Logo Media Nauka

Rusałkowate

Rusałkowate, południcowate (Nymphalidae) to rodzina owadów, która liczy dziś 6000 gatunków. W Polsce żyje 75 gatunków z tej rodziny owadów.

Wygląd

To niezwykle kolorowe, przeważnie duże motyle. Ubarwienie i wielkość są bardzo zróżnicowane. Mają duże oczy, słabo rozwinięte przednie nogi, długi ryjek. Gąsienice mają na swoim ciele kolce i szczeciny.

lekcje
Rozpoznawanie motyli dziennych Polski cz.1

Poznaj najpiękniejsze, najbardziej pospolite motyle dzienne Polski. Naucz się je rozpoznawać.

spis treści

Testy

Testy pozwalają zweryfikować wiedzę po każdej lekcji.

ikona Rozpoznawanie motyli dziennych Polski cz.1.

Prosty test, który sprawdzi twoją umiejętność rozpoznawania najpiękniejszych i najbardziej pospolitych motyli dziennych Polski

Gatunki

Wykaz wszystkich opublikowanych artykułów tematycznych.


Dostojka seleneDostojka selene PL

Boloria selene

Dostojka selene (Boloria selene) to dość pospolity w Polsce motyl o pomarańczowym wierzchu skrzydeł w ciemne plamki, podobny do dostojki uufrozyny. Skrzydła są z wierzchu pomarańczowe z wieloma czarnymi plamkami.


Górówka borutaGórówka boruta PL

Erebia ligea

Górówka boruta to piękny, spotykany w górach motyl dzienny o charakterystycznym wzorze skrzydeł. Bardzo podobnym gatunkiem jest E. eurylae. Odróżnia te dwa gatunki rysunek dolnej pary skrzydeł.


Górówka meduzaGórówka meduza PL

Erebia medusa

To środkowoeuropejski motyl o brązowych skrzydłach i pomarańczowej przepasce z czarno-białymi okami. Rozwój tego motyle trwa u nas zwykle dwa lata. Skrzydła z obu stron są podobne. Czasem oczka są zminimalizowane.


Mieniak strużnikMieniak strużnik PL

Apatura ilia

Mieniak strużnik (Apatura ilia) to gatunek motyla z rodziny rusałkowatych. Skrzydła samców w słońcu charakterystycznie mienią się fioletowym kolorem. Forma typowa ma ma ciemnobrunatne skrzydła z białymi plamkami.


Mieniak tęczowiecMieniak tęczowiec PL

Apatura iris

Mieniak tęczowiec (Apatura iris) to gatunek rodzimego motyla z rodziny rusałkowatych, podobnego nieco do mieniaka strużnika. Skrzydła samców mienią się w świetle słonecznym odcieniami fioletu.


Osadnik egeriaOsadnik egeria PL

Pararge aegeria

Osadnik egeria (Pararge aegeria) to motyl z rodziny rusałkowatych. Skrzydła z wierzchu są brunatne, usiane żółtawymi plamkami. Plamki u samicy są większe i jest ich więcej. Skrzydła od spodu są brunatne. Gąsienica jest zielona.


Pasyn lucyllaPasyn lucylla PL

Neptis rivularis

Pasyn lucylla (Neptis rivularis) to zagrożony u nas gatunek motyla z rodziny rusałkowatych. Skrzydła są z wierzchu ciemnobrunatne z białymi plamami. Gąsienica jest pokryta szczecinkami. Na końcu odwłoka znajdują się wyrostki.


Perłowiec malinowiec, dostojka malinowiecPerłowiec malinowiec, dostojka malinowiec PL

Argynnis paphia

Perłowiec malinowiec to duży motyl dzienny o pomarańczowym kolorze skrzydeł z charakterystycznym ułożeniem plam. Gąsienica jest brunatnoczarna z żółtym pasem na grzbiecie i plamami po bokach.


Pokłonnik osiniecPokłonnik osiniec PL

Limenitis populi

Pokłonnik osiniec, to duży motyl dzienny występujacy w Polsce. Gąsienica jest nieowłosiona, ma nieregularne kształty, niewielkie wypustki, największe w okolicach głowy i jest zielona. Poczwarka jest żółtobrunatna w czarne plamy.


Polowiec szachownicaPolowiec szachownica PL

Melanargia galathea

Polowiec szachownica (szachownica galatea) to motyl dzienny, którego skrzydła mają wzór w kratkę. Jasne pola na skrzydłach mają biały lub nieco żółty kolor. Gąsienica jest zielona, nieowłosiona, z ciemnym, cienkim paskiem po bokach.


Przeplatka ataliaPrzeplatka atalia PL

Melitaea athalia

Przeplatka atalia (Melitaea athalia) to motyl z rodziny rusałkowatych o dość zmiennym ubarwieniu skrzydeł. Wierzch skrzydeł jest rdzawy z czarnym rysunkiem. To nasza najbardziej pospolita przeplatka.


Przestrojnik jurtinaPrzestrojnik jurtina PL

Maniola jurtina

Przestrojnik jurtina (Maniola jurtina) to motyl z rodziny rusałkowatych. Samiec jest mniejszy od samicy. Samiec ma z wierzchu ciemnobrązowe skrzydła, na przednich skrzydłach znajdują się niewielkich rozmiarów oczka.


Przestrojnik likaonPrzestrojnik likaon PL

Hyponephele lycaon

Przestrojnik likaon (Hyponephele lycaon) to motyl z rodziny rusałkowatych, podobny do przestrojnika jurtiny. Występuje dymorfizm płciowy. Samice na pierwszej parze skrzydeł maja po dwa oczka na pomarańczowej plamie.


Przestrojnik trawnikPrzestrojnik trawnik PL

Aphantopus hyperantus

Przestrojnik trawnik (Aphantopus hyperantus) to motyl z rodziny rusałkowatych. Skrzydła z wierzchu są ciemnobrunatne. Na skrzydłach pierwszej pary samców z wierzchu widoczne są dwa oczka lub jedno, na skrzydłach drugiej pary jedno.


Rusałka admirałRusałka admirał PL

Vanessa atalanta

Rusałka admirał to migrujący motyl, zamieszkujący Europę, Afrykę i Ameryke Północną. Ma ciemne ciało i skrzydła z pomarańczową przepaską i białymi plamami. Spód drugiej pary skrzydeł ma czerwonawą przepaskę i niebieskie oraz białe plamy.


Rusałka ceikRusałka ceik PL

Polygonia c-album

Rusałka ceik to duży motyl dzienny o postrzępionym kształcie skrzydeł. Na spodzie skrzydeł znajduje się biała plama w kształcie litery C. Plama ta bywa zmienna, czasem nawet zanika u niektórych form.


Rusałka osetnikRusałka osetnik PL

Vanessa cardui

Rusałka osetnik to pospolity w Polsce motyl o jasno-pomarańczowej barwie skrzydeł, nakrapianych czarnymi oraz białymi plamami. Larwa jest cała zielona z charakterystycznymi kolczastymi wypustkami.


Rusałka pawikRusałka pawikRusałka pawik PL

Inachis io

Rusałka pawik to pospolity w Polsce motyl dzienny o charakterystycznym wzorze skrzydeł, przypominającym pawie oka. Gąsienice są czarne, pokryte drobnymi punkcikami. Mają kolczaste wypustki.


Rusałka pokrzywnikRusałka pokrzywnik PL

Aglais urticae

Rusałka pokrzywnik to pospolity w Polsce motyl dzienny o intensywnie ubarwionych skrzydłach. Gąsienice są smukłe, żółto-zielone i ciemne pasy wzdłuż boków ciała.


Rusałka wierzbowiecRusałka wierzbowiec PL

Nymphalis polychloros

Rusałka wierzbowiec (Nymphalis polychloros) to gatunek motyla z rodziny rusałkowatych. Na pomarańczowych skrzydłach występują ciemne plamy, na drugiej parze skrzydeł niebieskie plamy.


Rusałka żałobnikRusałka żałobnik PL

Nymphalis antiopa

Rusałka żałobnik to pospolity lokalnie motyl dzienny o ciemnym ubarwieniu skrzydeł z jasnymi brzegami skrzydeł. Przed zimowaniem jasna obwódka jest żółta, wiosną staje się biała. Gąsienica ma ciemną barwę z czerwonawymi plamkami po bokach.


Skalnik bryzeidaSkalnik bryzeida PL

Chazara briseis

Skalnik bryzeida to piękny i pospolity motyl dzienny o brązowych skrzydłach z jasnymi plamami. To motyl o bardzo dużej zmienności. Zmienia się głównie biała przepaska na skrzydłach. Gąsienica jest nieowłosiona, żółtoszara w podłużne prążki.


Skalnik driadaSkalnik driada PL

Minois dryas

Skalnik driada to motyl dzienny o dużych, brązowych skrzydłach z niebieskimi plamkami z czarną obwódką. Gąsienica jest nieowłosiona, żółtoszara i prążkowana. Poczwarka jest brunatna.


Strzępotek edypusStrzępotek edypus PL

Coenonymha oedippus

Strzępotek edypus (Coenonymha oedippus) to gatunek motyla z rodziny rusałkowatych. Skrzydła z wierzchu są brunatne, pozbawione oczek, chociaż u samic czasami na skrzydłach drugiej pary pojawiają się 2-4 oczka.


Strzępotek glicerionStrzępotek glicerion PL

Coenonympha glycerion

Strzępotek glicerion (Coenonympha glycerion) to gatunek motyla z rodziny rusałkowatych, podobny do soplaczka. Samiec ma brunatne z wierzchu skrzydła, samice żółtobrunatne.


Strzępotek heroStrzępotek hero PL

Coenonympha hero

Strzępotek hero to gatunek motyla z rodziny rusałkowatych. Wierzch skrzydeł ma brunatną barwę. U samic występują jedno lub dwa oczka w jasnej otoczone na skrzydłach pierwszej pary. Brak takich oczek zwykle u samców.


Strzępotek perełkowiecStrzępotek perełkowiec PL

Coenonympha arcania

Strzępotek perełkowiec to gatunek motyla z rodziny rusałkowatych. Skrzydła z wierzchu są żółto-brązowe w szerokiej ciemnobrązowej otoczce. Od spodu skrzydła są żółto-brązowe z czarnymi oczkami w jasnej i ciemnej otoczce.


Strzępotek ruczajnikStrzępotek ruczajnik PL

Coenonympha pamphilus

Strzępotek ruczajnik (Coenonympha pamphilus) to gatunek motyla z rodziny rusałkowatych. Skrzydła z wierzchu mają pomarańczowo-brązowy kolor z brązową otoczką. Na skrzydłach pierwszej pary znajdują się małe oczka, tuż przy wierzchołkach.


Strzępotek soplaczekStrzępotek soplaczek PL

Coenonympha tullia

Strzępotek soplaczek (Coenonympha tullia) to motyl z rodziny rusałkowatych, największy przedstawiciel rodzaju. Skrzydła są żółtobrązowe z oczkiem przy wierzchołku skrzydła pierwszej pary.





Inne gatunki

  • Dostojka latonia (Issoria lathonia)

Występowanie i środowisko

Większość motyli z tej rodziny jest pospolita w Polsce. Preferują nasłonecznione miejsca. Można je spotkać na łąkach, torfowiskach, wrzosowiskach, w lasach, polach, terenach zaludnionych.

Tryb życia i zachowanie

Lot jest powolny i niski. chętnie siadają na kwiatach. Niektóre odbywają dalekie wędrówki. Dorosłe rusałki zimują w dziuplach drzew, jaskiniach, w opuszczonych budynkach. Rusałka admirał i osetnik odlatują na zimę na południe Europy.

Morfologia i anatomia

Brak danych.

Rozmnażanie

W rozwoju występuje przeobrażenie zupełne. Poczwarki zwisają głową w dół lub leżą na ziemi.

Pożywienie

Gąsienice odżywiają się liśćmi drzew i krzewów oraz roślin łąkowych. Rusałki pożywiają się nektarem kwiatowym. Pożywiają się także sokiem drzew liściastych, jesienią fermentującymi owocami, czasem odchodami zwierząt. Sole mineralne pobierają z wilgotnej ziemi. Czasem są zainteresowane ludzkim potem.

Ochrona i zagrożenia

Najrzadziej występujące gatunki w naszym kraju to przeplatka aurinia, skalnik driada, mszarnik jutta.

Ciekawostki

Brak danych.

Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

       Dostojka selene: Okresy lotu dostojki selene.
         Górówka boruta: Okres lotu górówki boruty.
         Górówka meduza: Okres lotu górówki meduzy.
        Mieniak strużnik: Okres lotu mieniaka strużnika.
         Mieniak tęczowiec: Okres lotu mieniaka tęczowca.
         Osadnik egeria: Okres lotu osadnika egerii.
         Pasyn lucylla: Okres lotu gatunku motyla: pasyn lucylla.
        Perłowiec malinowiec, dostojka malinowiec: Okres lotu dostojki (perłowca) malinowca.
         Pokłonnik osiniec: Okres lotu pokłonnika osinowca. W sierpniu obserwacje rzadsze.
         Polowiec szachownica: Okres lotu polowca szachownicy.
          Przeplatka atalia: Okres lotu przeplatki atalii.
        Przestrojnik jurtina: Okres lotu przestrojnika jurtina.
          Przestrojnik likaon: Okres lotu przestrojnika likaona.
         Przestrojnik trawnik: Okres lotu przestrojnika trawnika.
          Rusałka admirał: Pojawiają się dorosłe osobniki rusałki admirała, ale te, które u nas zimowały.
       Rusałka admirał: Okres lotu osobniki rusałki admirała (dotyczy pokolenia z motyli migrujących)
      Rusałka osetnik: Okres lotu rusałki osetnika - dwa pokolenia.
        Rusałka osetnik: W tym okresie można obserwować gąsienice rusałki osetnika.
      Rusałka pawik: Okres obserwacji motyla rusałki pawika.
       Rusałka pawik: Okres występowania gąsienic rusałki pawika.
       Rusałka pawik: Okres zimowania motyla rusałki pawika.
    Rusałka pokrzywnik: Okres obserwacji motyla rusałki pokrzywnika.
        Rusałka pokrzywnik: Okres występowania gąsienicy rusałki pokrzywnika.
        Rusałka pokrzywnik: Okres zimowania motyla rusałki pokrzywnika.
      Rusałka żałobnik: Okresy lotu rusałki żałobnika.
          Rusałka żałobnik: Rusałkę żałobnika można spotkać w postaci gąsienicy.
       Rusałka żałobnik: Okres zimowania motyla rusałki żałobnika.
        Skalnik bryzeida: Możliwa obserwacja motyla skalnika bryzeidy.
 Skalnik bryzeida: Skalnik bryzeida żyje pod postacią gąsienicy.
         Skalnik driada: Możliwa obserwacja motyla skalnika driady. We wrześniu obserwacje występują rzadko.
  Skalnik driada: Możliwa obserwacja gąsienicy skalnika driady.
         Strzępotek glicerion: Okres lotu strzępotka gliceriona.
         Strzępotek hero: Okres lotu strzępotka hero.
          Strzępotek perełkowiec: Okres lotu strzępotka perełkowca.
          Strzępotek soplaczek: Okres lotu strzępotka soplaczka.
Pokaż tylko bieżące wydarzenia




© medianauka.pl, 2014-01-05, RODZ-12



Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© Media Nauka 2008-2020 r.