Motyle

Motyle (Lepidoptera) to jeden z największych rzędów owadów. Ta grupa owadów liczy dziś około 165 tysięcy gatunków motyli. W Polsce żyje około 3200 gatunków z tego rzędu owadów. W środkowej Europie żyje 3000 gatunków. Motyle często dzielimy umownie na motyle dzienne i motyle nocne, czyli ćmy. Motyle nocne stanowią 88% wszystkich gatunków motyli.

Atlas

Wykaz wszystkich opublikowanych artykułów tematycznych, opisujących rodziny z wybranego rzędu. Ciemniejsze kafelki oznaczają ważniejsze, bardziej znane rodziny.

Filtry

Użyj poszczególnych filtrów, aby ustalić odpowiednią kolejność wyświetlania rodzin.

Sortuj według:
Ukryj obce rodziny
Ukryj polskie rodziny

Blastobasidae

Blastobasidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 4
Choreutidae

Choreutidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 6
Oecophoridae

Oecophoridae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 38
Prodoxidae

Prodoxidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 11
Schreckensteiniidae

Schreckensteiniidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 1
Thyrididae

Thyrididae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 1
Ypsolophidae

Ypsolophidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 19
Barczatkowate
Barczatkowate
Lasiocampidae


Liczba gatunków: 2200
Liczba gatunków w Polsce: 19
Bielinkowate
Bielinkowate
Pieridae


Liczba gatunków: 1200
Liczba gatunków w Polsce: 17
Braminowate
Braminowate
Brahmaeidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 2
Brudnicowate
Brudnicowate
Lymantriidae


Liczba gatunków: 2700
Liczba gatunków w Polsce: 16
Garbatkowate
Garbatkowate
Notodontidae


Liczba gatunków: 3000
Liczba gatunków w Polsce: 36
Karłątkowate, powszelatkowate , warcabnikowate
Karłątkowate, powszelatkowate , warcabnikowate
Hesperiidae

Liczba gatunków: 3500
Liczba gatunków w Polsce: 17
Kibitnikowate
Kibitnikowate
Gracillariidae


Liczba gatunków: 1000
Liczba gatunków w Polsce: 111
Koszówkowate
Koszówkowate
Psychidae


Liczba gatunków: 400
Liczba gatunków w Polsce: 38
Kraśnikowate
Kraśnikowate
Zygaenidae


Liczba gatunków: 1100
Liczba gatunków w Polsce: 19
Miernikowcowate
Miernikowcowate
Geometridae


Liczba gatunków: 30000
Liczba gatunków w Polsce: 410
Modraszkowate
Modraszkowate
Lycaenidae


Liczba gatunków: 6000
Liczba gatunków w Polsce: 60
Molowate
Molowate
Tineidae


Liczba gatunków: 3000
Liczba gatunków w Polsce: 50
Namiotnikowate
Namiotnikowate
Yponomeutidae


Liczba gatunków: 500
Liczba gatunków w Polsce: 28
Nasierszycowate
Nasierszycowate
Endromidae


Liczba gatunków: 1
Liczba gatunków w Polsce: 1
Niedźwiedziówkowate
Niedźwiedziówkowate
Arctiidae


Liczba gatunków: 6000
Liczba gatunków w Polsce: 45
Niesobkowate
Niesobkowate
Hepialidae


Liczba gatunków: 600
Liczba gatunków w Polsce: 6
Omacnicowate
Omacnicowate
Pyralidae


Liczba gatunków: 10000
Liczba gatunków w Polsce: 91
Pawicowate
Pawicowate
Saturniidae


Liczba gatunków: 1300
Liczba gatunków w Polsce: 4
Paziowate
Paziowate
Papilionidae


Liczba gatunków: 600
Liczba gatunków w Polsce: 5
Piórolotkowate
Piórolotkowate
Pterophoridae


Liczba gatunków: 800
Liczba gatunków w Polsce: 53
Pochwikowate
Pochwikowate
Coleophoridae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 148
Prządkowate
Prządkowate
Bombycidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: nie występują
Przeziernikowate
Przeziernikowate
Sesiidae


Liczba gatunków: 1000
Liczba gatunków w Polsce: 29
Rezeliowate
Rezeliowate
Nolidae


Liczba gatunków: 1400
Liczba gatunków w Polsce: 16
Rozstrzępiakowate
Rozstrzępiakowate
Alucitidae


Liczba gatunków: 130
Liczba gatunków w Polsce: 5
Rusałkowate
Rusałkowate
Nymphalidae


Liczba gatunków: 6000
Liczba gatunków w Polsce: 75
Skrzydliniakowate
Skrzydliniakowate
Micropterigidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 7
Sówkowate
Sówkowate
Noctuidae


Liczba gatunków: 21000
Liczba gatunków w Polsce: 477
Ślimakówkowate
Ślimakówkowate
Limacodidae


Liczba gatunków: 1000
Liczba gatunków w Polsce: 2
Trociniarkowate
Trociniarkowate
Cossidae


Liczba gatunków: 700
Liczba gatunków w Polsce: 4
Ugorówkowate
Ugorówkowate
Lemoniidae


Liczba gatunków: 20
Liczba gatunków w Polsce: 2
Wachlarzykowate
Wachlarzykowate
Crambidae


Liczba gatunków: ?
Liczba gatunków w Polsce: 152
Wąsikowate
Wąsikowate
Adelidae


Liczba gatunków: 300
Liczba gatunków w Polsce: 28
Wielenowate
Wielenowate
Riodinidae


Liczba gatunków: 1550
Liczba gatunków w Polsce: 1
Wycinkowate, falicowate
Wycinkowate, falicowate
Drepanidae

Liczba gatunków: 1000
Liczba gatunków w Polsce: 16
Zawisakowate
Zawisakowate
Sphingidae


Liczba gatunków: 1100
Liczba gatunków w Polsce: 20
Zwójkowate
Zwójkowate
Tortricidae


Liczba gatunków: 5000
Liczba gatunków w Polsce: 446


Inne rodziny

  • Acrolepiidae
  • Agonoxenidae
  • Amphisbatidae
  • Argyresthiidae
  • Batrachedridae
  • Bedeliidae
  • Bucculatricidae
  • Carposinidae
  • Chimabachidae
  • Cosmopterigidae
  • Depressariidae
  • Deuterogoniidae
  • Douglasiidae
  • Elachistidae
  • Epermeniidae
  • Eriocraniidae
  • Gelechiidae
  • Glyphipterigidae
  • Heliodinidae
  • Heliodinidae
  • Heliozelidae
  • Incurvaiidae
  • Lyonetiidae
  • Lypusidae
  • Momphidae
  • Nepticulidae
  • Pantheidae
  • Plutellidae
  • Praydidae
  • Roeslerstammiidae
  • Scythrididae
  • Tscheriidae
  • Urodidae

Występowanie i środowisko

Motyle występują na całym świecie. Są to owady lądowe. Najwięcej gatunków motyli żyje w Azji i Ameryce Południowej. Niektóre motyle są związane z wodnym środowiskiem (np. bezkolczyk śnieżyczek - Acentria ephemerella)

Tryb życia i zachowanie

Zimują najczęściej jaja motyli lub poczwarki, rzadziej imago. Motyle mogą odbywać wędrówki na odległość kilku tysięcy kilometrów. Motyle dzienne są aktywne za dnia, ćmy są aktywne nocą. Gąsienice są często toksyczne. Gąsienice żerują na zewnątrz rośliny lub w jej wnętrzu.


Morfologia i anatomia

Motyle mają dwie pary skrzydeł, najczęściej dużych, pięknie ubarwionych, pokrytych łuskami. Na skrzydłach motyli nierzadko widoczne są piękne, barwne rysunki. U samic niektórych gatunków skrzydła nie występują. Zwykle na głowie są długie czułki. W tułowiu najlepiej rozwinięta jest część środkowa. Owady te mają zwykle długie odnóża. Częsty jest dymorfizm płciowy w postaci innego ubarwienia skrzydeł i budowy czułków.

Występuje ssący lub liżąco-ssący narząd gębowy. Ssawka jest w kształcie zwijanej trąbki. Odwłok złożony jest z 10 segmentów. Większość samic motyli ma dwa otwory płciowe. Całe ciało, w tym skrzydła, pokryte są łuskami.

Larwy (gąsienice) mają twardą, małą głowę, zwykle ciemnego koloru; aparat gryzący, 3 pary nóg tułowiowych i 5 par na odwłoku.

Rozmnażanie

Rozwój motyli odbywa się z przeobrażeniem zupełnym. Poczwarka jest zamknięta i nieruchoma. Cykl życiowy jest zwykle krótki. W ciągu roku może powstać kilka pokoleń. Cykl życiowy może być także roczny lub 2-3 letni. Motyle składają jaja. Jaja najczęściej są składane na roślinach żywicielach. Czasem jaja są zrzucane w locie. Z jaj wykluwa się larwa motyla. To gąsienica - zupełnie nie przypomina postaci dorosłej. Gąsienica jest zwykle żarłoczna. To na tym etapie cyklu rozwojowego motyl rośnie najszybciej.

Pożywienie

Co jedzą motyle? Postacie dorosłe żywią się nektarem kwiatów, larwalne - zielonymi częściami roślin. Niektóre dorosłe motyle w ogóle nie pobierają pokarmu. Są także gatunki żywiące się krwią oraz drapieżniki. Niektóre gąsienice zjadają grzyby i porosty. Inne żywią się materią nieożywioną, odchodami, pancerzami żółwi, woskiem pszczelim, innymi owadami, ślimakami.

Ochrona i zagrożenia

Ze względu na niszczenie naturalnych środowisk na całym świecie, a w szczególności w Ameryce Południowej wiele gatunków prawdopodobnie wyginie, zanim zostaną odkryte. Bardzo wiele gatunków jest zagrożonych, w tym w naszym kraju. Na liście motyli znajdujących się pod ochroną znajduje się 36 gatunków w Polsce. Podjęto próby reintrodukcji w naszym kraju dla następujących gatunków: niepylak apollo, skalnik driada i niektóre modraszki.

Wiele gatunków to szkodniki zwalczane chemicznie. Należą do nich: brudnica nieparka, białka wierzbówka, strzygonia choinówka, bielinki.

Wykresy poniżej przedstawiają strukturę zagrożenia wymarcia gatunków z danego rzędu. Pierwszy diagram uwzględnia gatunki, których nie opisano w naszym serwisie (jeżeli taka sytuacja ma miejsce), drugi diagram uwzględnia wyłącznie gatunki, które opisano w portalu, trzeci diagram uwzględnia tylko gatunki rodzime.

Struktura zagrożenia wymarciem
(wszystkie wymienione gatunki rzędu)

Struktura zagrożenia wymarciem
(wszystkie opisane w serwisie gatunki rzędu)

Struktura zagrożenia wymarciem PL
(wszystkie wymienione polskie gatunki rzędu)


Jeżeli chcesz się więcej dowiedzieć o statusach zagrożenia wymarciem i zapoznać się z opisami poszczególnych statusów, kliknij tutaj.

Ciekawostki

Do motyli należą najbardziej kolorowe owady świata.

Niektóre gatunki żywią się łzami ssaków, w tym człowieka.

Kolorowanki - Motyle
Kolorowanki motyle

Istnieje motyl, którego gąsienica zjada stare pancerze żółwi. Jest to Ceratophaga vicinella.

Motyle to jeden z ulubionych motywów artystycznych. Biżuteria artystyczna w kształcie motyli, kolorowe tatuaże, motywy na obrazach, grafikach są bardzo często spotykane. Artystyczna biżuteria z motywem motyla znajduje się w kolekcji niemalże każdego producenta.

Największe gatunki motyli żyjące w Europie to zmierzchnica trupia główka i pawica gruszówka.

Niektóre gatunki roślin wyspecjalizowały się w wytwarzaniu kielicha kwiatowego, który jest dopasowany do zapylania wyłącznie przez motyle.

Motyle odbywają wędrówki. Zdarza się, że w Polsce znajdujemy motyle, które przyleciały do nas z bardzo daleka. Z powodu ocieplenia klimatu można się spodziewać, że migrujące gatunki motyli będą częściej zostawać u nas na zimę.

Rośliny ogrodowe wabiące motyle

Aby cieszyć się widokiem pięknych motyli w ogrodzie należy posadzić w ogrodzie rośliny wabiące te piękne owady.

Poniżej lista gatunków roślin wabiących motyle z podziałem na pory kwitnienia. Odpowiednio zaprojektowany ogród będzie przyciągał motyle od wiosny do jesieni.

Wiosenne kwiaty wabiące motyle

  • fiołek wonny (Viola odorata),
  • forsycja (Forsythia),
  • janowiec włosisty (Genista pilosa),
  • lewkonia (Matthiola),
  • lilak (Syringa vulgare),
  • pierwiosnek (Primula),
  • smagliczka (Allysum sasxatile),
  • sasanka alpejska (Pulsatilla algina),
  • śliwa tarnina (Prunus spinosa).

Letnie kwiaty wabiące motyle

  • budleja Dawida (Buddleja dawidii),
  • driakiew (Scabiosa),
  • floks (Phlox),
  • gęsiówka (Arabis),
  • hyzop (Hyssopus),
  • jeżówka purpurowa (Echinacea purpurea),
  • kocimiętka (Nepeta),
  • krwawnica pospolita (Lythrum salicaria),
  • lawenda (Lavandula),
  • lebiodka pospolita (Origanum vulgare),
  • mięta (Mentha),
  • nasturcja większa (Tropoleoum maius),
  • niezapominajka (Myosotis),
  • rudbekia (Rudbeckia),
  • ubiorek (Iberis),
  • werbena (Verbena),
  • wiciokrzew (Lonicera),
  • zawciąg (Armeria).

Jesienne kwiaty wabiące motyle

  • aster nowoangielski (Aster novae-angliae),
  • nawłoć (Solidago),
  • rozchodnik okazały (Sedum spectabile),
  • tojeść orszenilowata (Lysimachia clethroides),
  • wrzos pospolity (Calunna vulgaris).

Wszystkie wyżej wymienione kwiaty są uwielbiane przez motyle.

Pytania

Ile żyje motyl?

Motyle w postaci imago żyją tylko po to, aby dać początek nowemu życiu. Zaraz po zapłodnieniu i złożeniu jaj motyle zwykle giną. Wiele gatunków motyli w ogóle w stadium imago nie pobiera pokarmu. Na przykład niedźwiedziówki i rusałki żyją zaledwie kilka dni. Inne pobierają pokarm i żyją kilka tygodni albo kilka miesięcy. Są też gatunki, które żyją kilkanaście miesięcy i zimują. Należy do nich nasz latolistek cytrynek.

Ile skrzydeł ma motyl?

Motyl ma dwie pary skrzydeł.

Ile nóg ma motyl?

Postać imago motyli ma trzy pary, czyli sześć cienkich nóg. Są to narządy czepne. Ostatni segment odnóży jest zwykle zaopatrzony w pazurki. U niektórych gatunków motyli przednia para odnóży jest uwsteczniona. Gąsienice mają więcej nóg i wyróżnia się pośród nich nogi tułowiowe, odwłokowe oraz analne.

Jak nazywa się motyl jak koliber?

Zapewne chodzi o gatunek o nazwie fruczak gołąbek. Ten motyl rzeczywiście do złudzenia przypomina kolibra.

Czy motyl zapyla kwiaty?

Tak. Motyle to jedne z głównych owadów obok błonkówek, muchówek i chrząszczy, będącymi zapylaczami roślin.

Jak łapać motyle?

Motyle można łapać przez praktycznie cały rok (w zimie w jaskiniach i innych kryjówkach). W okresie wiosenno-letnim połowy organizuje się zawsze w dni słoneczne, najlepiej przed południem. Zanim przystąpimy do połowów należy się zapoznać ze stanem prawnym poszczególnych gatunków oraz środowiskiem bytowania, miejsc, w których można dany gatunek spotkać itd. Motyle dzienne łowi się za pomocą specjalnej siatki na kiju z okrągłą obręczą o średnicy najczęściej 30 cm. Długość siatki powinna być dwa razy większa niż średnica. Siatką wykonuje się delikatne ruchy. Złapanego motyla wkłada się do zatruwaczki - szklanym naczyniem z korkiem i watą nasączoną octanem etylu lub eterem. Z zatruwaczek martwe motyle przenosi się do specjalnych torebek, na których oznacza się datę i miejsce połowu. Za pomocą szpilek entomologicznych złowione motyle przyszpila się, za pomocą rozpinadeł, igieł preparacyjnych, pęset preparuje się poszczególne okazy. Motyle nocne łowi się na przynęty i światło, na specjalnych płachtach. Do połowu gąsienic wykorzystuje się specjalne, blaszane pudełka z drucianymi siatkami. W jednym pudełku nie można trzymać gąsienic owłosionych i nagich. Po połowach gąsienice przenosi się do hodowlarek - drewnianych skrzynek o wymiarach 25×25×10 cm z drewnianymi ramami o wysokości do 40 cm z naciągniętą gęstą siatką drucianą oraz z drzwiczkami lub odsuwaną szybką. Gąsienice można też trzymać w słoikach lub doniczkach, przykrytych płótnem. Do hodowlarki dostarczamy świeże rośliny żywicielki i usuwamy odchody. W przypadku wybranych nocnych motyli na dnie hodowlarki należy wsypać piaszczysto-ilastą warstwę ziemi, gdyż przepoczwarzenie następuje w glebie.

Jak zimuje motyl?

To zależy od gatunku. Zimować może stadium imago (na przykład latolistek cytrynek), poczwarki, jaja, a nawet gąsienicy (na przykład barczatka sosnówka).

Co to jest motyli krzew?

To popularna nazwa krzewu o nazwie budleja.

Polskie motyle - TOP 10

Przedstawiamy nasz ranking Top 10 polskich motyli, zbudowany w oparciu o liczbę wyszukań po polskiej nazwie gatunkowej w przeglądarce internetowej. Oto najpopularniejsze gatunki motyli w Polsce:

  1. fruczak gołąbek
  2. paź królowej
  3. ćma bukszpanowa
  4. rusałka pawik
  5. rusałka admirał
  6. mklik mączny
  7. bielinek kapustnik
  8. niepylak apollo
  9. paź żeglarz
  10. trociniarka czerwica

Na pierwszym miejscu znajduje się "polski koliber", czyli fruczak gołąbek, ćma, która do złudzenia przypomina kolibra. Na drugim miejscu jeden z piękniejszych naszych motyli - paź królowej. Na trzecim miejscu może zaskakiwać ćma bukszpanowa. Gatunek, który pojawił się u nas dopiero kilka lat temu. Jednak z uwagi na szkody jakie wyrządza w przydomowych ogrodach, zainteresowanie tym gatunkiem wydaje się być uzasadnione. Kolejne miejsca zajmują nasze dwie przepiękne rusałki, pospolicie występujące w naszym kraju. Mklik mączny to znienawidzony szkodnik spiżarni, zaś bielinek kapustnik szkodnik ogródkowych upraw. Dopiero ósme miejsce zajmuje niepylak apollo - jeden z najpiękniejszych motyli w Polsce. Paź żeglarz zajmuje miejsce przedostatnie. Na końcu mamy trociniarkę czerwicę. Gąsienica tego gatunku jest doprawdy imponująca. Dziwi brak na liście latolistka cytrynka, rusałki pokrzywnika, modraszka, rusałki żałobnika. Te znalazły się poza pierwszą dziesiątką.

Quizy

Quiz

Motyle dzienne Polski - quiz

Ten quiz został opracowany w oparciu o najczęściej wyszukiwane w Internecie gatunki motyli dziennych w Polsce. Oto 21 gatunków krajowych motyli aktywnych za dnia, które warto znać.

Quiz

Motyle nocne Polski - Quiz

Ten quiz został opracowany w oparciu o wybór redakcji najciekawszych gatunków motyli nocnych występujących w Polsce. Oto 21 gatunków krajowych ciem, które warto poznać.


Inne artykuły

Motyle Polski

Motyle Polski

Wykaz wszystkich motyli polskich, których opisy zostały opublikowane w naszym serwisie.


Kalendarz przyrody

123456789101112

Opis

      : Okres lotu Schreckensteinia festaliella.
          : Okres lotu Archon apollinus.
       Barciak większy: Okres lotu barciaka większego.
         Barczatka chochołówka: Okres lotu barczatki chochołówki.
         Barczatka dębolistna: Okres występowania postaci dorosłej barczatki dębolistnej.
           Barczatka dębolistna: Następuje przepoczwarzenie barczatki dębolistnej.
         Barczatka koniczynówka: Okres lotu barczatki koniczynówki.
         Barczatka osiczanka: Okres lotu barczatki osiczanki.
          Barczatka osinówka: Okres lotu barczatki osinówki.
        Barczatka sosnówka: Okres lotu motyla barczatki sosnówki.
         Barczatka śliwienica: Okres lotu barczatki śliwienicy.
         Białoząbka dwubarwica: Okres lotu białoząbki dwubarwicy.
       Bielinek bryonie: Okres lotu bielinka bryonie w Beskidach.
         Bielinek bytomkowiec: Obserwujemy postać dorosłą bielinka bytomkowca - pierwsze pokolenie.
          Bielinek bytomkowiec: Obserwujemy postać dorosłą bielinka bytomkowca - drugie pokolenie.
         Bielinek kapustnik: Obserwujemy postać dorosłą bielinka kapustnika - pierwsze pokolenie.
          Bielinek kapustnik: Obserwujemy postać dorosłą bielinka kapustnika - drugie pokolenie.
          Bielinek kapustnik: Obserwujemy czasem postać dorosłą bielinka kapustnika - częściowe trzecie pokolenie.
          Bielinek rukiewnik: Obserwujemy postać dorosłą bielinka rukiewnika - pierwsze pokolenie (w Polsce).
          Bielinek rukiewnik: Obserwujemy postać dorosłą bielinka rukiewnika - drugie pokolenie w Polsce.
         Błyszczka spiżówka: Okres lotu pierwszego pokolenia błyszczki spiżówki.
         Błyszczka spiżówka: Okres lotu drugiego pokolenia błyszczki spiżówki.
         Boczanka brązowianka: Okres lotu boczanki brązowianki.
       Bodlica sinica, bodlica rogawica: Okres lotu bodlicy sinicy.
         Bodzieniec bzowiak: Okres lotu bodzieńca bzowca.
          Brudnica czarnelka: Okres lotu brudnicy czarnelki.
         Brudnica mniszka: Okres lotu brudnicy mniszki.
          Brudnica nieparka: Okres lotu brudnicy nieparki.
        Czerwończyk dukacik: Okres lotu czerwończyka dukacika.
        Czerwończyk fioletek: Okres lotu czerwończyka fiolecika.
        Czerwończyk nieparek, czerwończyk większy : Okres lotu czerwończyka nieparka (większego).
         Czerwończyk płomieniec: Okres lotu czerwończyka płomieńca.
        Czerwończyk uroczek: Okres lotu motyla z gatunku czerwończyk uroczek.
          Czerwończyk zamgleniec: Okres lotu czerwończyka zamgleńca.
          Czerwończyk żarek: Okres występowania motyli pierwszego pokolenia czerwończyka żarka.
          Czerwończyk żarek: Okres występowania motyli drugiego pokolenia czerwończyka żarka.
        Dąbrówka dębowa: Okres lotu dąbrówki dębowej.
         Dąbrówka dodona: Okres lotu dąbrówki dodony.
        Dąbrówka melagona: Okres lotu dąbrówki melagony.
        Dostojka adype: Okres lotu dostojki adype.
         Dostojka aglaja: Okres lotu destojki aglaji.
       Dostojka dafne: Okres lotu dostojki dafne.
      Dostojka dia: Okres lotu dostojki dia.
         Dostojka eufrozyna: Okres lotu dostojki eufrozyny.
         Dostojka eunomia: Okres lotu dostojki eunomii.
          Dostojka ino: Okres lotu dostojki ino.
     Dostojka latonia: Okres lotu dostojki latonii.
         Dostojka pandora: Okres lotu dostojki pandory.
       Dostojka selene: Okresy lotu dostojki selene.
        Dyblik lniaczek: Okres lotu dyblika lniaczka.
       Dzióbica głaszczkówka: Okres lotu dzióbicy głaszczkówki.
         Fałdówka porostówka: Okres lotu fałdówki porostówki.
       Fałdówka siostrzyczka: Okres lotu fałdówki siostrzyczki.
          Fałdówka szarynka: Okres lotu fałdówki szarynki.
        Fruczak bujankowiec: Okres lotu fruczaka bujankowca.
      Fruczak gołąbek: Możliwość obserwacji fruczaka gołąbka w Polsce.
          Fruczak gołąbek: Okresy lotu pierwszego pokolenia fruczaka gołąbka w Polsce.
        Fruczak gołąbek: Okresy lotu drugiego pokolenia fruczaka gołąbka w Polsce.
         Fruczak trutniowiec: W Polsce pojawia się pierwsze pokolenie fruczaka trutniowca.
          Fruczak trutniowiec: W Polsce pojawia się czasem drugie pokolenie fruczaka trutniowca.
        Garbatka brzozówka: Okres lotu garbatki brzozówki.
        Garbatka dromaderka: Okres lotu garbatki dromaderki.
        Garbatka miesięcznica: Okres lotu garbatki miesięcznicy.
        Garbatka osinówka: Okres lotu garbatki osinówki.
          Garbatka zaczepka: Okres lotu garbatki zaczepki.
       Garbatka zygzakówka: Okres lotu garbatki zygzakówki.
         Górówka boruta: Okres lotu górówki boruty.
         Górówka medea: Okres lotu górówki medea.
         Górówka meduza: Okres lotu górówki meduzy.
        Hydrelia żółtokreska: Okres lotu hydrelii żółtokreskiej.
          Karłątek akteon: Okres lotu karłątka akteona.
        Karłątek klinek: Okres lotu karłątka klinka.
        Karłątek kniejnik: Okres lotu karłątka kniejnika.
          Karłątek leśny: Okres lotu karłątka leśnego.
        Karłątek ryska: Okres lotu karłątka ryski.
         Korowódka dębowa: Okres lotu korowódki dębowej.
          Kosternik leśniak: Okres lotu kosternika leśniaka.
          Kosternik palemon: Okres lotu kosternika palemona.
         Koszówka murzynka, jednobarwa: Okres lotu jednobarwy.
          Krasopani hera: Okres lotu gatunku motyla krasopani hera.
         Krasopani poziomówka: Okres lotu krasopani poziomówki.
          Kraśnik dzięgielowiec: Okres lotu kraśnika dzięgielowca.
         Kraśnik goryszowiec: Obserwujemy postać dorosłą kraśnika goryszowca.
         Kraśnik komonicowiec: Okres lotu kraśnika komonicowca.
         Kraśnik purpuraczek: Obserwujemy postać dorosłą kraśnika purpuraczka.
          Kraśnik rzęsinowiec: Obserwujemy postać dorosłą kraśnika rzęsinowca.
          Kraśnik sześcioplamek: Okres lotu kraśnika sześcioplamka.
         Krótkowąs leśny: Okres lotu krótkowąsa leśnego.
         Kuprówka rudnica: Okres lotu kuprówki rudnicy.
        Kuprówka złotnica: Okres lotu kuprówki złotnicy.
          Latolistek cytrynek, listkowiec cytrynek: W Polsce można spotkać postać dorosłą listkowca cytrynka po zimowaniu.
         Latolistek cytrynek, listkowiec cytrynek: Czas obserwacji gąsienic latolistka cytrynka.
       Latolistek cytrynek, listkowiec cytrynek: Okres lotu listkowca cytrynka.
         Latolistek cytrynek, listkowiec cytrynek: Latolistek cytrynek znajduje się w stanie odrętwienia letniego.
         Lotnica zyska: Okres lotu lotnicy zyski.
         Lśniak szmaragdek: Obserwujemy postać dorosłą lśniaka szmaragdka.
          Łada dwukropka: Okres lotu łady dwukropki.
         Łada różowica, porostnica różowa: Okres lotu łady różowicy.
        Mieniak strużnik: Okres lotu mieniaka strużnika.
         Mieniak tęczowiec: Okres lotu mieniaka tęczowca.
        Miernik zieleniak: Okres lotu miernika zieleniaka.
         Misiówka gołotka: Okres lotu misiówki gołotki.
        Modraszek adonis: Okres lotu modraszka adonisa (dwa pokolenia).
        Modraszek agestis: Okres lotu dwóch pokoleń modraszka agestis.
          Modraszek aleksis: Okres lotu motyla modraszek aleksis.
          Modraszek alkon: Okres lotu modraszka alkona.
      Modraszek argiades: Okres lotu motyla modraszek argiades.
        Modraszek argus: Okres lotu modraszka argusa.
         Modraszek arion: Okres lotu modraszka ariona.
         Modraszek artakserkses: Okres lotu modraszka artakserksesa.
        Modraszek blady: Okres lotu modraszka bladego.
          Modraszek dafnid: Okres lotu modraszka dafnida.
          Modraszek eumedon: Okres lotu modraszka eumedona.
         Modraszek idas: Okres lotu modraszka idasa.
        Modraszek ikar: Okres lotu modraszka ikara.
         Modraszek korydon: Okres lotu modraszka korydona.
        Modraszek malczyk: Okres lotu modraszka malczyka.
          Modraszek nausitous: Okres lotu modraszka naustisousa.
        Modraszek orion: Okres lotu modraszka oriona.
         Modraszek semiargus: Okres lotu motyla o nazwie modraszek semiargus
       Modraszek srebroplamek: Okres lotu modraszka srebroplamka.
      Modraszek wieszczek: Okres lotu modraszka wieszczka.
        Modraszek wikrama: W tym okresie lata modraszek wikrama.
          Modrogończyk wędrowiec: Rzadko w tym czasie można zaobserwować osobniki dorosłe modrogończyka wędrowca w Polsce.
         Mokosz cierniowak: Okres lotu motyla mokosz cierniowak.
          Mól borowiczak: Okres lotu mola borowiczaka.
          Namiotnik czeremszaczek: Obserwujemy postać dorosłą namiotnika czeremszaczka.
          Namiotnik jabłoniaczek: Okres lotu namiotnika jabłoniaczka.
         Narożnica zbrojówka: Okres lotu narożnicy zbrojówki.
         Nasierszyca brzozówka, nasierszyca różnobarwna: Okres lotu nasierszycy brzozówki.
         Nastrosz dębowiec: Okres lotu nastrosza dębowca.
         Nastrosz lipowiec: Okres lotu nastrosza lipowca.
          Nastrosz osinowiec: Okres lotu nastrosza osinowca.
         Nastrosz półpawik: Okres lotu nastrosza półpawika.
        Nastrosz topolowiec: Okres lotu nastrosza topolowca.
         Niedźwiedziówka babkówka: Okres lotu niedźwiedziówki babkówki.
          Niedźwiedziówka dwórka: Okres lotu niedźwiedziówki pospolitej.
          Niedźwiedziówka hebe: Okres lotu niedźwiedziówki hebe.
         Niedźwiedziówka jastrzębica: Okres lotu niedźwiedziówki jastrzębicy.
          Niedźwiedziówka krasa: Okres lotu niedźwiedziówki krasej.
          Niedźwiedziówka nożówka, niedźwiedziówka kaja: Okres lotu niedźwiedziówki nożówki.
          Niedźwiedziówka purpurka: Okres lotu niedźwiedziówki purpurki.
         Niedźwiedziówka włodarka, włodarka chorągiewka: Okres lotu niedźwiedziówki włodarki.
        Niekreślanka zielonka: Okres lotu niekreślanki zielonki
         Niepylak apollo: Możliwa obserwacja motyli niepylaka apollo.
 Niepylak apollo: Możliwa obserwacja gąsienic niepylaka apollo.
         Niepylak mnemozyna: Możliwa obserwacja motyla niepylaka mnemozyny w Polsce.
         Niepylak mnemozyna: Możliwa obserwacja gąsienic niepylaka mnemozyny w Polsce.
         Niesobka chmielanka: Okres lotu niesobki chmielanki.
         Niestrzęp głogowiec: Obserwujemy postać dorosłą niestrzępa głogowca.
  Niestrzęp głogowiec: Obserwujemy postać larwalną niestrzępa głogowca.
         Oblaczek ancylek: Okres lotu oblaczka ancylka.
          Oblaczek granatek: Okres lotu oblaczka granatka
          Ogończyk akacjowiec: Okres lotu ogończyka akacjowca.
         Ogończyk ostrokrzewowiec: Okres lotu ogończyka ostrokrzewowca.
         Ogończyk śliwowiec: Okres lotu ogończyka śliwowca.
         Ogończyk tarninowiec: Okres lotu ogończyka tarninowca.
         Ogończyk wiązowiec: Okres lotu ogończyka wiązowca
Omacnica spichrzanka: Okres występowania omacnicy spichrzanki.
        Oprzędnica jesienna: Okres lotu oprzędnicy jesiennej.
         Osadnik egeria: Okres lotu osadnika egerii.
       Osadnik kostrzewiec: Okres lotu osadnika kostrzewca.
        Osadnik megera: Okres lotu osadnika megera.
         Osadnik petropolitana: Okres lotu osadnika petropolitana.
          Osadnik wielkooki: Okres lotu osadnika wielkookiego.
         Osmaganek plamek: Okres lotu osmaganka plamka.
         Pasyn lucylla: Okres lotu gatunku motyla: pasyn lucylla.
         Pawica głogówka: Okres lotu pawicy głogówki.
          Pawica grabówka: Okres lotu pawicy grabówki.
          Pawica grabówka: Okres żerowania gąsienic pawicy grabówki.
          Pawica gruszówka: Okres lotu pawicy gruszówki.
        Pazik brzozowiec: Okres lotu pazika brzozowca.
         Pazik dębowiec: Okres lotu pazika dębowca.
         Paź królowej: Możliwa obserwacja motyli pazia królowej z pierwszego pokolenia.
          Paź królowej: Możliwa obserwacja motyli pazia królowej z drugiego pokolenia.
          Paź królowej: Możliwa czasem obserwacja motyli pazia królowej z częściowo trzeciego pokolenia na południu kraju.
       Paź królowej: Możliwa obserwacja gąsienic pazia królowej w Polsce. W październiku obserwacje bardzo rzadkie.
         Paź żeglarz: Możliwa obserwacja dorosłych motyli pazia żeglarza w Polsce - pierwsze pokolenie.
         Paź żeglarz: Możliwa obserwacja dorosłych motyli pazia żeglarza w Polsce - drugie pokolenie.
       Paź żeglarz: Możliwa obserwacja gąsienicy pazia żeglarza w Polsce.
        Perłowiec malinowiec, dostojka malinowiec: Okres lotu dostojki (perłowca) malinowca.
         Plamiec leśniak: Okres lotu plamca leśniaka.
       Plamiec nabuczak: Okres lotu plamca nabuczaka.
          Plamówka malinówka, odrzyca malinówka: Okres lotu plamówki malinówki w pierwszym pokoleniu.
          Plamówka malinówka, odrzyca malinówka: Okres lotu plamówki malinówki w drugim pokoleniu.
          Pokłonnik kamilla: Okres lotu gatunku pokłonnik kamilla.
         Pokłonnik osiniec: Okres lotu pokłonnika osinowca. W sierpniu obserwacje rzadsze.
         Polowiec szachownica: Okres lotu polowca szachownicy.
       Połacica leszczynówka: Okres lotu połacicy leszczynówki.
          Postojak wiesiołkowiec: Okres lotu postojaka wiesiołkowca.
       Potwora buczynówka: Okres lotu potwory buczynówki.
         Powrózka rudoszyjka: Okres lotu powrózki rudoszyjki.
         Powrózka rudoszyjka: Okres obserwacji gąsienicy powrózki rudoszyjki.
          Powróżka dwuplamka: Okres lotu powróżki dwuplamki.
          Powszelatek malwowiec: Okres lotu powszelatka malwowca.
          Powszelatek sierpikowiec: Okres lotu powszelatka sierpikowca.
         Proporzyca marzymłódka: Okres lotu proporzycy marzymłódki.
          Przejrzynka skalica: Okres lotu przejrzynki skalicy.
          Przeplatka atalia: Okres lotu przeplatki atalii.
         Przeplatka aurinia: Okres lotu przeplatki aurinia.
         Przeplatka cinksia: Okres lotu imago przeplatki cinksia.
          Przeplatka diamina: Okres lotu przeplatki diaminy.
          Przeplatka didyma: Okres lotu przeplatki didyma.
        Przestrojnik jurtina: Okres lotu przestrojnika jurtina.
          Przestrojnik likaon: Okres lotu przestrojnika likaona.
          Przestrojnik titonus: Okres lotu przestrojnika titonusa.
         Przestrojnik trawnik: Okres lotu przestrojnika trawnika.
        Przezierka pokrzywianka: Okres lotu przezierki pokrzywianki.
         Przeziernik osowiec: Okres lotu przeziernika osowca.
        Przeziernik porzeczkowiec: Okres lotu przeziernika porzeczkowca.
        Przeziernik wujkowaty: Okres lotu przeziernika wujkowatego.
         Pyszałek orion: Okres lotu pyszałka oriona.
          Rezelia paskowica: Okres lotu rezelii paskowicy.
         Rojnik morfeusz: Trwa okres lotu rojnika morfeusza.
       Rolnica tasiemka: Okres lotu rolnicy tasiemki.
          Rusałka admirał: Pojawiają się dorosłe osobniki rusałki admirała, ale te, które u nas zimowały.
       Rusałka admirał: Okres lotu osobniki rusałki admirała (dotyczy pokolenia z motyli migrujących)
      Rusałka osetnik: Okres lotu rusałki osetnika - dwa pokolenia.
        Rusałka osetnik: W tym okresie można obserwować gąsienice rusałki osetnika.
      Rusałka pawik: Okres obserwacji motyla rusałki pawika.
       Rusałka pawik: Okres występowania gąsienic rusałki pawika.
       Rusałka pawik: Okres zimowania motyla rusałki pawika.
    Rusałka pokrzywnik: Okres obserwacji motyla rusałki pokrzywnika.
        Rusałka pokrzywnik: Okres występowania gąsienicy rusałki pokrzywnika.
        Rusałka pokrzywnik: Okres zimowania motyla rusałki pokrzywnika.
      Rusałka żałobnik: Okresy lotu rusałki żałobnika.
          Rusałka żałobnik: Rusałkę żałobnika można spotkać w postaci gąsienicy.
       Rusałka żałobnik: Okres zimowania motyla rusałki żałobnika.
          Sadzanka cesarska: Okres lotu sadzanki cesarskiej.
       Sadzanka rumienica: Okres lotu sadzanki rumienicy.
        Skalnik bryzeida: Możliwa obserwacja motyla skalnika bryzeidy.
 Skalnik bryzeida: Skalnik bryzeida żyje pod postacią gąsienicy.
         Skalnik driada: Możliwa obserwacja motyla skalnika driady. We wrześniu obserwacje występują rzadko.
  Skalnik driada: Możliwa obserwacja gąsienicy skalnika driady.
         Skalnik prozerpina: Okres lotu skalnika prozerpiny.
        Skalnik semele: Okres lotu skalnika semele.
          Skalnik statilinus: Okres lotu skalnika statilinusa.
          Skrzydliniak rudogłowy: Okres lotu skrzydliniaka rudogłowego.
         Sówka choinówka, strzygonia choinówka: Okres lotu strzygonii choinówki.
         Strzępotek glicerion: Okres lotu strzępotka gliceriona.
         Strzępotek hero: Okres lotu strzępotka hero.
          Strzępotek perełkowiec: Okres lotu strzępotka perełkowca.
          Strzępotek soplaczek: Okres lotu strzępotka soplaczka.
Szczerbówka ksieni: Okres występowania imago (w dwóch pokoleniach, z których jedno zimuje).
        Szczotecznica szarawka: Okres lotu szczotecznicy szarawki.
         Szewnica bzówka: Okres lotu szewnicy bzówki.
        Szewnica miętówka: Okres lotu szewnicy miętówki.
       Szlaczkoń erate: Okres lotu szlaczkonia erate.
     Szlaczkoń siarecznik: Okres lotu szlaczkonia siarecznika (2-3 pokolenia).
        Szlaczkoń sylwetnik: Okres lotu szlaczkonia sylwetnika w Polsce.
       Szlaczkoń szafraniec: Okres lotu szlaczkonia szafrańca.
          Szlaczkoń torfowiec: Okres lotu szlaczkonia torfowca.
     Szrotówek kasztanowcowiaczek: Okres lotu szrotówka kasztanowcowiaczka.
      Szrotówek kasztanowcowiaczek: Gąsienice szrotówka kasztanowcowiaczka minują liście kasztanowca.
        Ślimakówka pomrowik, pomrowica: Okres lotu pomrowicy.
         Torzyśniad kasztanówka: Okres lotu torzyśniada kasztanówki.
         Trociniarka czerwica: Okres lotu trociniarki czerwicy.
          Ugorówka przelotnica: Okres lotu ugorówki przelotnicy.
         Walgina rdestniak: Okres lotu pierwszego pokolenia walginy rdestniaka.
         Walgina rdestniak: Okres lotu drugiego pokolenia walginy rdestniaka.
           Walgina rdestniak: Okres lotu trzeciego pokolenia walginy rdestniaka, o ile występuje.
          Wąsateczka lśniaczek: Okres lotu wąsateczki lśniaczka.
          Wąsateczka zawilczaneczka : Okres lotu wąsateczki zawilczaneczki.
         Widłogonka gronostajka: Okres lotu widłogonki gronostajki.
       Widłogonka widlica: Okres lotu widłogonki widlicy.
        Wiechetka czubatka: Okres lotu wiechetki czubatki.
        Wiechetka wielbłądka: Okres lotu wiechetki wielbłądki.
       Wieczernica szczawiówka: Okres lotu wieczernicy szczawiówki.
          Wielena plamowstęg: Lata wielena plamowstęg.
        Wietek gorczycznik: Okres lotu wietka gorczycznika.
        Wietek irlandzki: Okres lotu wietka irlandzkiego.
        Włochacz nabrzoziak: Okres lotu włochacza nabrzoziaka.
        Wstęgówka pąsówka: Okres lotu wstęgówki pąsówki.
       Wycinka sierpianka: Okres lotu wycinki sierpianki.
       Wzjeżka łozówka: Okres lotu wzjeżki łozówki.
      Wzjeżka łozówka: Okres, w którym można spotkać gąsienicę wzjeżki łozówki.
         Zawisak borowiec: Okres lotu zawisaka borowca.
          Zawisak powojowiec: Pojawia się w Polsce pierwsze pokolenie zawisaka powojowca, składające się z osobników przylatujących z południa.
          Zawisak powojowiec: Pojawia się w Polsce drugie pokolenie zawisaka powojowca.
         Zawisak tawulec: Okres lotu zawisaka tawulca.
          Zieleńczyk ostrężyniec: Okres lotu zieleńczyka ostrężyńca.
        Zielonka dwubarwna: Okres lotu zielonki dwubarwnej.
         Zmrocznik gładysz: Okres lotu zmrocznika gładysza.
       Zmrocznik liguryjski: Okres lotu zmrocznika liguryjskiego.
         Zmrocznik oleandrowiec: Okres lotu zmrocznika oleandrowca.
         Zmrocznik pazik: Okres lotu zmrocznika pazika.
       Zmrocznik przytuliak: Okres lotu zmrocznika przytuliaka (dwa pokolenia).
         Zmrocznik wilczomleczek: Okres występowania motyli pierwszego pokolenia.
          Zmrocznik wilczomleczek: Okres występowania motyli drugiego pokolenia.
       Zmrocznik winniczak: Okres lotu zmrocznika winniczaka.
       Znamionówka starka: Okres lotu znamionówki starki.
        Znamionówka tarniówka: Okres lotu znamionówki tarniówki w dwóch pokoleniach (drugie od sierpnia do września).
         Zorzynek rzeżuchowiec: Okresy lotów zorzynka rzeżuchowca w Polsce.
        Zorzynek rzeżuchowiec: W Polsce można spotkać gąsienicę zorzynka rzeżuchowca.
        Zwójka tęczowana: Okres lotu zwójki tęczowanej.
          Zwójka zieloneczka: Obserwujemy postać dorosłą zwójki zieloneczki.
          Zygzakowiec kokornakowiec: Możliwość obserwowania w Polsce zygzakowca kokornakowca (migrujące osobniki).
       Zygzakowiec kokornakowiec: Możliwość obserwowania w południowej Europie zygzakowca kokornakowca.
Pokaż tylko bieżące wydarzenia


Jaki jest największy motyl świata?

Jaki jest największy motyl świata?

Jakie gatunki motyli są uznawane za największe na świecie? Czy motyl taki żyje w Polsce? To motyle dzienne czy ćmy? Poznaj największe motyle świata.

Czy gąsienice są nudne?

Czy gąsienice są nudne?

Mówiąc o motylach mamy na myśli przede wszystkim postać imago. Przeglądając atlasy motyli, często w ogóle pomija się gąsienice. Dlaczego? Czyżby były nudne?

Co to jest efekt motyla?

Co to jest efekt motyla?

Co motyl ma wspólnego z efektem motyla? Czy rzeczywiście drobna zmiana w układzie może wywołać katastrofalne skutki? Co ma wspólnego efekt motyla z teorią chaosu?

Jak szybko latają owady?

Jak szybko latają owady?

Owady są jedynymi bezkręgowcami, które potrafią latać. Część owadów porusza się w powietrzu lotem spadochronowym, szybowcowym, pływnym lub stojącym. Rozpiętość prędkości i różnych gatunków jest znaczna i może być zaskakująco duża.


Bibliografia

Wykaz całej bibliografii dla wszystkich artykułów opublikowanych w niniejszym serwisie znajduje się w odnośniku w stopce. Poniżej znajduje się wykaz publikacji, które w szczególności były wykorzystywane w przygotowaniu niniejszego artykułu:

  • Tom Tolman, Richard Lewington - Motyle Polski i Europy, ISBN 978-83-89462-01-5, Influence 2007
  • Marek W. Kozłowski - Owady Polski, ISBN 978-83-7073-666-8, Multico Oficyna Wydawnicza 2015
  • Jarosław Buszko, Janusz Masłowski - Motyle nocne Polski. Macrolepidoptera cześć I, ISBN 978-83-930500-2-4, Koliber 2012
  • Jarosław Buszko - Crambidae i Thyrididae Polski, ISBN 978-83-943712-4-1, Koliber 2020
  • Henryk Sandner - Mały Słownik Zoologiczny Owady, ISBN 83-214-0046-9, Wiedza Powszechna 1979
  • V. J. Stanek - Wielki atlas owadów, Państwowe Wydawnictwo Leśne i Rolnicze 1972
  • Michał Grabowski, Radomir Jaskuła, Krzysztof Pabis - Ilustrowana Encyklopedia Owadów i Pajęczaków Polski, ISBN 978-83-775-167-2, Carta Blanca Sp. z.o.o. 2012
  • red. Zbigniew Głowaciński, Janusz Nowacji - Polska czerwona księga zwierząt - Bekręgowce, ISBN 83-88934-60-0, Instytut Ochrony Przyrody PAN w Krakowie
  • Jarosław Buszko, Janusz Masłowski - Motyle dzienne Polski, 978-83-930500-9-3, Koliber 2015
  • Janusz Masłowski, Krzysztof Fiołek - Motyle Świata - Paziowate - Papilionidae, 978-83-925150-8-1, Koliber 2010
  • N. Pławilszczikow - Klucz do oznaczania owadów, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne 1968
  • Henryk Sandner - Owady - zwierzęta świata, ISBN 83-01-08369-7, PWN 1990
  • Heiko Bellmann - Owady - Spotkania z przyrodą, ISBN 978-83-7763-356-4, Multico Oficyna Wydawnicza 2015

© medianauka.pl, 2014-01-05, RZAD-11
Data aktualizacji artykułu: 2022-07-09




Niektóre treści nie są dostosowane do Twojego profilu. Jeżeli jesteś pełnoletni możesz wyrazić zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych. W ten sposób będziesz miał także wpływ na rozwój naszego serwisu.
© ® Media Nauka 2008-2022 r.