grzywa. Ma słaby wzrok i słuch. Bardzo dobrze rozwinięty jest węch.

Występowanie i środowisko PL

Lasy pierwotne, mieszane z bagnami. Pierwotnie zachodnia i środkowa część Europy oraz Kaukaz. Obecnie żyje tylko w rezerwacie w Białowieży, Pszczynie, Niepołomicach, Borkach i Bieszczadach, w Puszczy Białowieskiej i Boreckiej.

Tryb życia i zachowanie

Prowadzi dzienny tryb życia. Żubry żyją w stadach. Stare byki żyją samotnie. Żubr lubi tarzać się w błocie i kurzu, po czym ociera się o konary drzew. Stado ma swoje terytorium, na które zawsze wraca. Jest aktywny za dnia i w nocy.

Morfologia i anatomia

Samce osiągają rozmiary od 235 do 290 cm długości ciała i wysokość w kłębie od 160 do 200 cm. Samiec żubra może ważyć nawet tonę, podczas gdy samica waży od 500 do 600 kg.

Pożywienie

Trawy, zioła, liście, kora, gałązki drzew. Kora jesionów, to największy przysmak żubra. Nie zjada kory drzew iglastych.

Rozmnażanie

Ruja trwa od końca sierpnia do końca września. Samce staczają w tym okresie walki o samice. Długość ciąży - 265 dni. Młode cielaki rodzą się od maja do lipca. Samica rodzi 1, rzadko 2 młode o masie 22-24 kg. Młode pokarm roślinny jedzą już po 22 dniach, ale okres laktacji trwa nawet 8 miesięcy. Młode przebywają z matką 1 lub 2 lata. Młode samice stają się dojrzałe płciowo po 24-28 miesiącach, samce po 15 miesiącach.

Ochrona i zagrożenia VU

Gatunek ten jest narażony na wymarcie. Ma status VU w Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych. W Polsce żubry podlegają ścisłej ochronie gatunkowej. Żubr znajduje się także na Polskiej Czerwonej Liście Zwierząt z kategorią VU - narażony na wymarcie. Gatunek jest też wymieniony w załączniku III konwencji berneńskiej. Co ciekawe już w dawnych czasach zwierzę to było chronione. Pierwszy akt ochrony został wydany przez Zygmunta I Starego w 1553 roku., a Zygmunt II August karał śmiercią za zabicie żubra.

Ciekawostki

Żubr jest największym europejskim ssakiem żyjącym dziko.

Przed pierwszą wojną światową żubry żyły tylko w Puszczy Białowieskiej (wytępiono poprzez polowania wcześniej na pozostałych obszarach) i na Kaukazie. W wyniku działań wojennych wytępiono wszystkie żubry z Puszczy Białowieskiej, na Kaukazie ostatnia sztuka padła w 1925 roku. Z okazów zachowanych w zwierzyńcach i zoo udało się odtworzyć gatunek i wprowadzić do środowiska naturalnego.

Żubr swobodnie krzyżuje się z bydłem domowym (mieszaniec nazywa się żubroniem). Krzyżuje się także z bizonem amerykańskim (bizon to drugi przedstawiciel rodzaju Bison).

Pytania

Ile waży żubr?

Żubr może osiągnąć ciężar nawet 1 tony.

Czy żubr jest pod ochroną?

Tak. Ssak ten jest pod ochrona nie tylko w Polsce, ale i w całej Europie.

Ile jest żubrów w Polsce?

Najwięcej żubrów żyje w Puszczy Białowieskiej (niecałe 500 sztuk), w Bieszczadach żyje około 300 sztuk, w Puszczy Knyszyńskiej niecałe 100 sztuk, niewiele mniej w Puszczy Boreckiej, a w okolicach Mirosławca na Pomorzu Zachodnim żyje około 40 osobników. Razem w Polsce żyje obecnie około 1000 sztuk (2017 rok). Żubry żyjące w Polsce stanowią obecnie największą populację tego ssaka na świecie.

Jak się nazywa samica żubra?

Samica żubra to krowa lub żubrzyca, samiec to byk.


Zdjęcia - galeria


© medianauka.pl, 2012-06-16, GAT-153

Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

ukryj/pokaż
Żubr
          

Trwa okres rui u żubra

           

Samica żubra rodzi zwykle 1 młode

Pokaż tylko bieżące wydarzenia



Pokrewne gatunki ssaków

ikonaAddaks, adaks
Addax nasomaculatus
ikonaAnoa nizinny, bawołek
Bubalus depressicornis
ikonaAntylopik przylądkowy
Raphicerus melanotis
ikonaAntylopowiec szablorogi
Hippotragus niger
ikonaArui, owca grzywiasta
Ammotragus lervia
ikonaBanteng
Bos javanicus
ikonaBawolec, antylopa krowia
Alcelaphus buselaphus
ikonaBizon
Bison bison
ikonaBongo, antylopa bongo
Tragelaphus eurycerus
ikonaBuszbok
Tragelaphus scriptus
ikonaBydło domowe
Bos taurus
ikonaDikdikk sawannowy
Madoqua kirkii
ikonaEland, kanna, oreas
Taurotragus oryx
ikonaGarna
Antilope cervicapra
ikonaGaur
Bos gaurus
ikonaGazela dorkas
Gazella dorcas
ikonaGerenuk
Litocranius walleri
ikonaGnu białobrode
Connochaetes taurinus albojubatus
ikonaGnu pręgowane, gnu pasiaste
Connochaetes taurinus
ikonaJak
Bos grunniensis
ikonaKob śniady
Kobus ellipsiprymnus
ikonaKoza domowa
Capra hircus
ikonaKozica
Rupicapra rupicapra
ikonaKoziołek skalny
Oreotragus oreotragus
ikonaKoziorożec pirenejski
Capra pyrenaica
ikonaKudu wielkie
Tragelaphus strepsiceros
ikonaMuflon
Ovis musimon
ikonaNiala grzywiasta
Tragelaphus angasii
ikonaNilgau
Boselaphus tragocamelus
ikonaOryks szablorogi
Oryx dammah
ikonaOwca czteroroga
Ovis aries jakobs
ikonaOwca domowa
Ovis aries
ikonaSasebi właściwy
Damaliscus lunatus
ikonaSerau
Capricornis sumatraensis
ikonaSerau kędzierzawy
Capricornis crispus
ikonaSitatunga
Tragelaphus spekii
ikonaSuhak, sajga
Saiga tatarica
ikonaTakin
Budorcas taxicolor
ikonaTar himalajski
Hemitragus jemlahicus
ikonaZebu
Bos indicus
Krętorogie, pustorożce, wołowate
Krętorogie, pustorożce, wołowate

Zobacz inne gatunki
z tej rodziny.




Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© Media Nauka 2008-2019 r.