Logo Media Nauka

Facebook

Czosnek pospolity (Allium sativum)
© Graham - Fotolia.com

Czosnek pospolity

Czosnek pospolity (Allium sativum) to roślina cebulowa z rodziny liliowatych, powszechnie uprawiana, przejściowo dziczejąca, o znanych właściwościach leczniczych i kulinarnych. Różne odmiany czosnku różnią się od siebie barwą i kształtem główek, liczbą ząbków, intensywnością aromatu.

Występowanie i środowisko PL - tylko ogrody

Czosnek pospolity pochodzi z Azji. Jest uprawiany niemalże na całym świecie. Wymaga gleby żyznej, lekkiej, średnio wilgotnej. Preferuje duże nasłonecznienie. Uprawa nie należy do łatwych.

Brak danych.

Morfologia i anatomia

Osiąga wysokość 25-80 cm.

Liście są wstęgowe, zielone.

Kwiaty są zebrane w kulisty baldach, różowe lub białe. Często kwiatów brak.

Cebula złożona z kilku ząbków, które są rozrośniętymi pąkami.

Ochrona i zagrożenia

Brak danych.

Ciekawostki

Udomowienie czosnku nastąpiło już 5 tysięcy lat temu. Czosnek był uprawiany już w starożytnym Egipcie i Grecji i Rzymie. W Polsce jest znany od średniowiecza.

W rolnictwie czosnku używa się do zwalczania mączniaka prawdziwego - pasożytniczego grzyba. Sadzi się go zachowawczo między krzakami truskawek, krzewów i drzew owocowych.

Pytania

Czy można sadzić czosnek kupiony w sklepie spożywczym?

Posadzenie takiego czosnku nie przyniesie najprawdopodobniej plonów, gdyż najpewniej czosnek, który kupisz w warzywniaku to czosnek sprowadzany z cieplejszych rejonów świata. U nas uprawa takiego czosnku nie uda się.


Zdjęcia - galeria


© medianauka.pl, 2018-10-01, GAT-13921
Data aktualizacji artykułu: 2020-03-14




Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

          Kwitnie czosnek pospolity.
        Pora sadzenia czosnku.
        Zbiór czosnku.
Pokaż tylko bieżące wydarzenia





Parametry

Kolor kwiatów

biały kwiatróżowy kwiat
Grupa

bylina
Stanowisko

nasłonecznione
Użytek

zioła
rośliny uprawne
roślina lecznicza
warzywa
Jadalność

Gatunek jadalny

uprawa

Uprawa

Czynności i właściwościOpis
Odczyn glebyOdczyn od obojętnego d lekko zasadowego.
pH 6.5-7.4
Właściwości glebyDowolna gleba ogrodowa, najlepiej lekko zasadowa, piaszczysta, wilgotna.
Trudność uprawyUprawa i pielęgnacja łatwa.
ZmianowanieKonieczna jest przerwa 4-5 lat po uprawie roślin z rodziny czosnkowatych.
Czas uprawy1 rok (czasem z zimowaniem).
NawożenieRegularne nawożenie, ma średnie wymagania co do nawożenia. Nawóz azotowy wysiewamy wcześnie wiosną tuż przed posadzeniem. Drugie nawożenie podczas wzrostu liści. Jesienią nawozimy fosforem i potasem. Nawóz powinien zawierać siarczany.
PodlewanieRegularne i obficie od maja do początku czerwca, gnije w stojącej wodzie.
MrozoodpornośćOdporny na mróz.
StanowiskoDobrze nasłonecznione.
Rozstawa15-30 cm na 5-10 cm,
Terminy siewu / zbioru plonów / pielęgnacjiZobacz w kalendarzu.
RozmnażaniePrzez cebulki powietrzne lub ząbki. Należy je sadzić piętką w dół na 3-7 cm w głąb. Ząbki uzyskujemy z cebulek dopiero przed sadzeniem.
Choroby i szkodnikiGrzybice, w tym wirus żółtej karłowatości cebuli, utajony wirus czosnku. Mączniak rzekomy, szara pleśń, bakteryjna plamistość liści, niszczyk zjadliwy, miniarka psiankowata, wciornastki, śmietka cebulanka.
Zbiór i przechowywanieCzosnek zbieramy jesienią po zżółknięciu liści. cebule suszymy w miejscu przewiewnym.
Dodatkowe informacjeW ciepłych rejonach czosnek można zbierać jesienią. W innych rejonach zaraz po odwilży. Nie dopuszczać do zachwaszczenia. Cebulki nie rosną w upale. Cebule nie są odporne na uszkodzenia mechaniczne.

zioła

Zbiory i zastosowanie w zielarstwie


ZastosowanieOpis
Zastosowanie ogólneRoślina przyprawowa i lecznicza.
Zastosowanie terapeutyczne
  • przeziębienie, grypa
  • kaszel
  • biegunka
  • choroby układu krążenia
Sposób działania,
właściwości lecznicze
Czosnek jest źródłem wielu preparatów stosowanych w medycynie. Jest stosowany przy przeziębieniach. Zwalcza infekcje bakteryjne, wirusowe, grzybicze. Obniża poziom cholesterolu oraz ciśnienie tętnicze krwi. Zapobiega powstawaniu zakrzepów. Stosowany zewnętrznie zwalcza trądzik i opryszczkę. Pomaga w leczeniu biegunki. Ma działanie antynowotworowe (rak prostaty, jelita grubego).
Przyjmowana postać
  • tabletki i kapsułki
  • postać surowa, produkt spożywczy
DawkowanieNie więcej niż 4 ząbki czosnku dziennie, aby nie zaburzyć krzepliwości.
PrzeciwwskazaniaCzosnek obniża krzepliwość krwi, przed operacją należy zaprzestać jego spożywania (na co najmniej 10 dni). Wchodzi w interakcję z lekami przeciw HIV.
PrzyprawaCzosnek dodawany jest do potraw mięsnych i warzywnych. Bywa także pieczony, kiszony i marynowany.

Pokrewne gatunki roślin

ikonaPor
Allium porrum
ikonaCebula
Allium cepa
ikonaSzczypiorek
Allium schoenoprasum
ikonaCzosnek główkowaty
Allium sphaerocephalon
ikonaCzosnek kulisty
Allium rotundum
ikonaCzosnek niedźwiedzi
Allium ursinum
ikonaCzosnek siatkowaty
Allium victorialis
ikonaCzosnek skalny
Allium senescens
ikonaCzosnek ukośny
Allium obliquum
ikonaCzosnek winnicowy
Allium vineale
ikonaCzosnek zielonawy
Allium oleraceum
ikonaSzalotka
Allium ascalonicym
Liliowate
Liliowate

Zobacz inne gatunki
z tej rodziny.
Zioła
Zioła

Zobacz atlas ziół, roślin leczniczych i przyprawowych.



Bibliografia

Wykaz całej bibliografii dla wszystkich artykułów opublikowanych w niniejszym serwisie znajduje się w odnośniku w stopce. Poniżej znajduje się wykaz publikacji, które w szczególności były wykorzystywane w przygotowaniu niniejszego artykułu:

  • Lucjan Rutkowski - Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej., ISBN 978-83-01-14342-8, PWN SA 2004
  • Anna i Łukasz Przybyłowiczowie - Ilustrowana Encyklopedia Roślin Polski, ISBN 978-83-7705-826-8, PWN
  • Agnieszka Gawłowska - 500 owoców i warzyw, 978-83-7845-874-6, SBM 2015
  • Wolfgang Kawollek - Wielka księga ogrodnika i działkowca, ISBN 978-83-245-1259-1, Publicat 2001
  • Franz-Xaver Treml - Zioła z ogrodu i balkonu - 500 ziół przyprawowych i leczniczych, ISBN 978-83-7175-702-0, Delta
  • Rebecca L. Johnson, Steven Foster, Tieraona Low Dog, David Kiefer - Przewodnik po ziołach leczniczych, ISBN 978-83-274-8955-5, wydawnictwo Olesiejuk 2019

Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© ® Media Nauka 2008-2020 r.