Logo Media Nauka
Sklep naukowy

Kolibry (Trochilidae)

Kolibry (Trochilidae) to jedna z największych rodzin ptaków. Są to ptaki z rzędu krótkonogich. Rodzina ta liczy dziś 110 rodzajów i 342 gatunki. W Polsce nie żyją żadne gatunki z tej rodziny ptaków.

Wygląd

Kolibry są najmniejszymi ptakami na Ziemi. Ich wielkość waha się od 5 do 22 cm, a ciężar od 1,9 do 21 g. Upierzenie kolorowe, mające metaliczny połysk, opalizujące. Na grzbiecie najczęściej kolor zielony. Występuje zwykle dymorfizm płciowy. Samce są nieco większe i mogą mieć pióra ozdobne. Nogi bardzo krótkie, z czterema palcami zakończonymi ostrym pazurkami. Dziób bardzo długi prosty, zagięty w dół lub zadarty. Skrzydła długie, lotki pierwszorzędowe długie, w ogonie 10 sterówek.

Podrodziny

Kolibry dzieli się na dwie podrodziny

  • pustelniki (Phaethornithinae) - 46 gatunków w 6 rodzajach,
  • kolibry (Trochilinae) - 293 gatunki w 104 rodzajach.

Oto wybrane rodzaje kolibrów, których gatunki, nie zostały opisane niżej.

  • włóczniki (Doryfera)
  • zapylaki (Campylopterus)
  • nektareczki (Florisuga)
  • uszatki (Colibri)
  • węgliki (Anthracothorax)
  • antylaki (Eulampis)
  • sylfiki (Lophornis)
  • złociki (Chlorostilbon)
  • kolcosterki (Discosura)
  • widłogonki (Thalurania)
  • szafirki (Hylocharis)
  • kolibrzyki (Polytmus)
  • kwieciarki (Chalybura)
  • brylanciki (Heliodoxa)
  • amorki (Boissonneaua)
  • iskrzyki (Aglaeactis)
  • elfiki (Coeligena)
  • lordziki (Heliangelus)
  • puchatki (Eriocnemis)
  • paziki (Lesbia)
  • metaliki (Metallura)
  • komeciki (Aglaiocercus)
  • zalotniki (Augastes)
  • aksamitki (Heliomaster)
  • brzęczki (Chaetocercus)

Gatunki

Wykaz wszystkich opublikowanych artykułów tematycznych.


Koliber zwyczajny, koliberek rubinobrodyKoliber zwyczajny, koliberek rubinobrody (Archilochus colubris)

Koliber zwyczajny, zwany koliberkiem rubinobrodym, to najbardziej pospolity koliber Ameryki Północnej.


KrzywodziobekKrzywodziobek (Avocettula recurvirostris)

Krzywodziobek to koliber z zadartym do góry dziobem.


Uszatek niebieskobrzuchyUszatek niebieskobrzuchy (Colibri coruscans)

Uszatek niebieskobrzuchy (Colibri coruscans) to gatunek ptaka z rodziny kolibrów. Ma smukłe ciało, długi dziób.


Nazwa rodziny
Kolibry (Trochilidae)
Występowanie
Ameryka Północna i Ameryka Południowa.
Liczba gatunków na świecie
342
Liczba gatunków w Polsce
0
Systematyka
Domena: Eukarionty (Eukaryota)
Królestwo: Zwierzęta (Animalia)
Typ: Strunowce (Chordata)
Gromada: Ptaki (Aves)
Rząd: Krótkonogie (Apodiformes)
Rodzina: Kolibry (Trochilidae)
Długość ciała
Długość: 5-22 cm.
Masa ciała: 1,9-21 g.
Głos
Krótkie i wysokie odgłosy.
Najmniejszy gatunek
Koliberek hawański (Mellisuga helenae)
Największy gatunek
Gigancik (Patagona gigas)

Inne gatunki

  • Szmaragdzik modrogłowy (Agyrtria versicolor)
  • Szmaragdzik rudobrzuchy (Amazilia castaneiventris)
  • Szmaragdzik brązowosterny (Amazilia tzacalt)
  • Zębodziobek (Androdon aequatoralis)
  • Koliberek żarogłowy (Calypte anna)
  • Moskitnik (Chrysolampis mosquitus)
  • Pląśnik północny (Cynanthus latirostris)
  • Mieczodziobek (Ensifera ensifera)
  • Orłodziobek (Eutoxeres spp.)
  • Pustelnik rdzawogardły (Glaucis hirsuta)
  • Koliber modrogłowy (Goldmania violiceps)
  • Fioletek (Klais gluimeti)
  • Malachicik ciemny (Lampornis clemenciae)
  • Lodigezja (Loddigesia mirabilis)
  • Koliberek hawański (Mellisuga helenae)
  • Karliczek (Microchera albocoronata)
  • Furczak (Ocreatus underwoodii)
  • Górzak andyjski (Oreotrochilus estella)
  • Igłodziobek (Orthorhyncus cristatus)
  • Hełmik (Oxypogon guerinii)
  • Złotniczek (Panterpe insignis)
  • Gigancik (Patagona gigas)
  • Pustelnik łuskogardły (Phaethornis eurynome)
  • Pustelnik zielony (Phaethornis guy)
  • Pustelnik rdzawobrzuchy (Phaethornis ruber)
  • Szmaragdzik modrowstęgi (Polyerata amabilis)
  • Piłodziobek (Ramphodon naevius)
  • Safo długosterny (Sappho sparganura)
  • Szmaragdzik indygowy (Saucerottia cyanifrons)
  • Rudaczek północny (Selasphorus rufus)
  • Strojniś (Stephanoxis lalandi)
  • Pustelnik czarny (Threnetes niger)
  • Topazik szkarłatny (Topaza pella)
  • Koliber czarnogłowy (Trochilus polytmus)

Występowanie i środowisko

Występują wyłącznie w Ameryce Południowej i Północnej. Najwięcej gatunków życie w subtropikalnej strefie Andów. Są obecne wszędzie, gdzie rosną kwiaty wytwarzające nektar. Pionowy zasięg występowania: od poziomu morza po granicę śniegu w Andach, czyli 4500 m n.p.m.

Tryb życia i zachowanie

Kolibry charakteryzuje specyficzny lot. Zwykle ptak wykonuje 50 uderzeń skrzydłami na sekundę. Koliberek rubinobrody osiąga 200 uderzeń skrzydłami na sekundę. Gigancik uderza skrzydłami 10-15 razy na sekundę. Ludzkie oko odbiera ten ruch jako mgiełkę. Tak szybkie uderzenia powodują wydawanie brzęku podczas lotu. Potrafią zawisać w miejscu, są też bardzo szybkie. Mogą lecieć z prędkością 120 km/h. Potrafią też lecieć z miejsca prostopadle do góry. Mogą latać bokiem i do tyłu. Muszą brać kąpiele wodne, aby utrzymać skrzydła w czystości oraz dla ochłody w gorące dni. Samce są terytorialne.

Morfologia i anatomia

Metabolizm kolibrów jest bardzo intensywny. Potrafią zjeść pokarm o ciężarze dwa razy większym niż one same. Niektóre gatunki na noc wpadają w odrętwienie, podczas którego zwalnia przemiana materii. Częstotliwość oddechów na minutę w spoczynku wynosi 300, w locie wzrasta do 500. Umożliwia to specjalna budowa układu oddechowego. Płuca są zwarte i symetryczne, dodatkowo 9 cienkościennych worków powietrznych tłoczy powietrze do płuc.

Rozmnażanie

W pary łączy się podczas lęgów. Gniazdo buduje samica. Jest ono zwykle misterną konstrukcją z mchu, porostów, puchu, pajęczych nici. Samica składa 2 białe jaja. Wysiadywanie trwa 14-19 dni. Pisklęta wykluwają się ślepe i nagie. Gniazdo opuszczają po 22-24 dniach.

Pożywienie

Żywią się drobnymi bezkręgowcami i nektarem kwiatowym (90% diety), zawisając nieruchomo nad kwiatem. Jeden koliber może odwiedzić od 1000 do 2000 kwiatów dziennie. Spełniają ważną rolę w ich zapylaniu.

Ochrona i zagrożenia

8 gatunków uznano za krytycznie zagrożone, 15 jest zagrożonych, 6 - narażonych.

Ciekawostki

Kolibry to najmniejsze ptaki na świecie. Są też jednocześnie najmniejszymi zwierzętami stałocieplnymi na świecie. Ich zdolność lotu pionowego lub do tyłu, zawisania w powietrzu oraz prędkość lotu są zdumiewające.

Zdjęcia i grafiki - galeria





© medianauka.pl, 2014-01-07, RODZ-192



Polecamy koszyk



© Media Nauka 2008-2017 r.