zadanie

Zadanie maturalne nr 16, matura 2016 (poziom rozszerzony)


Parabola o równaniu y=2-\frac{1}{2}x^2 przecina oś Ox układu współrzędnych w punktach A = (- 2,0) i B = (2,0). Rozpatrujemy wszystkie trapezy równoramienne ABCD, których dłuższą podstawą jest odcinek AB, a końce C i D krótszej podstawy leżą na paraboli (zobacz rysunek).

Zadanie 16, ilustracja, matura 2016

Wyznacz pole trapezu ABCD w zależności od pierwszej współrzędnej wierzchołka C. Oblicz współrzędne wierzchołka C tego z rozpatrywanych trapezów, którego pole jest największe.



ksiązki Rozwiązanie zadania

Wprowadźmy oznaczenia:


Mamy dane:

A=(-2,0),

B=(2,0),

Oznaczmy współrzędne C przez:

C=(x,y).

Ponieważ punkt C leży na paraboli o danym równaniu, wiemy ile wynosi współrzędna y tego punktu:

C=(x,2-\frac{1}{2}x^2)

Znajdziemy teraz współrzędne punktu D. Wiemy, że parabola jest symetryczna względem osi Oy. Zatem współrzędna y punktu D jest taka sama jak punktu C, natomiast współrzędna x jest przeciwna. Stąd:

D=(-x,2-\frac{1}{2}x^2)

Długości odcinków a, b i h policzymy ze wzoru:

d=\sqrt{(x_B-x_A)^2+(y_B-y_A)^2}

Obliczamy długość odcinka a:

a=\sqrt{(2+2)^2+0^2}=4

Obliczamy teraz długość odcinka b:

b=\sqrt{(x+x)^2+(2-2+\frac{1}{2}x^2)^2}=\sqrt{4x^2}=2x

W przypadku długości h możemy odczytać długość wprost z wykresu:

h=2-\frac{1}{2}x^2

Pole trapezu obliczymy ze wzoru:

P=\frac{1}{2}(a+b)h

Mamy więc:

P(x)=\frac{1}{2}(4+2x)(2-\frac{1}{2}x^2)=(2+x)(2-\frac{1}{2}x^2)=-\frac{x^3}{2}+2x-x^2+2

Uzależniliśmy pole trapezu od pierwszej współrzędnej punktu C. Znajdziemy teraz maksimum tej funkcji.

Jeżeli funkcja P(x) ma ekstremum w danym punkcie i ma w tym punkcie pochodną, to pochodna tej funkcji w tym punkcie jest równa zeru. Obliczamy pochodną funkcji P(x):

P'(x)=\frac{-3x^2}{2}+2-2x

Badamy w jakich punktach pochodna jest równa zeru.

\frac{-3x^2}{2}+2-2x=0/\cdot 2\\-3x^2-4x+4=0\\\Delta=16+48=64\\ x_1=\frac{2}{3}\\x_2=-2

W tym miejscu pamiętamy, że x może przyjmować wartości od 0 do 2 (zgodnie z warunkami zadania punkt C nie może się znajdować w innym obszarze), więc tylko pierwszy pierwiastek nas interesuje. Zapiszmy postać iloczynową naszego trójmianu:


Pochodna P'(x)>0 wtedy i tyko wtedy, gdy x-2/3<0 i x∈(0;2), czyli x∈(0;2/3).

Pochodna P'(x)<0 wtedy i tyko wtedy, gdy x-2/3>0 i x∈(0;2), czyli x∈(2/3;2).

Zatem w punkcje x=2/3 funkcja posiada maksimum.

x_0=\frac{2}{3}\\ C=(\frac{2}{3},2-\frac{1}{2}\cdot(\frac{2}{3})^2)=(\frac{2}{3},\frac{16}{9})

ksiązki Odpowiedź

C=(2/3, 16/9)

© CKE, 2016-11-11

Zadania podobne

kulkaZadanie 506 - zadanie z treścią - zastosowanie pochodnej
Rzucony kamień zakreśla w powietrzu tor opisany równaniem y=x-x^2. Jakie jest maksymalne wzniesienia kamienia?

kulkaZadanie 507 - zastosowanie pochodnej funkcji w zadaniu z treścią
Jakie wymiary powinna mieć metalowa puszka w kształcie walca, aby przy określonej pojemności V zużyć możliwie najmniej blachy do jej wykonania?